FOLLOW US
Παναγιώτης Σκορδάς

Παναγιώτης Σκορδάς

E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Τρίτη, 27 Νοεμβρίου 2018 12:40

Λεσβιακό βιβλίο

Βαγγέλης Παππάς

Ο αχμάκης

μυθιστόρημα

Εκδόσεις Εν πλω, Αθήνα 2018, σελ. 681

 

Ο Βαγγέλης Παππάς γεννήθηκε το 1976 στον Πειραιά. Προτού εισέλθει ως επιτυχών στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών στη Θεσσαλονίκη το 1995, είχε ήδη σπουδάσει τέσσερα έτη Βυζαντινή Τέχνη κοντά στους μεγαλύτερους εν ζωή δασκάλους. Από την Σχολή Καλών Τεχνών αποφοίτησε το 2002 και κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής του θητείας δημιούργησε το περίφημο Μουσείο του Ρούπελ στο Πετρίτσι Σερρών. Στη συνέχεια έλαβε μέρος σε πολλές ομαδικές εκθέσεις και μέχρι σήμερα έχει στήσει 9 ατομικές εκθέσεις, με έργα του σε Ελλάδα κι εξωτερικό, ενώ από το 2008 δημιούργησε το Εικαστικό Εργαστήριο της ARTe, έναν πραγματικό χώρο πολιτισμού στο κέντρο της Αθήνας. Το 2014 δημοσίευσε το πρώτο του βιβλίο «Το συναξάρι του Μεγαλομάρτυρα Αθανάσιου Διάκου»( εκδόσεις Παρρησία).

Πριν λίγες μέρες κυκλοφόρησε το νέο του μυθιστόρημα με τον τίτλο «Ο αχμάκης» και θέμα τη ζωή και το έργο του Θεόφιλου. Χωρισμένο σε 15 κεφάλαια παρακολουθεί ο μεγάλο μας ζωγράφο από τα παιδικά του χρόνια μέχρι την «αποθέωσή του».

Παραθέτω ένα απόσπασμα ως μικρό δείγμα γραφής:

«Μολαταύτα ένα πρωινό, εντελώς απροειδοποίητα, η φωνή μέσα του λαγάρισε· γίνηκε ξεκάθαρη και ο απόηχος της κυμάτισε απευθείας στην καρδούλα του· «...ο χρόνος μου εδώ πέρα τελεύει, βιάζουμαι να σου πω ό,τι έχω να σου πω, κι εσύ, μαθές, επείγει να ξυπνήσεις, να σηκωθείς και ν αγοράσεις τα ναύλα σου για την Ελλάδα...».

«Η ψυχή του Μεγαλέξανδρου», συλλογίστηκε μονομιάς ξαφνιασμένος, «τ' αηδονάκι που χα δει καπότες όνειρο! Να φύγω, να πάω στην Ελλάδα... μα γιατί;».

Σηκώθηκε αργά απ’ το κλινάρι του μπαϊλντισμένος, και κίνησε ξυπόλυτος να ξεμανταλώσει το σαρακοφαγωμένο παραθυρόφυλλο του. Για μια ζωή, αυτή ήταν πάντοτε η πρώτη του κίνηση άμα ξυπνούσε, χειμώνα-καλοκαίρι· ακόμα κι αν είχε βαρύ χιονιά και κρύο τάντανο· τ’ άνοιγε διάπλατα. Κλεφτοκοιτούσε μια στάλα έξω τον καιρό κι έπειτα έπαιρνε μια βαθιά γιομάτη ανάσα, λες και ρούφαγε λιμασμένα μες στα πνευμόνια του ολάκερη την πλάση και τα μυστικά της πνεύματα. Κείνο, όμως, το ξημέρωμα δεν πρόκαμε να ανοί­ξει τ' άλικο παραθυρόφυλλο- για μια στιγμή κοντοστάθηκε κι έμεινε κάμποση ώρα να κοιτά απαντικρύ του, ασάλευτος.

 

Εντελώς ξαφνικά, μέσ’ απ’ τα’ ασημοφώτιστα νέφη του μυα­λού του, είχε ξεπροβάλει καστρόχτιστος, αψεγάδιαστος, σωστός γίγαντας, ο Χαραλάμπης, ο σοφός τσοπάνης της Αμαλής· φωτόλουστος, λιόχαρος, χαμογελαστός. Κρατούσε το βοσκοράβδι του και η αρχοντιά του ακτινοβολούσε απ’ άκρη σ’ άκρη μες στο κεφαλάκι του Θεόφιλου. Και μόνο η παρουσία του έκαμε τα λόγια του να αναφτερουγίσουν και να ξεχυθούν παντού- τα λόγια που του ’χε πει τότε, απάνω στις πλαγιές της Αμαλής, τα ίδια εκείνα λόγια που τον παρότρυναν πριν από χρόνια να δραπετεύσει απ’ τη Λέσβο. «...συ, όμως, Θεόφιλε, είσ’ άλλου πράμα, συγνεφάκι, αλλά­ζεις διαρκώς μορφή, χουρεύ’ς λεύτερα, τραγουδάς λεύτερα, ζουγραφίζεις λεύτερα, κάμεις ό,τι σε κατέβ’, διαταγές παίρν’ς μονάχα απ’ τα’ς αγέρηδες κι από τουν ήλιου. Κι αυτό δεν είν’ λίγου πράμα, να σε χαρώ. Οπότε, σαν κινήσ’ κάποια μέρα μέσα σ’ η φωνή, άκου την, και φύγε. Απομακρύνσου «π’τ’ς μακελάρηδες της καρδιάς σ’. Άνοιξ’ τις φτερουγίτσες σ’ κι πέτα μακριά, όσο μακρύτερα μπορείς!...».

 

 

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

Νίκος Σαραντάκος

Η γλώσσα έχει κέφια. Χαμογελαστή περιπλάνηση στα τοπία της γλωσσικής ελαφρότητας

Εκδόσεις του Εικοστού Πρώτου, Αθήνα 2018, σελ. 295

 

Ντέπη Χατζηκαμπάνη; Ποτέ πια (ποίηση)

Πρόλογος: Ιάσωνας Σταυράκης

Εκδόσεις Ταξιδευτής, Αθήνα 2018, σελ. 51

Δευτέρα, 26 Νοεμβρίου 2018 13:20

Τα βιβλία παίζει

Χ. Α. Χωμενίδης

Ο φοίνικας

Μυθιστόρημα

Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα 2018, σελ. 493

 

Εμπνευσμένος από τον έρωτα της Εύας Πάλµερ και του Άγγελου Σικελιανού -µα όχι προσηλωµένος στα αληθινά γεγονότα- ο Φοίνικας είναι το πιο φιλόδοξο έργο του Χωµενίδη.

Καλύπτει εβδομήντα σχεδόν χρόνια, από το 1860 έως το 1927. Κινείται από τα βοσκοτόπια της Πάρνηθας μέχρι τη Νέα Υόρκη των αρχών του 20ού αιώνα κι από το «μαύρο 1897» ίσαµε τους Βαλκανικούς Πολέμους, τη Μικρασιατική Καταστροφή, τη μεσοπολεμική Αθήνα, το Πήλιο, τους Δελφούς… Ένα πλήθος ιστορικών προσώπων -ή µυθιστορηµατικών αντανακλάσεών τους- παρελαύνει στις σελίδες του. Από τον Ελευθέριο Βενιζέλο, τον Κωστή Παλαµά, την Κυβέλη έως τον Κώστα Καρυωτάκη, τον λαϊκό ζωγράφο Θεόφιλο, τον Μάρκο Βαµβακάρη

Κυρίως όμως ο Φοίνικας δεν αφήνει ανέγγιχτο κανένα από τα μεγάλα, τα διαχρονικά ζητήματα. Την καταγωγή και την ταυτότητα του καθενός, τον έρωτα, τη γονεϊκότητα, τις ολισθηρές στροφές του βίου, την πίστη και την προδοσία, την αγωνία για ένα νόημα που θα υπερβαίνει τον θάνατο.

