FOLLOW US
Παναγιώτης Σκορδάς

Παναγιώτης Σκορδάς

E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Κάθε παρουσία του Δήμου Αβδελιώδη στη Λέσβο είναι ένα σημαντικό πολιτιστικό γεγονός. Εδώ και πολλά-πολλά χρόνια το λεσβιακό κοινό αγκαλιάζει τις κινηματογραφικές και θεατρικές δουλειές του Χιώτη καταξιωμένου δημιουργού, που για ένα διάστημα υπήρξε και διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Β. Αιγαίου.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ στον ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΣΚΟΡΔΑ

Την Κυριακή 6 Αυγούστου, στο Κάστρο της Μυτιλήνης, θα παρουσιαστεί η «Ελένη» του μεγάλου μας ποιητή Γιάννη Ρίτσου. Ο Αβδελιώδης σκηνοθετεί για πρώτη φορά Γιάννη Ρίτσο, με τη Βερόνικα Αργέντζη στο ρόλο της «Ελένης» να επανέρχεται με επιτυχία στο θέατρο, ερμηνεύοντας συγκλονιστικά το εμβληματικό αυτό έργο.
«Μέσα από έναν γκρεμοτσακισμένο, γερασμένο κόσμο κωμικοτραγικών εικόνων και ματαιωμένων ονείρων, στον απόηχο ενός ολέθριου εμφύλιου, αναδύεται το φάσμα της ΕΛΕΝΗΣ, ολοζώντανο, για να μας αποκαλύψει μέσα από ένα νοητό καθρέπτη, όλες τις αντιφατικές ανθρώπινες συμπεριφορές και πράξεις που επέλεξαν οι Άνδρες διαχρονικά για να την κερδίσουν, είτε σαν Γυναίκα, είτε σαν σύμβολο της ελευθερίας και της αιώνιας θεϊκής ομορφιάς, χωρίς όμως ποτέ να το καταφέρουν. Ο Ρίτσος με την ιδιοφυή αυτή ελεγεία επιλέγει να μιλήσει ποιητικά, αλλά ολοκάθαρα ρεαλιστικά, για μια ριζική αλλαγή πορείας του ανθρώπου και την αναζήτηση μιας νέας συνειδητής ταυτότητας, με αυτογνωσία και διαλλαχτικότητα, για να μπορέσει να αποκτήσει πραγματικά όλ’ αυτά που εκπροσωπεί η “Ελένη”», γράφει ο σκηνοθέτης στο πρόγραμμα της παράστασης.

Με την ευκαιρία της παράστασης και της παρουσίας του στη Μυτιλήνη είχαμε την παρακάτω συζήτηση.

 

 

Εν αρχή είναι ο Λόγος

Παπαδιαμάντης, Βιζυηνός, Σολωμός, Πλάτων, Ρίτσος: αρχαία και νέα ελληνική λογοτεχνία ως πρώτη ύλη για το θεατρικό σανίδι. Γιατί επιλέγετε τα έργα που ανεβάζετε από τα πλούσια μεν, αλλά πολύ απαιτητικά λογοτεχνικά κοιτάσματα;

«Έργα αυτών των συγγραφέων έχουν γίνει παραστάσεις μας που έχουν ενθουσιάσει τους θεατές μας εδώ και χρόνια, ανεξάρτητα από την παιδεία τους και την ηλικία τους. Έχει αποδειχθεί πλέον έμπρακτα πως η γλωσσική τους μορφή, είτε είναι η καθαρεύουσα είτε είναι η αρχαία ελληνική, με τον τρόπο που ακούγονται, δεν απαιτείται να είναι κανείς φιλόλογος ή πολύ μορφωμένος για να τα νοιώσει και να καταλάβει απόλυτα. Αν τα ίδια έργα τα ακούγαμε από μεταφράσεις τους, όσο καλές και να ήταν, να είστε βέβαιος πως δεν θα είχαμε νοιώσει τα ίδια αισθήματα, γιατί τα αισθήματα είναι καταγεγραμμένα μέσα στους ήχους των λέξεων που έχουν γράψει οι συγγραφείς των. Όταν αλλάζει η γλωσσική δομή και οι λέξεις με μια νέα μετάφραση, όσο καλές και να είναι οι προθέσεις του μεταφραστή, δημιουργείται μια άλλη ηχητική δομή, που αλλάζει ριζικά, αισθητικά και νοηματικά το πρωτότυπο έργο.

Επιπλέον, με ενδιέφερε να γίνει έμπρακτα κατανοητό ότι η ελληνική γλώσσα σε όλες της τις μορφές είναι ζωντανή και οικεία και αστείρευτη πηγή πολύ μεγάλων συγκινήσεων, που επηρεάζουν απίστευτα την καθημερινή μας ζωή, τις επιλογές μας και τη δημιουργική μας εξέλιξη. Δεν είναι ούτε μύθος ούτε θεωρία πως τα αριστουργηματικά έργα είναι θεραπευτικά, αφού η θεραπεία που κάνουν δεν είναι τίποτα πιο απλό από το ότι κουρδίζουν το μυαλό μας μέσα από την απαράμιλλη λογική ροή και διαχείριση του θέματός τους, που εμείς την προσλαμβάνουμε σαν ψυχική ευφορία και επιβεβαίωση πως εν αρχή είναι ο Λόγος. Άρα δεν είμαστε αθύρματα της μοίρας, αλλά μπορούμε να διαχειριζόμαστε τη ζωή μας».

 

 

Λογική-Μουσική μέθοδος

Η διδασκαλία-σκηνοθεσία σας έχει κάποια ευδιάκριτα γνωρίσματα που την καθιστούν μια ξεχωριστή σχολή. Ποια είναι η σκηνοθετική σας φιλοσοφία;

«Τη μέθοδο που ανασυνθέτω νοηματικά τα κείμενα των παραστάσεών μας τη λέω Λογική-Μουσική μέθοδο, και θεωρεί πως το κάθε λογοτεχνικό, θεατρικό, ποιητικό κείμενο είναι γραμμένο σαν μια παρτιτούρα που, αν σχεδιασθεί και εκτελεσθεί σωστά με λογικούς και αισθητικούς κανόνες, καταφέρνει να αναδείξει τις εικόνες, τις ιδέες αλλά παράλληλα και τα αισθήματα του συγγραφέα τη στιγμή που γράφει, συλλαμβάνει το έργο του. Έτσι αυτό το έργο ξαναζωντανεύει μπροστά σας σαν να συμβαίνει στο τώρα, τη στιγμή που το ακούμε και το βλέπουμε».

 

Με ποιο σκεπτικό στραφήκατε στον Γιάννη Ρίτσο και τι ήταν αυτό που σας γοήτευσε στην «Ελένη»;

«Ο Γιάννης Ρίτσος είναι ένας μεγάλος παγκόσμιος ποιητής, όχι μόνο για τον πλούτο και την ευφυή ιδιοτυπία των στίχων του, αλλά κυρίως γιατί αναζητά την “Αλήθεια” εκείνη που θα κάνει τους ανθρώπους να είναι καλύτεροι και ευτυχείς».

 

Η «Ελένη» είναι ένα έργο πολυπρισματικό με πολλές φιλοσοφικές και υπαρξιακές στρώσεις, διαστάσεις και αναγνώσεις. Τι είναι αυτό που εσείς θέλετε να πάρει μαζί του φεύγοντας ο θεατής;

«Μόνο την απολαυστική επίγνωση ότι, αν δούμε και αναγνωρίσουμε αυτή την “Αλήθεια” που ανέφερα πριν, μόνο τότε θα μπορούμε να χτίσουμε οι ίδιοι το μέλλον μας».

 

 

Θέατρο και κινηματογράφος

Τα τελευταία χρόνια στραφήκατε αποκλειστικά στο θέατρο και σας χάσαμε από τον κινηματογράφο. Δηλώνει κάτι αυτή η επιλογή ή υπάρχει και κάποια κινηματογραφική δουλειά στα σκαριά;

«Είχα εγκαταλείψει το θέατρο από πολύ παλιά, όταν όμως επανήλθα από το 1993 και διέγνωσα την προτεραιότητα που έχει η ορθή εκφορά του λόγου, άρχισα να ανακαλύπτω μια φλέβα χρυσού, που δεν μου επέτρεπε να το αφήσω. Τώρα που ολοκλήρωσα αυτήν την αναζήτηση, την οποία θα καταθέσω και γραπτώς σε ένα βιβλίο με 24 κεφάλαια, που έχω ήδη ξεκινήσει, θα έχω τη δυνατότητα να επανέλθω στον κινηματογράφο, χωρίς να εγκαταλείψω το θέατρο με τις παραστάσεις του ρεπερτορίου μου, που φιλοδοξώ να διαμορφώσει μια νέα αντίληψη στις νέες γενιές για τα κλασικά κείμενα ελληνικής γραμματείας».