Ο φοίνικας, το εµβληµατικό πουλί που αιώνια καίγεται από την ίδια τη φωτιά του και αιώνια ξαναγεννιέται από τις στάχτες του, κυριαρχεί -έστω και αθέατος- από την αρχή του μυθιστορήματος. Και αποθεώνεται στο τέλος του.

 

 

Φιλομήλα Λαπατά

Ο διχασμός. Οι κόρες της Ελλάδας 2

Ιστορικό μυθιστόρημα

Εκδόσεις Ψυχογιός, Αθήνα 2018, σελ. 377

 

Η Φιλομήλα Λαπατά επιστρέφει με το δεύτερο μυθιστόρημα της ιστορικής τριλογίας «Οι κόρες της Ελλάδας», το οποίο έχει τίτλο «Οι κόρες της Ελλάδας 2 - Ο Διχασμός» και αναπαριστά μια γκραβούρα της Αθήνας του 1840-1875 σε ένα αυτοτελές, πολυπρόσωπο, απολαυστικό και απρόβλεπτο μυθιστόρημα πάνω στον διχασμό: εσωτερικό, πολιτικό, ερωτικό. Υπαρξιακοί προβληματισμοί, ηθικά διλήμματα και η αιώνια πάλη του Καλού με το Κακό γύρω από τις έννοιες της ταυτότητας, της πατρίδας και της οικογένειας.

Η κρίση που ξεσπά στο πολιτικό μέτωπο της Ελλάδας του 1843 και συνεχίζεται στα επόμενα χρόνια εισβάλλει και στην προσωπική ζωή μιας σπουδαίας οικογένειας της μετεπαναστατικής Αθήνας, με αποτέλεσμα η απόγονος Ελισάβετ Δούκα, φιγούρα ακριβοθώρητη, διάφανη όπως το υγρό στοιχείο, που είχε τη δύναμη με την αφτιασίδωτη ποιότητά της να βγάζει τους Αθηναίους από την καθημερινότητα, διχασμένη ερωτικά, να υποπέσει σε ένα μεγάλο «λάθος» το οποίο σημαδεύει ανεξίτηλα και με τραγικές συνέπειες τη ζωή πολλών προσώπων…

«Υπάρχουν κάτι στιγμές έσχατες, που αλλάζουν τη ζωή. Όχι μόνο τη δική σου, αλλά και όσων βρίσκονται γύρω σου. Και υπαίτιος είσαι εσύ. Κατόπιν, τίποτα δεν μπορεί να είναι το ίδιο.» γράφει χαρακτηριστικά η συγγραφέας.

Σάββατο, 17 Νοεμβρίου 2018 13:16

Λεσβιακό Βιβλίο

Κωνσταντίνα Βάκκα-Κυριαζή

Η Λεσβιακή Φάλαγγα. Ιστορία των προγόνων μας

Εκδόσεις Μύθος, Αθήνα 2018, σελ. 271

Η Κωνσταντίνα Βάκκα-Κυριαζή εδώ και πολλά χρόνια ασχολείται με την τοπική ιστορία της Λέσβου και ιδιαίτερα με την περίοδο της απελευθέρωσης του 1912. Εργασίες της έχουν δημοσιευτεί σε τοπικά περιοδικά και συλλογικές εκδόσεις.

Στο πρόσφατο βιβλίο της, μια εξαντλητική μελέτη για την «Λεσβιακή Φάλαγγα» διαβάζουμε στον πρόλογο: «Η Λεσβιακή Φάλαγγα συστάθηκε στη Νέα Υόρκη στις 31 Οκτωβρίου του 1912, αμέσως μετά την κήρυξη από την Ελλάδα του πολέμου με την Τουρκία. Ήταν ένα σώμα Λεσβίων εθελοντών αποτελούμενο από 210 άντρες οι οποίοι στρατολογήθηκαν με σκοπό να απελευθερώσουν την πατρίδα τους, τη Λέσβο.

Δημιούργησε ιδιαίτερη αίσθηση στους Αμερικανούς πολίτες η οποία και εκφράστηκε με πολλαπλά σχετικά άρθρα σε εφημερίδες μεγάλης κυκλοφορίας των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής. Ενθουσιώδης υπήρξε επίσης η υποδοχή της Λεσβιακής Φάλαγγας στην Ελλάδα.

Η δράση της Λεσβιακής Φάλαγγας διήρκεσε ένα έτος κατά τους Βαλκανικούς πολέμους, ο ιδρυτής και οι οργανωτές της, καθώς και οι άνδρες της Λεσβιακής Φάλαγγας ξεχάστηκαν στην πορεία του χρόνου, ωστόσο η παρουσία της ως εθελοντικό σώμα παρέμεινε ως ιστορία στη μνήμη των Λεσβίων.

Μετά 100 χρόνια από την απελευθέρωση του νησιού και τη σύσταση της Λεσβιακής Φάλαγγας, αυτοί οι άγνωστοι μέχρι τότε στο σύνολό τους ήρωες παρουσιάστηκαν με τα ονοματεπώνυμά τους στη Λέσβο, στο Συνέδριο Ιστορίας που πραγματοποιήθηκε στη Μυτιλήνη το 2012, για τα 100 χρόνια απελευθέρωσης του νησιού.

Σκοπός του βιβλίου αυτού είναι η καταγραφή της ιστορίας της Λεσβιακής Φάλαγγας από την ίδρυση μέχρι τη διάλυσή της, με όσα στοιχεία έχουν μέχρι τώρα γίνει γνωστά, ώστε να διατηρηθεί στη μνήμη των Λεσβίων η μεγάλη αυτή προσφορά των προγόνων τους, του ιδρυτή της και των οργανωτών της, καθώς και των 210 ηρώων πολεμιστών της».

Η μελέτη χωρίζεται σε 32 κεφάλαια. Ξεκινά με τα βασικά γεγονότα πριν από την έναρξη των Βαλκανικών πολέμων, μεταφέρεται στην Αμερική, όπου συγκροτήθηκε το ξεχωριστό αυτό εθελοντικό σώμα, παρουσιάζονται οι πρωτεργάτες και στη συνέχεια η συγγραφέας παρακολουθεί τη δράση της Λεσβιακής Φάλαγγας, βήμα-βήμα, στην Αθήνα, στη Λέσβο, στη Μακεδονία. Δίνεται αλφαβητικός κατάλογος των ανδρών της Λεσβιακής Φάλαγγας, ο οποίος προέκυψε από έρευνα σε αρχεία και κυρίως σε εφημερίδες και σε στρατολογικά μητρώα.

Στο οπισθόφυλλο γράφουν για την αξία του βιβλίου ο Πέτρος Μολυβιάτης, τ. Υπουργός Εξωτερικών, ο Στρατής Χαραλάμπους, ερευνητής στρατιωτικής ιστορίας και η Μαρία Γιαχνάκη, Διεθνής πολεμική ανταποκρίτρια.

Στον επίλογο ανάμεσα στα άλλα γράφει η συγγραφέας: «Οι στρατιώτες εθελοντές της Λεσβιακής Φάλαγγας παρελαύνουν και μάχονται με τα δύο εμβατήριά τους με τα οποία υμνούν τον αγαθό και γενναίο αγώνα που καλούνται να δώσουν. Μειλίχιοι και ευγενείς, ευπατρίδες, σύμφωνα με τους χαρακτηρισμούς των συμπατριωτών τους, διαθέτουν τα δύο αυτά χαρακτηριστικά τα οποία, κατά την Jacquelline de Romilly (1979) αποτελούν χαρακτηριστικά του ομηρικού πολιτισμού, που ενέχουν ένα συγκεκριμένο είδος ηπιότητας, το οποίο συναντούμε στα ομηρικά έπη. Η Λεσβιακή Φάλαγγα ξεχωρίζει από τα υπόλοιπα στρατεύματα στη Λέσβο αλλά και στη Καβάλα όπου διετέλεσε φρουρά του βασιλιά Κωνσταντίνου κατά την επίσκεψή του το 1913.

Η Λεσβιακή Φάλαγγα είχε την τιμή να απελευθερώσει μαζί με τον ελληνικό στρατό τη Λέσβο και να διασφαλίσει την τάξη στο νησί. Υμνήθηκε από τους Λέσβιους, γράφτηκαν ποιήματα γι’ αυτήν. Πολέμησε στο μακεδονικό μέτωπο και διαλύθηκε, αφού πια είχε ολοκληρώσει τον ευγενή σκοπό για τον οποίο συστάθηκε. Οι στρατιώτες της όπως σημειώνεται στα στρατολογικά τους μητρώα απολύθηκαν ως προϋπηρετήσαντες, επειδή αναγνωρίσθηκε η εθελοντική θητεία τους ως κανονική. Η Λέσβος είχε απελευθερωθεί».

 

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

 

Τάκης Συρέλλης

επί 4

Ποιήματα

Εκδόσεις Παρουσία, Αθήνα 2018, σελ. 90

 

Η συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του Τάκη Συρέλλη θα παρουσιαστεί την Κυριακή 18 Νοεμβρίου 2018, στις 7μμ, στο Polis Art Cafe, στην Αθήνα.

Παρασκευή, 16 Νοεμβρίου 2018 11:38

Τα βιβλία παίζει

Τζον Γκριν

Χελώνες στο άπειρο

Eφηβικό μυθιστόρημα

(Μετάφραση: Άρης Καψάλης)

Εκδόσεις Ψυχογιός, Αθήνα 2018, σελ. 339

Η δεκαεξάχρονη Άζα δε θα σκεφτόταν ποτέ να λύσει το μυστήριο του εξαφανισμένου δισεκατομμυριούχου Ράσελ Πίκετ. Αλλά η αμοιβή είναι εκατό χιλιάδες δολάρια, και η Καλύτερη και Πιο Ατρόμητη φίλη της, η Ντέιζι, θέλει οπωσδήποτε να προσπαθήσει. Έτσι, αρχίζουν την έρευνα, που θα τις φέρει στον κόσμο του Ράσελ Πίκετ και του γιου του, του Ντέιβις, με τον οποίο τις ενώνουν πολλά -και τις χωρίζουν ακόμη περισσότερα…

Η Άζα προσπαθεί. Προσπαθεί να είναι καλή κόρη, καλή φίλη, καλή μαθήτρια, ακόμη και καλή ντετέκτιβ, την ίδια στιγμή που τα αισθήματά της και οι φόβοι της γίνονται ένα όλο και πιο μπερδεμένο κουβάρι.

Ο διάσημος και πολυδιαβασμένος συγγραφέας του παγκόσμιου εκδοτικού φαινόμενου «Το λάθος Αστέρι» ζωγραφίζει την ηρωίδα του με συγκινητική τόλμη και ειλικρίνεια, σ’ ένα μυθιστόρημα για την αγάπη, τη δύναμη της ψυχής και τις φιλίες που κρατούν για πάντα.

 

 

 

Τέσσερα βιβλία με «Tα βάσανα του Τέο και της Λέας»

Μετάφραση: Νατάσα Παπαδοπούλου,

Εκδόσεις Gema

 

Τέσσερα βιβλία με «Τα βάσανα του Τέο και της Λέας» με την υπογραφή Muzo (Κείμενο - Εικονογράφηση). Τα βιβλία απευθύνονται σε παιδιά από 3 ετών… και άνω, ενώ ενδεχομένως να φανούν χρήσιμα και σε μεγαλύτερους. Πρόκειται για διασκεδαστικά και καθησυχαστικά κόμικς, βασισμένα στην καθημερινότητα των παιδιών. Τέσσερα βιβλία που βοηθάνε τα παιδιά να αναγνωρίσουν και να καταλάβουν τα συναισθήματά τους.

«Βαριέμαι, δεν ξέρω τι να κάνω…»: Εμείς οι μεγάλοι έχουμε πολλές φορές την πεποίθηση ότι στα παιδιά μας οι ώρες μοιάζουν ατελείωτες και βαριούνται. Πρέπει όμως να σκεφτούμε ότι καμιά φορά είναι πολύ καλό να βαριέσαι! Εκείνες τις στιγμές αρχίζεις να σκέφτεσαι και να ονειροπολείς. Βλέπεις τα πράγματα αλλιώς και ανακαλύπτεις άλλα…

«Θα θυμώνω όσο θέλω!»: Όλοι, μικροί και μεγάλοι, έχουμε το δικαίωμα να μην είμαστε ευχαριστημένοι, να μη συμφωνούμε σε κάτι, να θυμώνουμε. Και αν κάτι μας ενοχλεί και μας θυμώνει, έχουμε το δικαίωμα να το πούμε. Ήρεμα όμως και εξηγώντας το «γιατί», όπως μας παροτρύνει ο Δόκτωρ Μιζό.

«Είμαι ζηλιαρόγατος!»: Η ζήλια, ένα συνηθισμένο και καθόλου ευχάριστο συναίσθημα. Ζήλια μπορούν να αισθανθούν όλοι, ακόμα και για το πιο μικρό πράγμα. Όπως όμως λέει ο Δόκτωρ Μιζό, αν νιώσεις ζήλια, καλό είναι να κουβεντιάσεις. Έτσι, για παράδειγμα, όταν έχει γενέθλια ο αδελφός ή η αδελφή σου, δεν υπάρχει λόγος να ζηλεύεις, γιατί σύντομα θα έρθει η ώρα για τα δικά σου γενέθλια!

«Είμαι λόγο ντροπαλή…»: Σύμφωνα με τον Δόκτορα Μιζό, ντροπαλός είναι αυτός που φοβάται να μιλήσει στους άλλους ή να κάνει κάτι πρώτη φορά. Νομίζει πως είναι δύσκολο και δεν τολμάει να προσπαθήσει. «Χαμογέλασε!» τον συμβουλεύει ο Δόκτωρ. Δείξε ότι ενδιαφέρεσαι και στην αρχή μη μιλήσεις σε όλους, αλλά μονάχα σε έναν.