 

 

«Υπήρξε έλλειψη πρόνοιας»

 

Για σας, κύριε Αβδελιώδη, η κρίση που βιώνουμε τα τελευταία χρόνια είναι απλά οικονομική ή κάτι πολύ βαθύτερο, που έχει να κάνει με την παιδεία, τον πολιτισμό μας, το αξιακό μας φορτίο;

«Πιστεύω πως χάθηκε το πρακτικό και δημιουργικό πνεύμα των Ελλήνων, μέσα από τον απατηλό ευδαιμονισμό με τον οποίο εκπαίδευε κανονικά τον κόσμο η ιδιωτική κυρίως τηλεόραση, με ευτελή μοντέλα και ανόητα παιχνίδια, εξαφανίζοντας σιγά σιγά ακόμα και την κοινή λογική. Δεν ισχυρίζομαι ότι ήταν στημένο, αλλά φυσικό επακόλουθο μιας ανταγωνιστικής τηλεόρασης που, προσπαθώντας να διεκδικήσει περισσότερο κοινό και περισσότερα χρήματα από τις διαφημίσεις, πλειοδοτούσε στην ανοησία. Η δύναμη αυτής της καθημερινής και ασταμάτητης πηγής εικόνων και ιδεών επηρεάζει τους πάντες, σαν πλύση εγκεφάλου, ακόμα και τους πολιτικούς και τους καλλιτέχνες και φυσικά το περισσότερο ανυποψίαστο κοινό. Μετά από χρόνια ξυπνάς μια μέρα από το λήθαργο στο Καστελόριζο και προσπαθείς να καταλάβεις το γιατί.

Δεν πιστεύω πως υπάρχουν πολιτικοί στη διαχείριση της κρίσης που λειτούργησαν προδοτικά. Το μόνο που θα μπορούσε να κατηγορήσει κανείς όχι μόνο τους πολιτικούς αλλά και τους καλλιτέχνες αλλά και όλους τους μικρούς και τους μεγάλους πνευματικούς ταγούς είναι η έλλειψη πρόνοιας, και κυρίως η έλλειψη συνεργασίας και σύμπνοιας στα ζωτικά θέματα της χώρας μας.

Είναι όμως παράλογο να εξακολουθεί να συμβαίνει σαν ένα πεπρωμένο, γιατί αυτό αποδεικνύει εθνική ανικανότητα που οφείλεται αποκλειστικά και μόνο σε έναν κληροδοτημένο εγωισμό, από έλλειψη αυτογνωσίας, έλλειψη δηλαδή ουσιώδους παιδείας. Την αιτία που δημιούργησε διαχρονικά όλες τις εθνικές μας καταστροφές και εδραίωσε έναν ορατό και αόρατο διαρκή εμφύλιο. Δεν αρνούμαι τις σκευωρίες και τα ξένα συμφέροντα, αλλά αυτό πρέπει να το αντιλαμβανόμαστε σαν μια αναπόφευκτη μαθηματική σταθερά, αφού οι “διάφοροι άλλοι” προσπαθούν όχι να μας εξαφανίσουν, αλλά μόνο να αυξήσουν τη δύναμή τους και τα δικά τους συμφέροντα. Άρα το μόνο που μπορεί να αλλάξει σε αυτήν την εξίσωση, για να αλλάξει και το αναμενόμενο πάντα αποτέλεσμα, είναι αποκλειστικά και μόνο ο δικός μας εγωισμός και όχι των “άλλων”».

 

Παρασκευή, 04 Αυγούστου 2017 19:55

Τα βιβλία παίζει

Μιχάλης Νικολακάκης

«Μοντέρνα Κίρκη». Τουρισμός και ελληνική κοινωνία την περίοδο 1950-1974 (Πρόλογος: Γεράσιμος Ζαχαράτος)

Εκδόσεις Αλεξάνδρεια

Αθήνα 2017, σελ. 198

 

Ο τουρισμός, το νέο «αντικείμενο των αναπτυξιακών μας ερώτων», όπως το χαρακτήριζε ένας σχολιαστής κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας, νοείται σήμερα ως μια φυσική επιλογή σε κάθε συζήτηση για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας. Η συνθήκη αυτή, ωστόσο, κατασκευάζεται ιστορικά μέσα στο ταραγμένο πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό τοπίο των πρώτων τριών μεταπολεμικών δεκαετιών. Ποια συγκυρία καθιστούσε την επιλογή αυτή επίκαιρη;

Ποιες αντιλήψεις σχετικά με την ανάπτυξη του εν λόγω κλάδου ήταν κυρίαρχες από τις οικονομικές και πολιτικές ελίτ της χώρας τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες και πώς αυτές μετεξελίχθηκαν;

Ποιες ήταν οι βασικές πολιτικές επιλογές που δημιούργησαν τις προϋποθέσεις για την ανάπτυξη του τουρισμού μεταπολεμικά; Πώς αποτυπωνόταν η έλευση νέων περιηγητών στα έντυπα μέσα ενημέρωσης της εποχής; Και, τέλος, τι θέση έχει η άνθιση του τουριστικού φαινομένου στις συζητήσεις για τους μετασχηματισμούς της ελληνικής κοινωνίας κατά την μεταπολεμική περίοδο μέχρι και το τέλος της Δικτατορίας των συνταγματαρχών;

Τα παραπάνω είναι από τον πρόλογο του πολύ ενδιαφέροντος βιβλίου του Μιχάλη Νικολακάκη, ο οποίος σπούδασε Κοινωνιολογία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και Κοινωνική και Πολιτική Θεωρία στο Πανεπιστήμιο του Warwick της Μ. Βρετανίας και εκπόνησε διδακτορική διατριβή στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης.

 

Ένεκεν

Τεύχος 44/Απρίλιος-Ιούνιος 2017

σελ. 239

 

Με μια σειρά από πολύ ενδιαφέροντα κείμενα πολιτικού, κοινωνικού και λογοτεχνικού ενδιαφέροντος, κυκλοφορεί το νέο τεύχος της τρίμηνης επιθεώρησης πολιτισμού «Ένεκεν».

Ανάμεσα στα άλλα διαβάζουμε: Γιώργος Γιαννόπουλος: «Ο Σίγκμουντ Φρόϊντ στην Τεχεράνη», Έβαλντ Ιλιένκοφ: «Η λογική ανάπτυξη και ο συγκεκριμένος ιστορικισμός. Για τη διαφορά μεταξύ της λογικής και της ιστορικής μεθόδου έρευνας», Francois Chesnais: «Η πορεία του καπιταλισμού σήμερα και οι προοπτικές της κοινωνίας», Daniel Bensaid: «Η πολιτική ως τέχνη στρατηγικής», Άκης Γαβριηλίδης: «Η γενοκτονολογία στη διατομή ιστορικής, πολιτικής και διαφημιστικής λογικής», κά. Σημειώνω και το ανέκδοτο ποίημα του Πρόδρομου Μάρκογλου «Ο Λένιν στη Νέα Υόρκη».

 

 

Zωή Χατζησταύρου

Η πνευματική και καλλιτεχνική κίνηση της Θεσσαλονίκης στη δεκαετία 1950-1960. Ο ρόλος της στη διαμόρφωση της πολιτιστικής φυσιογνωμίας της πόλης

ΕκδόσειςUniversity Studio Press

Θεσσαλονίκη, σελ. 294

 

Η εργασία αυτή επιχειρεί να προσεγγίσει την πολιτιστική φυσιογνωμία της Θεσσαλονίκης κατά τη δεκαετία 1950-1960 παρακολουθώντας την καλλιτεχνική κίνηση στην πόλη αυτής της περιόδου. Ως πηγή πληροφοριών χρησιμοποιήθηκαν οι αναφορές του τοπικού Τύπου στα καλλιτεχνικά γεγονότα της εποχής. Η συστηματική καταγραφή και επεξεργασία τους, δίνει στοιχεία για την παρουσία της τέχνης στη ζωή της πόλης και την πορεία των καλλιτεχνικών εξελίξεων στο πλαίσιο των σχέσεων αλληλεπίδρασης που δημιουργούνται μεταξύ τέχνης και κοινωνίας.

Χωρίζεται στα παρακάτω κεφάλαια: Εισαγωγή, Μουσική κίνηση, Θεατρική κίνηση, Εικαστική κίνηση, Λογοτεχνική κίνηση, Συμπεράσματα.

 

 

Κυριακή, 30 Ιουλίου 2017 12:54

Λεσβιακό Βιβλίο

Παναγιώτη Στυλ. Σκορδά

«Λεσβιακό Ημερολόγιο 2017. Γράμματα -Τέχνες- Πολιτισμός»

Εκδόσεις «Μύθος»

Μυτιλήνη 2017

 

Ένα Ημερολόγιο-Θησαύρισμα, ένας τόμος-μελέτη που όντως εκπλήσσει με το περιεχόμενο των 433 σελίδων του. Κείμενα άρτια, ουσιαστικής αξίας αναδεικνύουν εικαστικά θέματα, φιλολογικές προσεγγίσεις, προβάλλουν πρόσωπα διαπρεπή, ιερά και μνημεία, λαογραφικά θέματα σε ομόκεντρους κύκλους με κέντρο τον τόπο της Λέσβου. Τα κείμενα που αφορούν την Ιστορία, Αρχαία και Νεώτερη, είναι ιδιαίτερα τεκμηριωμένα όπως και όσα αναφέρονται σε Αρχαιολογικά και Φιλολογικά θέματα. Αποτελούν στοιχείο έκπληξης οι πλούσιες βιβλιογραφικές παραπομπές σε κείμενα που είναι ενταγμένα σε ένα Ημερολόγιο. Το αφιέρωμα στην εκλιπούσα Ευρυδίκη (Ρούρα) Σιφναίου συγκινεί και τιμά τη γυναίκα που έφυγε νωρίς, αλλά πρόλαβε πολλά και σημαντικά, ενώ ταιριάζει απόλυτα σε ένα ημερολόγιο, καθώς θυμίζει ότι οι απώλειες είναι στοιχείο του χρόνου.

Στο Λεσβιακό Ημερολόγιο εντυπωσιάζει το πλούσιο εικαστικό υλικό (πίνακες, κεραμικά, πιάτα) και οι φωτογραφίες που δυναμικά αποτυπώνουν πρόσωπα, στιγμές του βίου, αρχοντικά μοναδικής ομορφιάς.

Ο κ. Σκορδάς δεν επιμελήθηκε ένα Ημερολόγιο, απλώς πήρε αφορμή και μας έδωσε ένα βιβλίο Γραμμάτων, Τέχνης και Πολιτισμού. Αναζήτησε κείμενα ή προκάλεσε τη συγγραφή τους απευθυνόμενος σε ικανούς συγγραφείς και επιστήμονες, γιατί κινήθηκε από την αγάπη του για τον υπέροχο τόπο της Λέσβου και από τη βαθύτατη γνώση του για τον εμβληματικό πολιτισμό αυτού του τόπου. Όσοι κρατάμε στα χέρια αυτό το βιβλίο του εκφράζουμε την ευγνωμοσύνη και τις ευχαριστίες μας!

Χρύσα Αλεξοπούλου,

Δρ. Φιλολογίας, Επίτιμη Σχολική Σύμβουλος

 

 

Γεώργιος Π. Σωτηρίου

«Ο Άγιος Θεόδωρος ο Βυζάντιος, Πολιούχος Μυτιλήνης»

Έκδοση του Μητροπολιτικού Ναού Μυτιλήνης

Μυτιλήνη 2017, σελ. 124 (9η έκδοση, επαυξημένη)

 

Η πρώτη έκδοση του παρόντος βιβλίου του αειμνήστου Γεωργίου Σωτηρίου (1920-2011) πραγματοποιήθηκε το 1955. Εξήντα χρόνια μετά κυκλοφόρησε η νέα, 9η έκδοση, επαυξημένη με νέα κείμενα και φωτογραφίες που τα επιμελήθηκε ο π. Νικόλαος Βουλμές.

Περιέχει τα παρακάτω κεφάλαια: «Το μαρτύριον του νεομάρτυρος Αγίου Θεοδώρου του Βυζαντίου Πολιούχου Μυτιλήνης», «Το σεπτόν λείψανον και τα ιερά κειμήλια του Αγίου», «Ο Άγιος Θεόδωρος διασώζει τον πληθυσμόν της πόλεως από της πανώλους», «Άλλα θαύματα του Αγίου», «Νέα θαύματα του Αγίου», «Ζητήματα σχετικά με τον μάρτυρα και το μαρτύριον αυτού-Ο τόπος του μαρτυρίου», «Δεν ερρίφθη εις την θάλασσαν το Άγιον Λείψανον», «Ο Μητροπολιτικός ναός Μυτιλήνης του Αγίου Αθανασίου», «Τα ξυλόγλυπτα του ναού», «Εικόνες», «Η Λάρναξ του σεπτού λειψάνου», «Κειμήλια του ναού», «Ιερά σκεύη», «Οι αγιογραφίες του ναού», «Άγια λείψανα», «Το Κωδωνοστάσιο», «Επισκευή του Μητροπολιτικού ναού και του κωδωνοστασίου αυτού», «Ασματική ακολουθία του Αγίου Νεομάρτυρος Θεοδώρου του Βυζαντίου», «Παρακλητικός κανών του Νεομάρτυρος Θεοδώρου του Βυζαντινού Πολιούχου Μυτιλήνης», «Τα απολυτίκια του Αγίου».

Παρασκευή, 28 Ιουλίου 2017 19:30

Τα βιβλία παίζει

Δέσποινα Μάντζαρη

Η Μι, ο Μο και το Ούφο

Εκδόσεις Κέδρος

Αθήνα 2017, σελ. 209 (για παιδιά από 10 ετών).

 

Οι καλοκαιρινές διακοπές έχουν αρχίσει. Τι γίνεται όμως αν μέσα στο κατακαλόκαιρο βρέξει; Κι αν ψάχνοντας τον γάτο σου βρεις ένα ούφο; Κι αν συναντήσεις ένα κορίτσι που τελικά είναι ρομπότ; Κι αν έχει πάθει βραχυκύκλωμα και δεν θυμάται γιατί ήρθε στη Γη; Κι αν η Λογική έχει τσακωθεί με τη Φαντασία και πρέπει να τους τα βρεις; Κι αν όλοι οι άνθρωποι γίνουν ξαφνικά ξύλινες μαριονέτες; Κι αν πρέπει να σώσεις εσύ ολόκληρο τον πλανήτη;
Η Μι, ο Μο και η παρέα τους, πάντως, κάνουν ό,τι μπορούν. Ταξίδι στο κέντρο της Γης, ταξίδι στον χρόνο και ταξίδι σε πολλές διαστάσεις. Συναντούν δράκους με λόξιγκα, πολικές αρκούδες που παίζουν γκολφ, φοίνικες που μιλάνε, νάνους-θυρωρούς, χταπόδια-επιστήμονες, ψηφιακούς Γήινους, μοβ εξωγήινους και ιπτάμενους καναπέδες. Συναντούν, όμως, και τους εφιάλτες τους...

Με σπουδές στα Μαθηματικά, η Δέσποινα Μάντζαρη (Επίδαυρος, 1984) μας έχει δώσει τρία πολύ καλά βιβλία για παιδιά και εφήβους.

 

 

Βαγγέλης Ηλιόπουλος

Βιβλιοπόντικα, τη Φιλαναγνωσία μην την κυνηγάς!