Πέμπτη, 08 Νοεμβρίου 2018 14:35

Τα βιβλία παίζει

Αλέξης Πολίτης

Η ρομαντική λογοτεχνία στο εθνικό κράτος 1830-1880

Ποίηση, πεζογραφία, θέατρο, πνευματική κίνηση, αναγνώστες

Πανεπιστημιακές εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2017, σελ. 453

 

Στο παρόν βιβλίο του ομότιμου καθηγητή, μελετητή και συγγραφέα πολλών βιβλίων Αλέξη Πολίτη, επιχειρείται μια θεώρηση της ελλαδικής λογοτεχνίας των Ρομαντικών χρόνων· ένα πανόραμα που περιλαμβάνει και τα έργα (ποίηση, πεζογραφία, θέατρο), και -όσο γίνεται- τους αναγνώστες τους. Η αφήγηση ακολουθεί πιστά τη ροή του ιστορικού χρόνου· η λογοτεχνική παραγωγή εξετάζεται ανά έτος (ενίοτε ανά διετία) σύμφωνα με τη σειρά που εκδίδεται. Επικεντρώνεται κυρίως στην ελλαδική, κι όχι γενικότερα στην ελληνική λογοτεχνία, αφήνει δηλαδή έξω από το πεδίο τα Επτάνησα και σε μεγάλο βαθμό τη λιγοστή -για όλη την πεντηκονταετία περίπου- παραγωγή της Πόλης, της Σμύρνης και των παροικιών: όλα αυτά τα έργα ελάχιστα ή και καθόλου δεν διαβάστηκαν από το ελλαδικό κοινό πριν το 1880 ούτε επηρέασαν τους συγγραφείς είτε τους αναγνώστες - η συνεξέτασή τους θα παραγνώριζε αυτό το γεγονός, και θα δημιουργούσε μια πλασματική ιδέα.

Περισσότερο μια ιστορική αφήγηση που πλησιάζει κάπως το δοκίμιο παρά ένα τυπικό εγχειρίδιο, το βιβλίο επιλέγει να ρίξει φως σε ζητήματα που είχαν μείνει στο περιθώριο, να σχολιάσει περισσότερο όσα η διερεύνησή τους μας προσφέρει μια συνολικότερη θέαση της ρομαντικής εποχής. Έτσι, πλάι στη ελληνική παραγωγή, συνυπολογίζονται και οι μεταφράσεις της ευρωπαϊκής πεζογραφίας, καθώς και ο πνευματικός (εν μέρει και ο κοινωνικός ή πολιτικός) περίγυρος: τα περιοδικά, οι εφημερίδες, η κριτική σκέψη, τα σημαντικά ιστορικά έργα, αλλά και οι τρόποι διάδοσης των εντύπων. Μολονότι ξέρουμε ελάχιστα για το πόσοι διάβαζαν και τί διαβαζόταν, ο συγγραφέας προσπαθεί, με βάση τις προσιτές πηγές, να αναδείξει, όσο γίνεται, και το αναγνωστικό τοπίο.

 

Παρουσιάζοντας το βιβλίο η καθηγήτρια Λίζυ Τσιριμώκου σημειώνει ανάμεσα στα άλλα:

«Το ζητούμενο λοιπόν είναι τι θεωρούν λογοτεχνία οι κάτοικοι του νεοσύστατου κράτους και τι λογοτεχνία θέλουν: ποίηση πρωτίστως, τόσο λυρική όσο και δραματική (θέατρο), αλλά και πολιτική, πατριωτική και υψήγορη - τονωτική του εθνικού φρονήματος. Η πεζογραφία (αθρόα εισαγόμενη, κυρίως μεταφρασμένη μυθιστοριογραφία) διεκδικεί από νωρίς μερίδιο στην αναγνωστική αγορά και, όσο προχωρούμε προς το όριο του 1880, υψώνει ανάστημα, αυξάνει το εκτόπισμά της. Ωστόσο, η αίγλη και το θεσμικό κύρος που διατηρεί η ποίηση καθ’ όλη σχεδόν τη διάρκεια της πεντηκονταετίας είναι γεγονός: λογοτέχνης λογίζεται κυρίως ο ποιητής. Το πιστοποιεί η μακροβιότητα των ποιητικών διαγωνισμών (1851-1877) υπό την αιγίδα του εθνικού Πανεπιστημίου που έδιναν τον κυρίαρχο τόνο στη λογοτεχνική ατμόσφαιρα και δημιουργούσαν αναγνωστικές εξάψεις δημοψηφικού χαρακτήρα».

Τετάρτη, 07 Νοεμβρίου 2018 14:28

Λεσβιακό βιβλίο

Μαρία Αχ. Αναγνωστοπούλου

Ευπρέπειας και παρθενίας έλεγχος στη Λεσβιακή κοινωνία του 19ου αιώνα

Μελέτη

Εκδόσεις Αιολίδα, Μυτιλήνη 2017, σελ. 85

 

Σπουδαία λαογράφος η Μαρία Αχ. Αναγνωστοπούλου δεν σταματά να ερευνά πτυχές της λαογραφικής παράδοσης, κυρίως θέματα που έχουν σχέση με τη γυναίκα της Λέσβου στα χρόνια της Οθωμανοκρατίας και ιδιαίτερα με τη θέση της και την προσφορά της στην οικογένεια και την κοινωνία των χρόνων εκείνων.

Στον παρόν βιβλίο της στεγάζεται μια πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη της για την οποία διαβάζουμε στην εισαγωγή:

«Αντικείμενο της μελέτης αυτής αποτελεί αφενός ένα γραπτό ή εθι­μικό πλαίσιο που οριοθετεί την γυναικεία παρουσία στη Λέσβο του 18ου και 19ου αιώνα και αφετέρου πρακτικές που το υπερβαίνουν και το μετασχηματίζουν. Ασχολείται σε σημαντικό δε βαθμό με την κομβική στιγμή στις ζωές των ατόμων, τον γάμο.

Η μελέτη αποτελεί συνέχεια προηγούμενων εργασιών μου που εί­χαν ως επίκεντρο την καθημερινότητα και τα βιώματα των γυναικών της Λέσβου. Οι εργασίες εκείνες είχαν σκοπό να επισημάνουν όψεις της γυναικείας εμπειρίας, καθημερινές γυναικείες ασχολίες της στον αργαλειό «Τα υφαντά της Λέσβου», στην ενδυμασία «Η Λεσβιακή γυ­ναικεία φορεσιά 18ος-19ος αι.», στο κέντημα «Η κεντητική στη Λέσβο 18ος-19ος αι.», χειρονομίες που εξυπηρετούν ανάγκες της ίδιας της οι­κογένειας, όπως επίσης σχετικές με τη θέση της γυναίκας στην οικογέ­νεια και στην κοινωνία της νεότερης ιστορίας του νησιού. «Η γυναίκα της Λέσβου στα χρόνια της Οθωμανοκρατίας», «Τα ξομπλιάσματα». Ακόμα και στο βιβλίο για το θέατρο της Αγίας Παρασκευής, η γυναι­κεία παρουσία υπήρξε αν όχι η αφορμή, η έμπνευση για τη μελέτη των θεατρικών δρώμενων.

Στην παρούσα εργασία συζητώ πάλι θέ­ματα που ορισμένα παρουσιάστηκαν εν συντομία στις προηγούμενες αλλά και επιχειρώ να διαπραγματευτώ νέες όψεις κανονιστικού πλαισί­ου, μέσα στο οποίο έζησαν οι γυναίκες του νησιού κυρίως τον 19° αι­ώνα. Πλάι στους κανόνες ευπρέπειας που ορίζονται από την Εκκλησία και τις κοινοτικές αρχές, στις μορφές ελέγχου των γυναικών, αναδει­κνύονται πρακτικές που είναι κυρίαρχες την ίδια περίοδο, με διαφορε­τική ένταση σε κάθε κοινότητα.