Εικονογράφηση: Κιάρα Φεντέλε

Εκδόσεις Πατάκης

Αθήνα 2015, σελ. 28 (για παιδιά από 7 ετών)

 

Ο Βιβλιοπόντικας είναι πολύ θυμωμένος  µε τη Φιλαναγνωσία. Του παίρνει τα βιβλία που μόλις έχει διαβάσει! Άδικα όμως την κυνηγά. Συνεχώς του ξεφεύγει... Ποια είναι επιτέλους αυτή  η Φιλαναγνωσία;

Αυτό θα το μάθουν οι μικροί αναγνώστες, όταν διαβάσουν τη νέα, πολύ ωραία ιστορία του Βιβλιοπόντικα.

 

 

Μάκης Τσίτας

Ο δικός μου ο μπαμπάς

Εικονογράφηση: Λίλα Καλογερή

Εκδόσεις Πατάκης

Αθήνα 2017, σελ. 24 (για παιδιά από 7 ετών)

 

«Όλοι οι μπαμπάδες είναι καλοί. Αν ρωτήσετε τα παιδιά τους, θα σας το πουν. Όμως ο δικός μου ο μπαμπάς είναι ο καλύτερος! Κι αυτό που λέω είναι πέρα για πέρα αλήθεια!»

Έτσι ξεκινάει η καινούρια μικρή ιστορία του Μάκη Τσίτα, που φροντίζει πάντα να εκπλήσσει θετικά μικρούς και μεγάλους αναγνώστες με τα βιβλία του.

 

 

Lori Nelson Spielman

Αύριο είναι μια καινούρια μέρα

Μετάφραση: Βούλα Αυγουστίνου

Εκδόσεις Διόπτρα

Αθήνα 2017, σελ. 421

 

Η Μπρετ Μπολίνγκερ φαίνεται να έχει τα πάντα: μια καλή δουλειά, ένα τεράστιο σπίτι, έναν ακαταμάχητα όμορφο φίλο. Μια υπέροχη ζωή, απ’ όλες τις απόψεις. Όλα αυτά μέχρι τη στιγμή που πεθαίνει η πολυαγαπημένη της μητέρα, αφήνοντας στη διαθήκη της έναν και μοναδικό όρο: Προκειμένου να πάρει την κληρονομιά της, η Μπρετ θα πρέπει να εκπληρώσει τη λίστα με τους στόχους που είχε γράψει όταν ήταν ένα αφελές δεκατετράχρονο κορίτσι.
Συντετριμμένη από τη θλίψη, η Μπρετ δεν μπορεί να καταλάβει το νόημα της απόφασης της μητέρας της -τα παιδικά της όνειρα δεν έχουν καμία σχέση με τις φιλοδοξίες της στην ηλικία των τριάντα τεσσάρων χρόνων. Καθώς η Μπρετ ξεκινάει, θέλοντας και μη, ένα παράξενο ταξίδι αναζήτησης των εφηβικών της ονείρων, ένα πράγμα γίνεται ξεκάθαρο: Μερικές φορές τα πιο γλυκά δώρα της ζωής βρίσκονται στα πιο απρόσμενα μέρη.

Παρασκευή, 21 Ιουλίου 2017 19:24

Τα βιβλία παίζει

Αλεξάνδρα Σουλαδάκη

Τι μαγειρεύουν πάλι αύριο, μου λέτε; Θα σας πω εγώ…

Εκδόσεις Επίκεντρο, σελ. 273

 

Το βιβλίο αυτό δεν ακολουθεί τους τυπικούς κανόνες ενός οδηγού μαγειρικής. Εδώ οι αναμνήσεις, τα βιώματα, η οικογένεια, οι φίλοι, τρυφερές στιγμές και συγκεντρώσεις γύρω από το τραπέζι, συνδέονται με γεύσεις, αρώματα και την χαρά να προσφέρεις το καλύτερο στους ανθρώπους που αγαπάς.

Η Αλεξάνδρα Σουλαδάκη μάς προσφέρει ένα συγκινητικό ταξίδι γευσιγνωσίας. Μέσα από τις προσωπικές αφηγήσεις, ο αναγνώστης βλέπει καταστάσεις και βιώματα κοινά στην ουσία τους για όλους, που σημαδεύουν τη ζωή του καθενός μέσα από την απλότητα των καθημερινών στιγμών που όλοι περνούν, συντροφιά με αγαπημένους ανθρώπους και γεύσεις. Η μαγειρική λοιπόν δεν είναι μια απλή διαδικασία αλλά ένας «ολόκληρος κόσμος» όπου οι αναμνήσεις και οι μυρωδιές συνδέονται άρρηκτα.

Η Κρήτη, Αθήνα, Αρκαδία, Μακεδονία, οι γονείς, τα παιδιά, η οικογένεια, οι αναμνήσεις των παιδικών χρόνων, το κόψιμο του τσιγάρου, φίλοι και διακοπές και νόστιμες γεύσεις σε συνταγές πάνω από 100 φαγητών και γλυκών, με προτάσεις μενού ανά εποχή -το βιβλίο αυτό σίγουρα θα δώσει όμορφες ιδέες σε όσους δεν θέλουν ένα απλό οδηγό μαγειρικής, αλλά κάτι «περισσότερο»…

Η Αλεξάνδρα Σουλαδάκη γεννήθηκε στην Αθήνα. Είναι μηχανικός έργων Πολιτικού Μηχανικού Αρχιτέκτονα της Σχολής Δοξιάδη. Στον ελεύθερο χρόνο της διαβάζει, γράφει και ζωγραφίζει. Είναι παντρεμένη με τον Γιάννη Σουλαδάκη και έχει δυο κόρες, την Βασιλική και την Μαρία.    

 

 

Μιχάλης Νικολακάκης

«Μοντέρνα Κίρκη». Τουρισμός και ελληνική κοινωνία την περίοδο 1950-1974 (Πρόλογος: Γεράσιμος Ζαχαράτος)

Εκδόσεις Αλεξάνδρεια

Αθήνα 2017, σελ. 198

 

Ο τουρισμός, το νέο «αντικείμενο των αναπτυξιακών μας ερώτων», όπως το χαρακτήριζε ένας σχολιαστής κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας, νοείται σήμερα ως μια φυσική επιλογή σε κάθε συζήτηση για το μέλλον της ελληνικής οικονομίας. Η συνθήκη αυτή, ωστόσο, κατασκευάζεται ιστορικά μέσα στο ταραγμένο πολιτικό, οικονομικό και κοινωνικό τοπίο των πρώτων τριών μεταπολεμικών δεκαετιών. Ποια συγκυρία καθιστούσε την επιλογή αυτή επίκαιρη;

Ποιες αντιλήψεις σχετικά με την ανάπτυξη του εν λόγω κλάδου ήταν κυρίαρχες από τις οικονομικές και πολιτικές ελίτ της χώρας τις πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες και πώς αυτές μετεξελίχθηκαν;

Ποιες ήταν οι βασικές πολιτικές επιλογές που δημιούργησαν τις προϋποθέσεις για την ανάπτυξη του τουρισμού μεταπολεμικά; Πώς αποτυπωνόταν η έλευση νέων περιηγητών στα έντυπα μέσα ενημέρωσης της εποχής; Και, τέλος, τι θέση έχει η άνθιση του τουριστικού φαινομένου στις συζητήσεις για τους μετασχηματισμούς της ελληνικής κοινωνίας κατά την μεταπολεμική περίοδο μέχρι και το τέλος της Δικτατορίας των συνταγματαρχών;

Τα παραπάνω είναι από τον πρόλογο του πολύ ενδιαφέροντος βιβλίου του Μιχάλη Νικολακάκη, ο οποίος σπούδασε Κοινωνιολογία στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και Κοινωνική και Πολιτική Θεωρία στο Πανεπιστήμιο του Warwick της Μ. Βρετανίας και εκπόνησε διδακτορική διατριβή στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης.