Προσπάθησα επομένως να δώσω μια εικόνα της τοπικής κοινωνίας μέσα από ένα ρυθμιστικό πλαίσιο, που δεν είναι σταθερό, που επιχειρεί να επιβάλλει κανόνες που συμβαδίζουν με τις τάσεις της νεότερης επο­χής. Ο 19ος αιώνας αποτελεί κατά την γνώμη μου την περίοδο που επι­χειρείται η συμμόρφωση των κατοίκων του νησιού στο εκκλησιαστικό και κοσμικό πρότυπο σε ζητήματα που άπτονται της γαμήλιας ένωσης και των προϋποθέσεων της, της "ηθικής" της μνηστείας.

Αυτό το νέο πλαίσιο, με κανόνες που επιβάλλει η νεότερη εποχή, φαίνεται πως συμβιώνει με παλαιότερες πρακτικές που επιβάλλει η πα­ρουσία της Εκκλησίας και της παράδοσης. Αυτή τη συμβίωση προσπάθησα να αποδείξω σε αυτή τη μελέτη»

 

Οι τίτλοι των πέντε κεφαλαίων του βιβλίου είναι: Η πορεία της κόρης προς το γάμο και οι σχέσεις των δύο φύλων, Το έθιμο των αποκαλυπτηρίων της νύφης, Το αμπόδεμα και οι κατάδεσμοι, Παρθενίας έλεγχος και «ξυπνητούργια», Καλλωπισμοί γυναικών - Φτιασίδια - Φτιασιδώματα, Η θέση της Εκκλησίας και της Κοινότητας στον τρόπο που ντύνονται και στολίζονται οι γυναίκες και σε θέματα που σχετίζονται με την ευπρέπεια στις εθιμικές εκδηλώσεις στη Μητροπολιτική Επαρχία της Μυτιλήνης τον 18ο και 19ο αιώνα.

 

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

Βασίλης Ψαριανός

Μια τρύπα στην …Ιστορία

Πολιτικά δοκίμια για την Παιδεία και την Δημοκρατία (2014-2018)

Εκδόσεις ΝΟΩΝ, Αθήνα 2018, σελ. 405

 

 

Μυρσίνη Κοντού-Καρκάνη

Θραύσματα ονείρων

Ποιήματα

Αθήνα 2018

Παρασκευή, 26 Οκτωβρίου 2018 12:50

Τα βιβλία παίζει

Νίκος Ποταμιάνος

Γιατί οι πρωτόγονοι δεν ήξεραν τίποτα και άλλες ιστορίες από την Προϊστορία όπως τις είπα στην κόρη μου (εικονογράφηση: Πέτρος Χριστούλιας)

Εκδόσεις Κέδρος, Αθήνα 2017, σελ. 85

 

«Ευτυχώς που υπάρχουν και μερικές Μυρτούδες που είναι πολύ περίεργες και κάνουν στον (ιστορικό) μπαμπά τους ερωτήσεις και μαθαίνουμε κι εμείς τίποτα με χιουμοριστικό και απλό τρόπο. Έτσι ακριβώς δημιουργήθηκε αυτό το βιβλίο: ο συγγραφέας του, Νίκος Ποταμιάνος, Διδάκτορας Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κρήτης, απαντάει στις ερωτήσεις που του θέτει η κόρη του και μεταφέρει στο χαρτί όλα εκείνα που συζητούν οι δυο τους. Η Μυρτώ Ποταμιάνου θέτει ερωτήσεις στον πατέρα της κι εκείνος της λύνει τις απορίες της σχετικά με τους ανθρώπους, όταν οι πίθηκοι έγιναν άνθρωποι, τον Νεάντερταλ, πότε ο άνθρωπος άρχισε να φτιάχνει εργαλεία και να τα χρησιμοποιεί, πότε ανακάλυψαν την φωτιά και πόσο άλλαξε η ζωή, πού ζούσαν, πώς τρέφονταν, για τη χρήση της γλώσσας σαν μέσο επικοινωνίας και πώς μας ξεχώρισε από τα άλλα ζώα, το κυνήγι, την καλλιέργεια της γης, την ανακάλυψη του τροχού, την τεράστια επανάσταση που έφερε η γεωργία, ακόμα και τις κοινωνιές τάξεις, τις τέχνες, την εξημέρωση των ζώων για να τους βοηθούν στις δουλειές τους, τα επαγγέλματα, το κράτος, τον στρατό, τους φόρους! Πρόκειται για ένα βιβλίο-θησαυρό, που περιέχει τόσες πολλές πληροφορίες που θα ενθουσιάσει τα παιδιά. Είναι γραμμένο, όπως προείπαμε - με πολύ απλό τρόπο, ώστε να γίνεται απόλυτα κατανοητό από μικρούς αναγνώστες και περιέχει πολλές δόσεις χιούμορ για να μην χάνουν το ενδιαφέρον τους».

Τα παραπάνω είναι από παρουσίαση της Ζωής Κοσκινίδου για το παρόν βιβλίο, το οποίο μπήκε στον κατάλογο «The White Ravens» με τα σημαντικότερα παιδικά βιβλία του 2017 απ’ όλο τον κόσμο και στην Μικρή Λίστα των Λογοτεχνικών Βραβείων 2018 του ηλεκτρονικού περιοδικού «Ο ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΣ» στην κατηγορία Λογοτεχνικό Βιβλίο Γνώσεων.

 

 

Frederic Lenoir

Το μυστικό. Ένα φιλοσοφικό παραμύθι με άρωμα μυστηρίου μια αλληγορία για τις επιλογές και τις αξίες της ύπαρξής μας (μετάφραση: Τατιάνα Γαλάτουλα)

Εκδόσεις Διόπτρα, Αθήνα 2018, σελ. 165

 

Ο Γάλλος φιλόσοφος Frederic Lenoir βαδίζει στα όρια μεταξύ φιλοσοφίας, παραμυθιού και μυστηρίου και μας χαρίζει μια παραβολική αφήγηση σχετικά με τις επιλογές και τις θεμελιώδεις αξίες της ύπαρξής μας. Ένα αλληγορικό βιβλίο για την άρρηκτη σχέση μας με τον κόσμο που μας περιβάλλει και τη δύναμη της αγάπης. Μια ιστορία βαθιά συγκινητική κι απρόβλεπτη!

«Η ευτυχία έγκειται στο να ζούμε σε αρμονία με τη φύση μας, να εξελίσσουμε την προσωπικότητά μας, ώστε να απολαμβάνουμε τη ζωή και τον κόσμο με τη μεγαλύτερη δυνατή ευαισθησία» γράφει μεταξύ άλλων ο συγγραφέας.

Παρασκευή, 19 Οκτωβρίου 2018 15:40

Τα βιβλία παίζει

Τίτος Πατρίκιος: Ποιήματα Α΄, 1943-1959,

Εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2017, σελ. 430

Τίτος Πατρίκιος: Ποιήματα Β΄, 1959-2017

Εκδόσεις Κίχλη, Αθήνα 2018, σελ. 550

 

«Ο δεύτερος και τελευταίος συγκεντρωτικός τόμος των ποιημάτων του Τίτου Πατρίκιου περιλαμβάνει ποιήματα από το 1959 έως το 2017, αναδεικνύοντας τον δημιουργό σε πρωτοπόρο, ρηξικέλευθο και ουσιαστικά κορυφαίο, ανάμεσα σε μια πληθώρα συναδέλφων του που έγραψαν την ίδια περίοδο. Ο ποιητής Τίτος Πατρίκιος, στην ένατη πια δεκαετία της ζωής του, μπορεί να υπερηφανεύεται πως υπήρξε διαχρονικός, πως έγραψε δηλαδή όπως οι λεγόμενοι «Ποιητές της ήττας», όπως οι καλύτεροι εκπρόσωποι της «Γενιάς του ‘60», όπως οι σημαντικότεροι της «Γενιάς του ‘70» και, τέλος, όπως οι νεότεροι, οι πλέον αθώοι και όσον αφορά το βίωμα της Κατοχής και του Εμφυλίου, της Δικτατορίας αλλά και της Μεταπολίτευσης - ιστορικές περίοδοι, δηλαδή, για τις οποίες δεν έχουν την παραμικρή ευθύνη. Ο ποιητής Τίτος Πατρίκιος μπορεί παράλληλα να αισθάνεται πλήρης από δημιουργική πλευρά, αφού το έργο του υπήρξε ογκώδες, άντεξε στον χρόνο, διαβάστηκε και ξαναδιαβάστηκε, δέχτηκε θετικά σχόλια και πάμπολλες κριτικές, ο ίδιος μίλησε παντού όπου τον καλούσαν, με δυο λόγια η κοινωνική διάσταση της ποίησης την οποία δημιούργησε και κοινοποίησε, υπήρξε (και υπάρχει ακόμα) ως σημείο αναφοράς και για την πολιτική της χροιά και για το πολιτιστικό της υπόβαθρο και για την τεχνική διαστρωμάτωση - πράγμα που ίσως αφορά τους μύστες, αλλά και τους χρήστες της ποίησης».

Τα παραπάνω ανήκουν στον Χρίστο Παπαγεωργίου και είναι από την παρουσίαση στο ηλεκτρονικό περιοδικό «Διάστιχο» του δίτομου έργου με τα ποιήματα του μεγάλου μας ποιητή, Τίτου Πατρίκιου.

Στον πρώτο τόμο βρίσκουμε τις παρακάτω συλλογές: Πρώτα ποιήματα (1943), Επιστροφή στην ποίηση, Largo, Ασκήσεις, Χωματόδρομος, Χρόνια της Πέτρας, Τέλος του καλοκαιριού, Τα κοιτάσματα του χρόνου, Αντιδικίες, Μαθητεία.

Στον δεύτερο τόμο βρίσκουμε τις παρακάτω συλλογές: Μαθητεία ξανά, Θάλασσα επαγγελίας, Παραμορφώσεις, Προαιρετική στάση, Αντικριστοί καθρέφτες, Η ηδονή των παρατάσεων, Η αντίσταση των γεγονότων, Η πύλη των λεόντων, Η νέα χάραξη, Συγκατοίκηση με το παρόν, Σε βρίσκει η ποίηση, Τρία ακόμα ποιήματα.

Ο Τίτος Πατρίκιος θα βρίσκεται στη Μυτιλήνη και στο βιβλιοπωλείο «Βοοκ & Αrt» για να μιλήσει για την 70χρονη παρουσία του στα ελληνικά γράμματα, τη Δευτέρα 22 Οκτωβρίου 2018, στις 6.30μμ. Θα τον παρουσιάσουν οι φιλόλογοι Γιάννης Κωνσταντέλλης και Παναγιώτης Σκορδάς.

Σάββατο, 20 Οκτωβρίου 2018 15:24

Λεσβιακό Βιβλίο

Αρμάντ Μαρί Λερουά

Λιμνοθάλασσα. Πώς ο Αριστοτέλης επινόησε την επιστήμη (Μετάφραση: Αιμιλία-Αλεξάνδρα Κρητικού - Έμιλυ Κρητικού

Επιμέλεια: Τραϊανός Μάνος, Επιστημονική επιμέλεια: Στασινός Σταυριανέας)

Εκδόσεις Ροπή, Θεσσαλονίκη 2018, σελ, 576

 

Στα νερά του ανατολικού Αιγαίου βρίσκεται ένα νησάκι με δασωμένους λόφους και πλούσιους ελαιώνες, ρυάκια, έλη και μια λιμνοθάλασσα που κυριολεκτικά χωρίζει τη στεριά στα δυο. Βρίσκεται εδώ για περισσότερα από δύο χιλιάδες χρόνια πριν ο Αριστοτέλης επισκεφθεί το νησί.

Ο Αριστοτέλης είναι ο μεγαλύτερος φιλόσοφος όλων των εποχών. Συγγραφέας της Ποιητικής, των Πολιτικών και της Μεταφυσικής, το έργο του εγγράφει ολόκληρη την ιστορία της δυτικής σκέψης. Αλλά ήταν και βιολόγος - ίσως ο πρώτος στην ιστορία.

Ο Αριστοτέλης διερεύνησε τα μυστήρια του φυσικού κόσμου. Με τη βοήθεια των ψαράδων, των κυνηγών και των αγροτών, ταξινόμησε συστηματικά τα ζώα που έβλεπε γύρω του, παρακολούθησε τις συμπεριφορές τους και κατέγραψε με λεπτομέρεια τις συνήθειές τους. Το πώς ζούσαν, έτρωγαν και μεγάλωναν. Στο κορυφαίο του έργο, το Περί ζώων γενέσεως, περιγράφει τις συνήθειες ζευγαρώματος των ερωδιών, το στομάχι των σαλιγκαριών, την ευαισθησία των σφουγγαριών, τους ήχους των τζιτζικιών, την πέψη των ελεφάντων και τη δομή της ανθρώπινης καρδιάς. Και στη συνέχεια, στα επόμενα βιβλία του, τα εξηγεί με κάθε λεπτομέρεια.

Ταξιδιωτικό ημερολόγιο και επιστημονική μελέτη, το βιβλίο Η Λιμνοθάλασσα μας δείχνει πως ένας αρχαίος στοχαστής έχει ακόμα πολλά να μας διδάξει σήμερα. Η φιλοσοφία του Αριστοτέλη παραμένει κομβικής σημασίας σε ολόκληρη την ιστορία της δυτικής σκέψης, αλλά το θέμα που αυτός αγαπούσε περισσότερο ήταν η βιολογία. Η συστηματική καταγραφή θέτει τις βάσεις μιας νέας επιστήμης, της βιολογίας. Θα μπορούσαμε να πούμε πως πρόκειται για τη θεμελίωση της ίδιας της Επιστήμης.

Ο κορυφαίος βιολόγος Armand Marie Leroi (Imperial College London) μας συστήνει την επιστήμη του Αριστοτέλη. Μας ταξιδεύει στη Λέσβο για να δούμε τα πλάσματα που κατέγραψε ο Αριστοτέλης στο φυσικό τους περιβάλλον. Διερευνά τις βαθύτερες ιδέες του φιλόσοφου, τις εύστοχες υποθέσεις αλλά και τις αστοχίες σε ορισμένα από τα συμπεράσματα στα οποία καταλήγει. Ο Λερουά μάς δείχνει πώς η επιστήμη του Αριστοτέλη είναι βαθιά συνυφασμένη με το φιλοσοφικό του σύστημα και πώς η σύγχρονη επιστήμη φέρει ακόμα το αποτύπωμα του εφευρέτη της.