 

 

 

 

 

 

Τρίτη, 18 Ιουλίου 2017 19:18

Λεσβιακό Βιβλίο

Κατερίνα Ευσταθίου-Σελάχα - Γιώργος Τυρίκος-Εργάς

Το βατραχέλι (Εικονογράφηση: Έφη Λαδιά)

Εκδόσεις Πατάκη

Αθήνα 2017, σελ. 36

 

«Μια φορά κι έναν καιρό πριν από λίγα χρόνια, ήταν ένας γέρος και μια γριά. Ζούσαν σ’ ένα σπιτάκι στην άκρη ενός χωριού. Όλα τα καλά που ήθελαν στην ζωή τους, τα είχαν. Το μόνο πράγμα που τους έλειπε για να είναι ευτυχισμένοι ήταν ένα παιδάκι. «Αχ, ας είχαμε ένα παιδάκι και ας ήταν βατραχέλι!» έλεγαν ο γέρος και η γριά. Μια μέρα χτυπάει η πόρτα. Ανοίγει ο γέρος, και τι αντικρίζει! «Γριά, έλα να δεις!». Ήταν ένα μικρό βατραχέλι, πράσινο και πιτσιλωτό. «Καλώς το βατραχέλι!» είπε η γριά. «Θέλεις να σου φτιάξω κάτι να φας;».

«Κουάξ, πεινάω πολύ!» είπε το βατραχέλι και, χοπ, έδωσε ένα σάλτο και μπήκε στο σπίτι. «Βατραχέλι» είπε ο γέρος «μήπως και η μαμά βατραχίνα και ο μπαμπάς βάτραχος θα σε ψάχνουν και θα ανησυχούν;». «Δεν έχω μπαμπά και μαμά!» απάντησε το βατραχέλι. «Είμαι μόνο μου, ολομόναχο».

Με τα παραπάνω ξεκινάει το παραδοσιακό παραμύθι από τη Λέσβο που εξαιρετικά κατέγραψαν η Κατερίνα Ευσταθίου-Σελάχα και ο Γιώργος Τυρίκος-Εργάς και θαυμάσια εικονογράφησε η Έφη Λαδιά.

Οι αναγνώστες μικροί και μεγάλοι, θα διαβάσουν στη συνέχεια πως ο γέρος και η γριά αγάπησαν και μεγάλωσαν το βατραχέλι, πόσο στεναχωρήθηκαν αυτοί και όλο το χωριό όταν το έχασαν και πόσο χάρηκαν όταν το βρήκαν. Πρόκειται για ένα παραμύθι για την αλληλεγγύη, που μιλάει μία και μόνη γλώσσα παντού. Τη γλώσσα της αγάπης..

Το παραμύθι είναι μεταφρασμένο στα αραβικά. Οι συγγραφείς και οι μεταφραστές χαρίζουν τα έσοδα από αυτό το βιβλίο, στην «Αγκαλιά».

 

 

Γιώτα Αργυροπούλου

Για Σίκινο, Ανάφη, Αμοργό (ποιήματα)

Εκδόσεις Gutenberg

Αθήνα 2017, σελ. 75

 

Νέα ποιητική συλλογή από την Καλαματιανή φιλόλογο και σπουδαία ποιήτρια Γιώτα Αργυροπούλου. Ως μικρό δείγμα αντιγράφω το ποίημα «Λέσβος Αιολίς»: «Μες στα σαντούρια, τα βιολιά/ στο Μανταμάδο/ ηνίοχοι είχαν ανοίξει το χορό/ όρθιοι πάνω στα άλογα.// Βγήκε και χόρεψε μπροστά μια μικροδέματη/ κατράμι - κι όμως, ο τόπος άστραψε./ Έσυρε δύο - καν τρεις χορούς/ έδωσε τη σειρά σ’ άλλα κορίτσια ολάνθιστα.// Κι όπως κοιτούσα θαμπωμένη/ Ψάπφα του μέλους/ συστήθηκε ψιθυριστά/ χάθηκε στο πανηγύρι».

 

 

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

- Αντώνης Ν. Δουκέλλης: «Σταβέντο και σοφράνο» (Διηγήματα), Εκδόσεις «Άπαρσις», Αθήνα 2017, σελ. 445.

- «Φιλοτελική Λέσβος», περιοδικό της Φιλοτελικής Εταιρείας Λέσβου, τεύχος 264/Ιανουάριος-Μάρτιος 2017, σελ. 31.

Παρασκευή, 14 Ιουλίου 2017 20:06

Τα βιβλία παίζει

Zοζέ Λουίς Πεϊσότο

Βιβλίο (μετάφραση: Αθηνά Ψυλλιά)

Εκδόσεις Κέδρος

Αθήνα 2017, σελ. 293

 

Μια μητέρα εγκαταλείπει το παιδί της σε ένα σιντριβάνι. Του υπόσχεται ότι θα επιστρέψει σε λίγα λεπτά και του δίνει να κρατά ένα βιβλίο. Η μητέρα δεν θα επιστρέψει ποτέ, έχει αποφασίσει να μετοικήσει στη Γαλλία, όπως τόσοι και τόσοι Πορτογάλοι. Το παιδί μεγαλώνει σε μια αγροτική οικογένεια και, όταν γίνεται άντρας, ερωτεύεται μια όμορφη κοπέλα. Κάποια στιγμή χωρίζουν. Οι δυο τους θα μεταναστεύσουν επίσης στη Γαλλία. Συνδετικός κρίκος το βιβλίο, που θα καταφέρει να κρατήσει ενωμένους τους δύο εραστές…

Με μια αφήγηση που μοιράζεται σε μια σειρά αξέχαστων χαρακτήρων, δοσμένων με μαεστρία, το «Βιβλίο» εξιστορεί με μυθιστορηματικό τρόπο, την πορτογαλική μετανάστευση στη Γαλλία τη δεκαετία του ’60. Ανάμεσα στο πορτογαλικό χωριό της ενδοχώρας και στο Παρίσι, ανάμεσα στον λαϊκό πολιτισμό και στις αναφορές στην παγκόσμια λογοτεχνία, ανάμεσα στον Μάη του ’68 και στην Επανάσταση των Γαριφάλων, αναδύονται τα στοιχεία ενός παρελθόντος που οδήγησε χιλιάδες Πορτογάλους στην αναζήτηση δικαιότερων συνθηκών διαβίωσης.

Ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα που διερευνά πώς το όνειρο για μια καλύτερη ζωή, προσκρούει στη σκληρή πραγματικότητα που βιώνουν οι μετανάστες.

Ο Ζοζέ Λουίς Πεϊσότο γεννήθηκε το 1974 στο Γκαλβέιας, ένα χωριό της επαρχίας Αλεντέζου της Πορτογαλίας. Είναι απόφοιτος του Τμήματος Σύγχρονων Γλωσσών και Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου Nova της Λισαβόνας.

Τα μυθιστορήματά του έχουν μεταφραστεί σε περισσότερες από είκοσι γλώσσες. Γράφει, επίσης, ποίηση, στίχους, θέατρο και ταξιδιωτικά διηγήματα.

 

 

Σύνθια ντ’ Απρίξ Σουήνι

Η φωλιά (μυθιστόρημα, Μετάφραση: Πόλυ Μοσχοπούλου)

Εκδόσεις Ωκεανός

Αθήνα 2017, σελ. 574

 

Το παρόν βιβλίο της Αμερικανίδας Σύνθια ντ’ Απρίξ Σουήνι  είναι  το πρώτο της μυθιστόρημα, που απέσπασε διθυραμβικές κριτικές και θεωρήθηκε ένα από τα καλύτερα λογοτεχνήματα των τελευταίων πενήντα ετών. Ήταν μια από τις πρώτες επιλογές του «Amazon», και επί μακρόν best seller σε ΗΠΑ και Καναδά.

Λίγα λόγια για την υπόθεση: Ένα παγερό απόγευμα στη Νέα Υόρκη, η Μέλοντι, η Μπέατρις και ο Τζακ, συναντιούνται για να αντιμετωπίσουν τον χαρισματικό και ριψοκίνδυνο αδελφό τους, Λίο, που μόλις έχει βγει από κέντρο αποτοξίνωσης.

Για να λύσουν τα οικονομικά τους προβλήματα, βασίζονται όλοι στην αξιοσημείωτη περιουσία που τους αφήνει ο πατέρας τους.

Η Μέλοντι, σύζυγος και μητέρα, μένει σε προάστιο και έχει βάλει υποθήκη το σπίτι της, για να πάρει δάνειο για τα δίδακτρα του πανεπιστημίου των κοριτσιών της. Ο Τζακ, αντικέρ στο επάγγελμα, έχει δανειστεί για να σώσει το κατάστημά του. Η Μπέατρις, κάποτε πολλά υποσχόμενη συγγραφέας, αδυνατεί να ολοκληρώσει ένα βιβλίο, απογοητεύοντας τον εκδότη της…

Τα τέσσερα αδέλφια είναι αναγκασμένα να ξεπεράσουν παλιές κακίες και ανταγωνισμούς, και να ατενίσουν επιτέλους κατά πρόσωπο τις επιλογές που έκαναν μέχρι τότε στη ζωή τους.