Τρίτη, 23 Οκτωβρίου 2018 15:12

Λεσβιακό Βιβλίο

Λίλη Λαμπρέλλη

Η νύχτα του κορακιού. Δέκα σκοτεινά παραμύθια με καλό τέλος από την προφορική παράδοση

Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα 2018, σελ. 170

 

«Το κοράκι είναι για μένα μια ξέχωρα γοητευτική, αμφίσημη μυθική μορφή: από τη μια του θανάτου και των σκοτεινών οιωνών, από την άλλη προοίμιο φωτός. Γι’ αυτό και κούρνιασε ανάμεσα στα σπάνια παραμύθια αυτής της μικρής συλλογής. Γιατί όλα, εκτός από το ευτράπελο, οδηγούν απ’ το σκοτάδι στο φως - από το «οχ, καημός» στο «φτου, ξελευτερία».

Έρχονται από πολλά μέρη του κόσμου - από τον Αρκτικό Κύκλο, τους Ινδιάνους Κρι του Καναδά, τους Βέρβερους της Καβυλίας, τις Χίλιες και μια νύχτες, την ανατολική Αφρική, το Θιβέτ. Στην καρδιά του βιβλίου, η Ελλάδα, με δυο υπέροχα μαγικά παραμύθια από την πατρίδα μου, τη Λέσβο. Την αφήγηση όλων των παραμυθιών ακολουθεί επίμετρο με τον σχολιασμό τους.

Αν κάποια σας τραβάνε απ’ το μανίκι, ζωντανέψτε τα με φωνούμενο λόγο. Το να τα λέμε είναι ο μόνος τρόπος να επιστρέψουν στον κόσμο της προφορικότητας που τους έδωσε πνοή. Όσοι δεν έχετε εμπειρία στην αφήγηση, θυμηθείτε πως τα παραμύθια κάνουν καλό - και σ’ αυτόν που τα λέει και σ’ αυτόν που τ’ ακούει. Τολμήστε. Η μόνη σίγουρη «τεχνική» είναι να τα πείτε με την καρδιά σας».

Τα παραπάνω είναι από τον πρόλογο του νέου βιβλίου της συμπατριώτισσας μας Λιλής Λαμπρέλλη, αφηγήτριας λαϊκών παραμυθιών και συγγραφέως πολλών βιβλίων με λαϊκά παραμύθια στη σειρά «Κι αν σου μιλώ με παραμύθια…» των εκδόσεων «Πατάκη».

«Είμαι παραμυθού. Με τα παραμύθια τρέφομαι, μ’ αυτά παρηγοριέμαι, μ’ αυτά κοιμάμαι και μ’ αυτά ξυπνάω, αναζητώντας ησυχία για να ξεπεράσω τις παγίδες της φασαρίας του κόσμου -του φόβου, της σαχλαμάρας, της ξιπασιάς, της ζητιανιάς αποδοχής, της όποιας ζητιανιάς- που καραδοκούν εντός μου και κάποιες φορές εκτός», γράφει στο βιογραφικό της.

Στο βιβλίο στεγάζονται τα παρακάτω παραμύθια: Το κοράκι, Η μάνα αρκούδα, Η γριά κι ο βάλτος, Η μέρα του λιονταριού, Η γιορτή του Μουσά, Ο Γυμνός, Η Ξυλουκανόκα, Το υφαντό, Ζαλγκούμ, Ο σύζυγος.

 

Ετοιμάζεται

Παναγιώτης Σκορδάς

Λεσβιακό Ημερολόγιο2019. Γράμματα-Τέχνες-Πολιτισμός

Εκδόσεις Μύθος

Μ’ ένα 34σέλιδο αφιέρωμα στο σπουδαίο Λέσβιο φωτογράφο Δημήτρη Ταλιάνη θα κυκλοφορήσει τον προσεχή Δεκέμβριο το «Λεσβιακό Ημερολόγιο 2019. Γράμματα-Τέχνες-Πολιτισμός» του Παναγιώτη Σκορδά.

Για το φωτογραφικό έργο του Δημήτρη Ταλιάνη γράφουν οι: Ανθούλα Δανιήλ, Πάνος Θεοδωρίδης, Νίκος Ζούρος και Διονύσης Καρατζάς.

Επίσης, ανάμεσα στην άλλη πλουσιότατη ύλη σημειώνουμε το κείμενο της Χριστίνας Παπαδοπούλου-Τατά για την αείμνηστη μητέρα της Σοφία Τατά και την τέχνη της ταπισερί.

Η έκδοση θα συνοδεύεται με DVD με 4 Λεσβιακές ταινίες από το φεστιβάλ ντοκυμαντέρ Aegean Docs.

Τρίτη, 16 Οκτωβρίου 2018 16:06

Λεσβιακό Βιβλίο

Βόρεια-Βορειοανατολικά. Κείμενα παραμεθορίου

Τεύχος 1/Σεπτέμβριος 2018, Μυτιλήνη, σελ. 224

 

Ένα νέο λογοτεχνικό περιοδικό κυκλοφόρησε πριν λίγες μέρες στη Μυτιλήνη. Στον πρόλογο της συντακτικής ομάδας, την οποία αποτελούν οι: Ζ. Δ. Αϊναλής, Δήμητρα Γλεντή, Αλέξανδρος Καραβάς, Στέλιος Κραουνάκης, Χρήστος Μαρτίνης, Νατάσα Παπανικολάου, Ελένη Ρουσοπούλου, διαβάζουμε:

«Το Βόρεια-Βορειοανατολικά δεν είναι ένας τόπος‘ είναι ένα στίγμα. Αν και έχει τις ρίζες του σ’ ένα πολύ συγκεκριμένο νησί, η ιστορία του οποίου και οι σύγχρονες μοίρες του αρδεύουν και τη δική του τύχη, μοιάζει με τα iles flottants των μεσαιωνικών ναυτικών χαρτών. Ένας πνευματικός ου-τόπος, μια πορεία, ένας προορισμός, μια συντεταγμένη, ένα μέρος για να πας. Εμπνεύστηκε και αγκαλιάστηκε απ’ τις αναζητήσεις και τις προσδοκίες διαφορετικών ανθρώπων, διαφορετικών καταβολών, διαφορετικών προσανατολισμών. Είναι ένας απόπλους κι ένα στοίχημα που άρχονται εδώ».

Tο πρώτο τεύχος είναι αφιερωμένο στον Ρεαλισμό και οι συγγραφείς του «επιχειρούν να στοχαστούν επάνω σε ορισμένες πτυχές του Ρεαλισμού στην λογοτεχνία του 20ου αι. και να πειραματιστούν επάνω στις δυνατότητες του σε τούτο τον αρχόμενο 21ο αι. με ανοιχτά ακόμα όλα τα ενδεχόμενά του».

Γράφουν οι: Raymond Carver: Περί γραφής (μτφρ. Στέλιος Κραουνάκης), Ηλιος Chailly: Ένα ταξίδι στην άκρη του μάταιου, Αλέξανδρος Καραβάς: James Joyce: Ένα τραγούδι και τρία ποιήματα, Walter Benjamin: Εμπειρία και ένδεια (μτφρ. Ζ. Δ. Αϊναλής) Στέλιος Κραουνάκης: Για τον Γιόζεφ Ροτ, Χρήστος Μαρτίνης: Πού στο διάβολο κρύβεται το αστείο στην περίπτωση του Σβέικ, Άννα Γρίβα : Ιταλικός Νεορεαλισμός Ζ. Δ. Αϊναλής: Η θανάσιμη μοναξιά του Μάνου Καλογιάννη

Διηγήματα δημοσιεύουν οι: Νατάσα Παπανικολάου, Γιάννης Παττακός, Γιάννης Κουτζαμάνης, Ελένη Ρουσοπούλου, Στέλιος Κραουνάκης. Η Δήμητρα Γλεντή μας συστήνει τον ποιητή Michel de Ghelderode. Σκίτσα: Αλέξανδρος Καραβάς, Ελένη Ρουσοπούλου Σελιδοποίηση-εικαστική επιμέλεια: Νάντια Δανέζου.