Τετάρτη, 12 Ιουλίου 2017 18:39

Μνήμη Αντώνη Πλάτωνα  

 

Ήταν ένα μεσημέρι του Ιουλίου του 2011, όταν χτύπησε το τηλέφωνο. Στην άλλη άκρη ο Αντώνης Πλάτων.

- Θέλω να μιλήσω με την Ανθή, τη συμπάθειά μου.

- Είναι στη δουλειά της, φίλτατέ μου Αντώνη, του απαντώ.

- Τότε θα τα πω σε σένα, που κάθεσαι. Θέλω να αναλάβετε με την Ανθή να επιμεληθείτε την έκδοση της «Πολιτικής Ιστορίας της Λέσβου». Έχω συνεννοηθεί με τον Μανόλη, θα βγει από την «Αιολίδα» μόλις το ετοιμάσετε.

- Αντώνη, είναι καλοκαίρι, έχουμε μικρά παιδιά, που θέλουν μπάνια, βόλτες… Ας το αφήσουμε για το φθινόπωρο.

- Ξέρεις, εγώ είμαι κάποιας ηλικίας. Δεν μπορώ να αναβάλω κάτι που έχω αποφασίσει. Έλα από τα γραφεία της «Εργάνης» να τα πούμε από κοντά.

Ανταμώσαμε ένα πολύ ζεστό απόγευμα στην «Εργάνη». Ο Αντώνης με εφηβικό πάθος βοηθούσε μερικούς φοιτητές σε μια εργασία τους. Κατέβαζε ντοσιέ με τοπικές εφημερίδες, υποδείκνυε άρθρα, συζητούσε μαζί τους για την ιστορία της Λέσβου. Έμεινα για ώρα να τον παρακολουθώ και να θαυμάζω το ζήλο του, την προθυμία του, τις πολλές γνώσεις του. Μου δίνει έναν παραφουσκωμένο φάκελο.

- Μέσα είναι το υλικό. Το έχω γράψει με τον Γιώργο Παπαπαναγιώτου. Πάρ’ το και δες πώς θα γίνει βιβλίο. Να μην αργήσει πολύ, όμως, γιατί μετά θα βγάλουμε την «Ιστορία της Λεσβιακής δημοσιογραφίας», τα «Λεσβιακά τσιγάρα», τα «Λεσβιακά ποτά» και την ιστορία του «Λεσβιακού ποδοσφαίρου».

Ανοίγω το φάκελο και βλέπω δεκάδες ψηφοδέλτια, προκηρύξεις, φωτογραφίες.

- Βρε, Αντώνη, πώς τα μάζεψες όλα αυτά. Είσαι μεγάλος συλλέκτης!

- Δεν μ’ αρέσουν οι συλλέκτες. Αυτοί τα αγοράζουν, τα κλειδώνουν στα συρτάρια τους, τα έχουν για τον εαυτό τους, δε δίνουν σε κανέναν τίποτα. Εγώ τα μαζεύω, για να τα διασώσω, να μην πεταχτούν στα σκουπίδια, και τα διαθέτω σε όποιον μου τα ζητήσει. Θέλω να πηγαίνουν στην έρευνα, σ’ αυτούς που τα χρειάζονται, που τα μελετάνε.

- Αντώνη, μην είσαι απόλυτος. Υπάρχουν συλλέκτες που διαθέτουν τις συλλογές τους στους ερευνητές.

- Εντάξει, τότε εγώ ανήκω σ’ αυτούς. Πόσο καιρό θα χρειαστείτε για το βιβλίο; Άμα τελειώσετε θα σου δώσω την αφίσα του Καρδασού και τα τσιγαρόκουτα που σου αρέσουν. Ή, μάλλον, θα τα δώσω στην Ανθή, γιατί αυτή είναι η συμπάθειά μου…

Για πολλούς μήνες βρισκόμασταν τακτικότατα στην «Εργάνη» και συζητούσαμε για το βιβλίο του που τελικά χωρίστηκε σε δύο τόμους. Δουλειά εξαιρετική, πρωτότυπη και μοναδική για την ελληνική βιβλιογραφία. Η χαρά του μεγάλη.

Αρχίσαμε να προγραμματίζουμε την επόμενη έκδοση. Η μεγάλη του αγάπη ήταν το λεσβιακό ποδόσφαιρο. Αρχειακό υλικό πλουσιότατο.

- Βάλ’ τα σε σειρά και εγώ θα τα επιμεληθώ, του έλεγα συχνά στην καφετέρια, όπου απολάμβανε ποδοσφαιρικούς αγώνες.

- Συνεννοήσου με τον Κουκουνιά και ελάτε να δούμε τι έχω και τι λείπει.

Τον Απρίλιο του 2012 παρουσίασε στον ΦΟΜ το δικό μου «Λεσβιακό Ημερολόγιο». Γενναιόδωρος, όπως πάντα είπε θετικότατα λόγια και ευχήθηκε ο τόμος να συνεχιστεί για πολλά χρόνια. Με τη σειρά μου αντευχήθηκα να εκδοθούν και οι δικές του μελέτες. Δυστυχώς, όμως, διάφοροι περισπασμοί δεν μας επέτρεψαν να τα ολοκληρώσουμε.

Προχθές, ένα ζεστό μεσημέρι του Ιουλίου, συγγενείς, φίλοι, γνωστοί αποχαιρετήσαμε τον γλυκύτατο Αντώνη. «Έφυγε» αφήνοντας πίσω του, ανάμεσα στα άλλα, τη μεγάλη του αγάπη για τη Λέσβο, τα βιβλία του, τις μελέτες και τα άρθρα του, τα αρχεία του -μεγάλο μέρος άφησε στη Δημόσια Βιβλιοθήκη-, τον ζήλο του για την πρωτογενή έρευνα, το χιούμορ του και την προσήλωσή του στις μικρές και τις μεγάλες απολαύσεις-δώρα της ζωής: την καλή παρέα, το ουζάκι και το ψητό καλαμαράκι, τη θάλασσα, το διάβασμα του τοπικού Τύπου, το ποδόσφαιρο και τον Αιολικό.

Τρίτη, 11 Ιουλίου 2017 20:30

Εδώ είναι το απρόβλεπτο ταξίδι…

Τον Νίκο Πορτοκάλογλου τον είδα από κοντά πρώτη φορά το 1987, φοιτητής, στα Γιάννενα, σε μια μεγάλη συναυλία των «Φατμέ», στο γήπεδο. Είχαμε πάει από νωρίς, φοιτητοπαρέα, για να πιάσουμε καλή θέση στην κερκίδα και να απολαύσουμε το αγαπημένο μας συγκρότημα, που συντρόφευε τα φοιτητικά μας πάρτι με τα τραγούδια του, μεγάλες επιτυχίες της εποχής.

Τα χρόνια πέρασαν, οι «Φατμέ» διαλύθηκαν, εμείς πήραμε πτυχίο, πήγαμε στο Στρατό, μπήκαμε στην αγορά εργασίας. Ο Πορτοκάλογλου, προικισμένος τραγουδοποιός, ακολούθησε προσωπική καριέρα. Τον παρακολουθώ όλα αυτά τα χρόνια με μεγάλο ενδιαφέρον: τη μουσική και τα τραγούδια του, τις συνεντεύξεις του, τις δημόσιες παρεμβάσεις του, τα βιβλία του («Λόγια και ακόρντα», «Εδώ είναι το ταξίδι» από τις εκδόσεις «Ιανός»), τη συνεργασία του με τον Σωτήρη Γκορίτσα στον κινηματογράφο, τις συναυλίες του.