 

ΠΕΡΙΟΔΙΚΑ-ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ

 

- ΦΙΛΟΤΕΛΙΚΗ ΛΕΣΒΟΣ, τεύχος 269/Απρίλιος-Ιούνιος 2018

Στο 43ο χρόνο της ζωής του το ιστορικό περιοδικό της Φιλοτελικής Εταιρείας Λέσβου, ένα από τα μακροβιότερα στη χώρα μας, εξακολουθεί να υπηρετεί τον φιλοτελισμό και τον πολιτισμό του νησιού χάρη στις προσπάθειες του Μιχάλη Βαΐτη, του Στρατή Αναγνώστου και του Γιώργου Γουγούλα. Στο παρόν τεύχος πολύ ενδιαφέροντα τα κείμενα του «Το τέλος του γραμματοσήμου;» του Μιχάλη Βαΐτη και «Ο Χαριλής Μπίνος και οι συλλογές του» του Στρατή Αναγνώστου.

 

- ΤΟ ΒΗΜΑ ΔΙΑΛΟΓΟΥ ΤΗΣ ΓΕΡΑΣ, φύλλο 113/Οκτώβριος 2018, έκδοση Παγγεραγωτικού Συλλόγου Γέρας

 

- ΜΕΣΟΤΟΠΙΤΙΚΑ ΝΕΑ, φύλλο 249/Ιούλιος-Αύγουστος 2018, έκδοση του Συλλόγου Μεσοτοπιτών Λέσβου

Δευτέρα, 08 Οκτωβρίου 2018 16:16

Λεσβιακό Βιβλίο

Ο πολιτισμός σε τούτο εδώ το μετερίζι της πατρίδας μας (τη Λέσβο), από τα αρχαία χρόνια έχει να επιδείξει αξιοζήλευτες περγαμηνές. Η καλλιτεχνική δημιουργία σε όλο της το εύρος είναι πηγή που δεν εννοεί να στερέψει. Όσο και αν προσπαθούν από παλιά οι ιθύνοντες να απαξιώσουν και να μηδενίσουν αυτή την Ιερή γη πάντα έξω θα πέφτουν.

Πολύ εύστοχα και σε ανύποπτο χρόνο, ο Στρατής Αναστασέλλης σ’ ένα ποίημά του στο βιβλίο «ΑΝΑΣΤΑ Ο ΛΑΟΣ» γράφει:

«Αιγαίου τ’ άρμυρά νιράς/ είν’ αίμα ‘πι τν Ιλλάδα/

έδιου κατούρσι γη Σαμφώ/τσ’ ακόμ’ βαστά η σπιρτάδα».

Εδώ, ο πνευματικός κόσμος παλεύει με νύχια και με δόντια να κρατήσει τα «Ιερά και τα Όσια», περνώντας μέσα από συμπληγάδες.

Το φαινόμενο της «Λεσβιακής Άνοιξης» είναι η διαρκής φλόγα που δεν εννοεί να σβήσει. Καλλιτεχνικές, πνευματικές και κοινωνικές εκδηλώσεις έχουν συνεχή δράση παρ’ όλα τα προβλήματα που μας φόρτωσαν ενσυνείδητα.

Μέσα σ’ αυτό το θολό τοπίο η συμπατριώτισσά μας κ. Βλαζία Φαϊδά, μετά την επιτυχημένη εδώ και χρόνια παρουσία της στο στίβο της ποίησης, τώρα δοκιμάζεται και στο χώρο του διηγήματος με το νεοκδοθέν βιβλίο της.

Η γλώσσα των αφηγημάτων καθαρή, απλή και κατανοητή. Έντονο είναι το λεσβιακό στοιχείο με τοποθεσίες, ανθρώπους, ήθη και έθιμα των περασμένων χρόνων.

Ένα εύοσμο λεσβιακό άρωμα είναι διάχυτο σε ολόκληρη τη ροή του βιβλίου.

Σε μια τοποθέτησή του ο λογοτέχνης Δημήτρης Νικορέτζος, γράφει για την άξια πνευματική δημιουργό: «…Έχοντας το χάρισμα της τερπνής αφήγησης -με περιγραφική ικανότητα αλλά και οξεία παρατηρητικότητα- με εξαιρετικό και ανεπιτήδευτο χειρισμό της λογοτεχνικής γλώσσας, μας καθιστά κοινωνούς -πέραν των άλλων- τρόπων, συνηθειών, ηθών, εθίμων, δοξασιών κ.λπ., της ιδιαίτερης πατρίδας της, και υπό την έννοιαν αυτή, τα δύο πεζογραφήματα της, έχουν, εξόν απ’ το λογοτεχνικό και λαογραφικό ενδιαφέρον, επάλληλο και του γλωσσικού, με τον πλούτο των ιδιωνυμικών όρων που χρησιμοποιεί, τοπικής εκφοράς και διαλέκτου, που επεξηγεί σε ενημερωτικό Λεξιλόγιο…».

«Από την άποψη της καλολογίας των εκφραστικών της τρόπων, η Βλαζία Φαϊδά δεν μένει προσκολλημένη στη ξηρή περιγραφή των όσων διηγείται. Γράφει με τρόπο λυρικό, με συναισθηματικές παρακαμπτήριους χωρίς διαβητικές υπερβολές, με ωραίες, εδώ και εκεί περιγραφές».

Η κα. Φαϊδά γεννήθηκε στη Μυτιλήνη. Έχει ζήσει πολλά χρόνια στο εξωτερικό και έχει ταξιδέψει πολύ στον κόσμο. Από μικρή είχε κλίση στην ποίηση και τη λογοτεχνία. Έχει ασχοληθεί με τις τέχνες και τα γράμματα πολλά χρόνια συμμετέχοντας σε ανθολογίες ποίησης, στην Εγκυκλοπαίδεια Χάρη Πάτση, σε πολλά λογοτεχνικά περιοδικά κ.α. Έχει διακριθεί με πολλά βραβεία.

Το βιβλίο της «Φρυκτωρία» τιμήθηκε με βραβείο του Φιλολογικού Συλλόγου «Παρνασσός».

Πολλοί εξέχοντες πνευματικοί άνθρωποι έχουν γράψει επαινετικές για το έργο της κριτικές. Επίσης ο Κύπριος μουσικοσυνθέτης Χρίστος Μάρκου έχει μελοποιήσει ποιήματά της.

Έχει εκδώσει τις ποιητικές συλλογές με τίτλους «Λάψαρνα», «Λάψαρνα ΙΙ», «Κάβο-Νιρβάνα», «Τα Δεύτερα» με ποίηση της δεκαετίας του ‘80 και τη «Φρυκτώρια».

Σελίδα 4 από 14
FOLLOW US
Copyright © 2017 EmprosNet.gr
Εμπρος Ημερήσια Εφημερίδα Νομού Λέσβου - Καρά Τεπέ - Mυτιλήνη - 81100
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιονδήποτε τρόπο.
Top