Τα τραγούδια του πάντα μια ευχάριστη έκπληξη. Στίχοι απρόβλεπτοι με πολλές στρώσεις ανάγνωσης, που συνδιαλέγονται με την εποχή τους με τρόπο έμμεσο και γι’ αυτό εξαιρετικά δραστικό, με μια λοξή ματιά που σε προτρέπει να δεις πάνω και έξω από κλισέ, βεβαιότητες και παραμορφωτικούς φακούς, μ’ ένα στοχασμό που πιάνει πολλές κρυμμένες αποχρώσεις, που ξύνει ιαματικά τις πληγές, με μια γλυκιά αμφιβολία ότι τα πράγματα μπορεί να είναι και αλλιώς. Αμφισβήτηση, ταρακούνημα, εμβάθυνση, κατανόηση, δράση, ονειροπόληση, θαύμα. Ναι, αυτός ο ανήσυχος, σοβαρός, μετρημένος, εργατικός, δημιουργικός καλλιτέχνης, που ποτέ δεν εφησυχάζει, που φροντίζει να μην ενθουσιάζεται με το παραμικρό και να μην απογοητεύεται με το ασήμαντο, γράφει και τραγουδά την αγάπη, τον έρωτα, τους πόθους, τα λάθη και τα πάθη, τον φανερό και τον κρυμμένο εαυτό μας με τρόπο Σολωμικό: η ζωή είναι το μέγα καλό και το πρώτο. Πίσω από την πιο δύσκολη στροφή παραμονεύει το θαύμα!

Με μεγάλη χαρά βρέθηκα το βράδυ της Παρασκευής στη μουσική σκηνή του «Οινοφόρου» (χώρος υπέροχος, που θα τον ζήλευαν πολλές μεγαλουπόλεις, οργάνωση και εξυπηρέτηση υποδειγματική). Με μια μπάντα νέων παιδιών που ξεχείλιζε από φρεσκάδα και ποιότητα κι αυτός στη μέση, έφηβος, νέος και ώριμος συγχρόνως, να συντονίζει, να καθοδηγεί, να εμπνέει και να τους παραχωρεί τον απαραίτητο χώρο για να δείξουν τον ταλέντο τους.

«Ξέρετε δεν μ’ αρέσουν τα τραγούδια που έχουν τόνο καταγγελτικό» είπε κάποια στιγμή.

Σιγοτραγουδώντας για άλλη μια φορά τα τραγούδια του, συνειδητοποίησα γιατί έχουμε ανάγκη από καλλιτέχνες σαν τον Πορτοκάλογλου: χωρίς παχιά και κούφια λόγια, χωρίς χάιδεμα αυτιών, χωρίς να σηκώνει το δάχτυλο ως αλάνθαστος καθηγητής, μάς πιάνει τρυφερά από τον ώμο, μάς ψιθυρίζει «μήπως», μάς αφήνει να ψάξουμε «πού θα βγει», να αναζητήσουμε «κάτι νέο και ωραίο», να πετάξουμε «πάνω από τα σύννεφα», να ρουφάμε μέχρι το μεδούλι «το καλοκαιράκι», να νικάμε τους φόβους μας, να αποδεχόμαστε τις ήττες μας, από «πείσμα και τρέλα να ζούμε σ’ αυτή τη χώρα», που είναι «θεά γυμνή, αμαρτία και τιμωρία» συγχρόνως, να είμαστε αισιόδοξοι και αγωνιστές για να « βγούμε από το τούνελ».

Εις το επανιδείν, μεγάλε, Νίκο Πορτοκάλογλου! 

 

 

 

 

 

Παρασκευή, 07 Ιουλίου 2017 19:22

Λεσβιακό Βιβλίο

Μάικλ Πάτον-Κέβιν Κάνον

Η φιλοσοφία σε κόμικς

Μετάφραση: Έρρικα Πάλλη, Επιστημονικός Σύμβουλος: Γεώργιος Πολίτης

Εκδόσεις Ψυχογιός

Αθήνα 2017, σελ. 175

 

Στο παρόν βιβλίο, οι Μάικλ Φ. Πάτον και Κέβιν Κάνον μάς εισάγουν σε έναν σύνθετο κόσμο με τον πιο απλό τρόπο. Με τον Ηράκλειτο για οδηγό μας, ταξιδεύουμε στον ποταμό της φιλοσοφίας, γνωρίζοντας κορυφαίους στοχαστές που άφησαν το στίγμα τους σε μια διάρκεια τριών χιλιετιών και παρακολουθώντας συζητήσεις και διαφωνίες πάνω σε διάφορα πεδία: από τη λογική και τη νόηση μέχρι την ηθική και την έννοια του θείου.

Συνδυάζοντας τα παιχνιδιάρικα σκίτσα του Κάνον με τα χιουμοριστικά και επιμορφωτικά κείμενα του Πάτον, «Η φιλοσοφία σε κόμικς» κάνει ξανά διασκεδαστική την αναζήτηση της αλήθειας, μεταδίδοντάς μας ταυτόχρονα την αγάπη για τη σοφία και τη γνώση.

Ο Mark Lance, καθηγητής Φιλοσοφίας και Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Τζόρτζταουν, έγραψε για το βιβλίο: «Ο Μάικλ Φ. Πάτον και ο Κέβιν Κάνον έχουν καταφέρει κάτι εκπληκτικό: μια ενδελεχή εισαγωγή στη φιλοσοφία σε μορφή κόμικς. Με απαράμιλλο πνεύμα, εξαιρετικό ρυθμό και φοβερά σκίτσα, οι δημιουργοί συστήνουν στον αναγνώστη, με τρόπο απλό αλλά και ακριβή, βασικές ιδέες από τον κόσμο της φιλοσοφίας, μυώντας τον στον Δυτικό τρόπο σκέψης».

Ο Μάικλ Πάτον είναι καθηγητής Φιλοσοφίας και συντονιστής του προγράμματος φιλοσοφικών και θρησκευτικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Μοντεβάγιο. Ζει στο Μοντεβάγιο της Αλαμπάμα με τη σύζυγό του Σέριλ. Ο Κέβιν Κάνον είναι βραβευμένος εικονογράφος, με συμμετοχή σε πολλά βιβλία.

 

Τρίτη, 04 Ιουλίου 2017 20:01

Λεσβιακό Βιβλίο

Κώστας Βαλέτας

Ο βιασμός της δασκάλας Π.Κ. (διηγήματα)

Εκδόσεις Αιολικά Γράμματα

Αθήνα 2017, σελ. 77

 

O Κώστας Βαλέτας γεννήθηκε στη Λέσβο, σπούδασε νομικά, οικονομικά και πολιτικές επιστήμες στην Αθήνα και Κοινωνιολογία στο Παρίσι. Την περίοδο 1967-1973 έζησε στη Γαλλία και την Ελβετία. Είναι διευθυντής του περιοδικού «Αιολικά Γράμματα». Έχει γράψει 90 περίπου βιβλία -δοκίμιο, θέατρο, διήγημα, μεταφράσεις, ανθολογίες- και μεταφραστεί σε 20 ξένες γλώσσες. Έχει βραβευτεί στην Ελλάδα και στο εξωτερικό.

Η παρούσα συλλογή περιέχει 18 διηγήματα με τους παρακάτω τίτλους: Στο σκλαβοπάζαρο της Αλεξάνδρειας, Η ανήλικη Ναυσικά, Ο αυτοκράτορας της Αρμενίας, Η απαγωγή, Ο κοκκινολαίμης, το υπηρετριάκι, Από τη Σοφία στη Φιλιππούπολη, Οινώνη, Απατεώνας ή τζέντλεμαν, Ο πατέρας της Νίκης, Ο γκαισταπίτης Σούμπερτ, Ο βιασμός της δασκάλας Πέπης Καραγιάννη, Τζίνγκα Μπέμπα Αφόνσο Βασιλιάς του Κονγκό, Ροζέ Καζεμάν, Ο Πήγασος, Γιατί σκότωσα την Ενριέτε Φόγκελ ο Χάινριχ Φον Κλάιστ;, Ο Τρύπας, Οι ερωμένες του Δράκουλα της Θεσσαλονίκης.

Ως μικρό δείγμα ένα απόσπασμα από τον «Κοκκινολαίμη»: «Ξημερώματα η Θωμαΐς ετοιμάζει τις βαλίτσες της. Αποφάσισε να φύγει από το σπίτι. Θα πάρει το πρωινό λεωφορείο των έξι για το σιδηροδρομικό σταθμό. Δεν ξέρει ακόμα τον προορισμό. Δεν έχει αποφασίσει. Οπουδήποτε! Μακριά από το σπίτι της! Πολύ μακριά. Κάπου όπου δεν γνωρίζει κανέναν, κάπου όπου δεν θα την ξέρει κανείς. Σε ένα μέρος όπου δεν θα μπορούν να την προσβάλουν, να την στεναχωρήσουν, όπου κανείς δεν θα είναι σε θέση να ξεστομίσει βρωμιές για τη μητέρα της. Σ’ ένα τόπο που δεν βουλώνει τ’ αυτιά της με μπαμπάκι. Κι οι υποτιθέμενοι φίλοι και συμμαθητές της δεν θα χώνουνε τις χερούκλες τους κάτω από το φουστάνι της. Είμαι ολομόναχη. Μονάχα αυτό το πουλάκι μούχει δώσει την αγάπη του. Ο κοκκινολαίμης! Οι άνθρωποι μ’ έχουν εγκαταλείψει. Σκέπτεται η Θωμαΐδα. Η Θωμαΐς βγαίνει στη βεράντα. Ο κοκκινολαίμης κρύβεται στα φυλλώματα. Του σφυρίζει, του ρίχνει λίγο καναβούρι, δύο-τρεις σταφίδες. Βρέχει ένα μπισκότο. Μουλιάζει μια φρυγανιά. Σε λίγα δευτερόλεπτα ο κοκκινολάιμης ξεπροβάλλει μέσα από τα φύλλα της φτελιάς. ..».

 

 

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

- Στέλλα Πετρίδου: «Θάλασσα κι ουρανός. Εκεί που η ποίηση συναντά τη μελωδία», Εκδόσεις Άλφα πι, Χίος 2017, σελ. 70.

- Nέδα Βουτσά-Περδίκη: «Γεώργιος και Μάχη-Μαίρη Παπανικολάου: όπως τους έζησα», Έκδοση Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών, Αθήνα 2017.

- Γιώργος Γιαντάς: «Βαβέλ» (μυθιστόρημα), Εκδόσεις Λιβάνη, Αθήνα 2017, σελ. 506.

- Ειρήνη Βεκρή: «Ο άνθρωπος που έκανε τις Κυδωνίες ν’ ανθίσουν», Έκδοση ΚΕ.ΜΙ.ΠΟ. Ν. Ιωνίας, Αθήνα 2017, σελ. 152.

 

Παρασκευή, 30 Ιουνίου 2017 18:45

Τα βιβλία παίζει

Ευάγγελος  Αυδίκος

Εορταί και πανηγύρεις. Σύνορα, λαϊκά δρώμενα και τελετές

Εκδόσεις Επίκεντρο

Αθήνα 2017, σελ. 400

 

Σε δώδεκα κεφάλαια χωρίζεται το νέο βιβλίο του καθηγητή Λαογραφίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Ευάγγελου Αυδίκου: Αναζητώντας τα σύνορα και τη μυθολογία τους στη Θράκη, Χρόνος και κοινωνική οργάνωση στους νομάδες του ελληνικού χώρου, Σ’ ντζόρτζιου: Διάβαση του χώρου και οργάνωση των συναισθημάτων, Το Πάσχα και οι γιορτές του Μαΐου (Πρωτομαγιά, αναστενάρια): η Αναγέννηση και η Ανάσταση,  Το ψίκι και το σύστημα συγγένειας στο γάμο: ανταλλαγές και διαβατήριες τελετές,  Η Γουρνοχαρά στη Δυτική Θεσσαλία: σύμβολα και κοινωνική αναπαραγωγή, Φιλεκπαιδευτική Αδελφότητα Τζούρτζιας Αθαμανίας (Φ.Α.Τ.Α.): μετάβαση από τη μεθοριακότητα του άλλου τόπου στην αναπαραγωγή της τζιουρτζιώτικης συλλογικότητας, Οι φαλλοί του Τυρνάβου, Η μεθοριακότητα σ’ ένα λαϊκό δρώμενο: το παράδειγμα του Πανάρατου στην Αμφιλοχία Αιτωλοακαρνανίας, Το κουρμπάνι του αγίου Αθανασίου Διδυμοτείχου: Η θρησκευτικότητα ως έκφραση κοινωνικής αντιρρόπησης, Τελετουργία και «πρόσωπο» στην Αθήνα. Η περίπτωση των ορθόδοξων Τσιγγάνων από το Διδυμότειχο, Από την ταυτότητα του χορού στις πολιτισμικές ταυτότητες.

Στον πρόλογο διαβάζουμε για το περιεχόμενο του βιβλίου: «Οι τελετουργίες είναι μια σπουδαία μορφή πολιτισμικής συμπεριφοράς. Είναι αυτές που πλαισιώνουν τις κρίσιμες ηλικιακές αλλαγές, τον κύκλο της ζωής, την ανάληψη της εξουσίας, την ορκωμοσία για τα δημόσια αξιώματα και άλλα πολλά. Είναι αυτές που αναλαμβάνουν πολλαπλούς ρόλους. Χρησιμοποιούνται για την επικύρωση του νέου ρόλου που όλοι και όλες επωμίζονται. Είναι αυτές που μεταφέρουν το πολιτισμικό κεφάλαιο μιας ομάδας στα νέα μέλη της υπενθυμίζοντας τα όρια. Είναι τα σκαλοπάτια του χρόνου που γαλβανίζουν τη συλλογική συνείδηση σ’ έναν επιτυχή συνδυασμό με την ψυχαγωγία και το δημόσιο θέαμα. Είναι οι τελετουργίες ένας τρόπος να γίνουν τα άτομα ομάδα. Οι τελετουργίες, με άλλα λόγια, είναι πράξη και λόγος, που μπορούν να μαρτυρήσουν πολλά για την κοινωνία και τον πολιτισμό. Για τις κοινωνικές σχέσεις και τους έμφυλους ρόλους. Για τις σχέσεις εξουσίας και τις εξαρτήσεις. Για τον τρόπο που δημιουργούνται τα στερεότυπα. Για τις συγκρούσεις και τις κοινωνικές αλλαγές. Ακόμη κι όταν η πολιτισμική συμπεριφορά είναι αντισυμβατική, οι τελετουργίες είναι παρούσες».

 

 

Γιώργος Καλλίνης

Η επιμονή του τραγικού. Το αρχαιοελληνικό τραγικό σε νεοελληνικά λογοτεχνικά κείμενα του 20ου αιώνα

Εκδόσεις University Studio Press

Θεσσαλονίκη, σελ. 130

 

Είναι μάταιο να αναζητηθεί ορισμός για κάτι τόσο βαθιά ριζωμένο στην αρχαιοελληνική θέαση και κατανόηση του κόσμου, όπως το τραγικό, που κανείς αρχαίος Έλληνας δε διανοήθηκε να το διερευνήσει. Αν εξαιρέσουμε τις ενδιαφέρουσες νύξεις της αριστοτελικής Ποιητικής, η ιδέα του τραγικού αποτελεί δημιούργημα Δυτικοευρωπαίων διανοητών, καλλιτεχνών και φιλοσόφων του τέλους του 18ου και όλου του 19ου αιώνα. Όσο οι διανοούμενοι επιχειρούσαν να ορίσουν την έννοια του τραγικού, η δυτική ποιητική και πεζογραφική παραγωγή αναζητούσε στο αρχαιοελληνικό τραγικό, έναν τρόπο νοηματοδότησης της ύπαρξης στον ταραγμένο κόσμο του 20ού αιώνα. Στην αγωνιώδη αυτή αναζήτηση συμμετείχε και η νεοελληνική λογοτεχνία. Τα έργα του Κ. Γ. Καρυωτάκη, του Γιώργου Σεφέρη, του Κοσμά Πολίτη, του Νίκου Μπακόλα και της Νίκης Αναστασέα, επιβεβαιώνουν την επίμονη παρουσία του τραγικού «σε ένα σύμπαν που έσβησαν τα φώτα του», γράφει ο φιλόλογος και πολύ καλός μελετητής Γιώργος Καλλίνης.

 

 

Σελίδα 9 από 11
FOLLOW US
Copyright © 2017 EmprosNet.gr
Εμπρος Ημερήσια Εφημερίδα Νομού Λέσβου - Καρά Τεπέ - Mυτιλήνη - 81100
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιονδήποτε τρόπο.
Top