FOLLOW US
Αριστείδης Κυριαζής

Αριστείδης Κυριαζής

E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.
Δευτέρα, 17 Σεπτεμβρίου 2018 15:06

Για το μνημείο της Λεσβιακής Φάλαγγας

Στις 14/11/2017 δημοσιεύθηκε στο «Εμπρός» το δελτίο τύπου της Λέσχης Πλωμαρίου «Βενιαμίν ο Λέσβιος» με τίτλο «Η εκδήλωση του Πλωμαρίου για την απελευθέρωση του 1912» από όπου αντιγράφω: «Ο Περιφερειακός Σύμβουλος και Αντιπρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου Λέσβου Κυριάκος Πετρέλης, κατά τον χαιρετισμό του, (σ.σ. υιοθετώντας σχετική πρωτοβουλία της Λέσχης Πλωμαρίου), ανακοίνωσε την χορηγία του Λιμενικού Ταμείου για την τοποθέτηση αναθηματικής πλάκας στο Πλωμάρι με τα ονόματα των 210 εθελοντών στρατιωτών της Λεσβιακής Φάλαγγας που ήλθαν από την Αμερική με δικά τους έξοδα εισιτηρίων, οπλισμού και διατροφής κατά το πολυήμερο ταξίδι τους και πολέμησαν στην τετραήμερη απελευθερωτική μάχη του Κλαπάδου στις 5-8 Δεκεμβρίου 1912».

Όπως σημείωσε ο Πλωμαρίτης ιδρυτής της Λεσβιακής Φάλαγγας Ευστράτιος Ι. Αθανασιάδης σε συνέντευξή του το 1912 στην εφημερίδα της Νέας Υόρκης New York Herald:

«Οι περισσότεροι από τους 210 άνδρες απομακρύνθηκαν από τα σπίτια τους, για να αποφύγουν τη στρατιωτική θητεία στον τούρκικο στρατό και την τυραννική συμπεριφορά της οθωμανικής κυβέρνησης, και ήρθαν σε αυτή τη χώρα να βρουν καταφύγιο από τη διαρκή δίωξη. Αφήνοντας αυτή τη χώρα εγκατέλειψαν τις δουλειές τους και άφησαν αποδοτικές θέσεις».

Σκοπός της Λεσβιακής Φάλαγγας και η διαφοροποίησή της από τις άλλες αποστολές των εθελοντών στρατιωτών ήταν να τεθεί στις διαταγές της Ελληνικής Κυβέρνησης ένα σώμα ένστολο, εξοπλισμένο με όπλα και πολεμοφόδια, γυμνασμένο, δομημένο σε λόχο, έτοιμο να πολεμήσει, χωρίς να επιβαρύνει την Ελλάδα, οικονομικά και στρατολογικά. Ένα σώμα που δεν θα εγκαταλείπονταν με την αναχώρησή του στην Ελλάδα αλλά θα υποστηρίζονταν από τους Λέσβιους συμπατριώτες τους στην Αμερική για όποια ανάγκη θα προέκυπτε. Ένας Λόχος Λεσβίων που δεν θα τοποθετούνταν σε πεδίο μάχης εκεί που θα όριζε η στρατιωτική ηγεσία της Ελλάδας, όπως συνέβαινε με τα άλλα σώματα των εθελοντών, αλλά όντας οικονομικά ανεξάρτητος, θα αποτελούσε σύμφωνα με τον ιδρυτή της Λεσβακής Φάλαγγας «τον πυρήνα μιας ενόπλου δυνάμεως προς σύμπραξιν εις την απελευθέρωσιν της μεγαλονήσου (Λέσβου)». Αυτό ήταν το όραμα για το οποίο είχε ήδη κάνει ενέργειες σε Αθήνα και Ευρώπη η εν Αμερική εννεαμελής Κεντρική Οργανωτική Επιτροπή της Λεσβιακής Φάλαγγας, πριν ξεκινήσει τις προετοιμασίες της, όπως σημειώνεται στο βιβλίο «Η Λεσβιακή Φάλαγγα» της Κωνσταντίνας Βάκκα-Κυριαζή το οποίο είναι υπό έκδοσιν από τις Λεσβιακές εκδόσεις «Μύθος».

Στο παραπάνω βιβλίο παρουσιάζονται ο ιδρυτής και οι οργανωτές της Λεσβιακής Φάλαγγας, οι 210 εθελοντές στρατιώτες της και η ηρωική συμμετοχή τους στην απελευθερωτική μάχη της Λέσβου στον Κλαπάδο το 1912, η ένοπλη δράση τους το 1913 στην Μακεδονία και η συνέχιση ορισμένων εξ αυτών στην Μικρασιατική Εκστρατεία μέχρι το 1922.

Η έρευνα της Κωνσταντίνας Βάκκα ξεκίνησε από τον ελληνικό και ξένο τύπο της εποχής, παρουσιάστηκε στο Συνέδριο Ιστορίας: «Από την οθωμανική στην ελληνική επικράτεια» που πραγματοποιήθηκε στη Μυτιλήνη στις 8-10 Νοεμβρίου 2012, δημοσιεύθηκε στα Πρακτικά του Συνεδρίου στον ΚΕ΄ τόμο του περιοδικού «Λεσβιακά» το 2016 και ολοκληρώθηκε με έρευνά της στα αρχεία Στρατού στην Αθήνα, όπου ταυτοποιήθηκαν και αποκαλύφθηκαν επιπλέον στοιχεία πολλών εθελοντών της Λεσβιακής Φάλαγγας, τα ονόματα των γονέων τους και ο τόπος καταγωγής τους.

Τα ονοματεπώνυμα, τα αρχικά των πατρωνύμων και η καταγωγή κατά χωριά και πόλεις της Λέσβου των 210 ανδρών της Λεσβιακής Φάλαγγας και της εννεαμελούς Κεντρικής της Επιτροπής, όπως προέκυψαν από την έρευνα της Κωνσταντίνας Βάκκα, θα αναρτηθούν στο μνημείο της Λεσβιακής Φάλαγγας στο Πλωμάρι, στο χώρο του Ηρώου της ηρωικής πόλης της Λέσβου. Η βάση και η στήλη του μνημείου της Λεσβιακής Φάλαγγας, όπου θα προστεθούν οι πλάκες με τα παραπάνω στοιχεία, τοποθετήθηκαν ήδη τον περασμένο Αύγουστο ενώ τον Νοέμβριο αναμένονται τα αποκαλυπτήρια του μνημείου καθώς και το έργο της εξαετούς έρευνας της Κωνσταντίνας Βάκκα με την έκδοση του βιβλίου της «Η Λεσβιακή Φάλαγγα».

 

Αριστείδης Κυριαζής

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Σάββατο, 08 Σεπτεμβρίου 2018 14:18

Αυλάκι Πέτρας, πρώτο Hope Spot Ελλάδας

Η μη κυβερνητική οργάνωση Mission Blue ανακοίνωσε την ίδρυση του πρώτου Hope Spot (Σημείο Ελπίδας) της Ελλάδας, στη θαλάσσια περιοχή Αυλάκι της Πέτρας Λέσβου, νοτιοδυτικά από το γραφικό χωριό, όπου συγκεντρώνονται θαυμάσια υδρόβια πτηνά, θαλάσσια θηλαστικά και παλλόμενοι από ζωή ύφαλοι σε ένα εντυπωσιακό ηφαιστειογενές περιβάλλον.

Η Mission Blue είναι ένας διεθνής οργανισμός με παγκόσμιο δίκτυο που έχει σκοπό να ευαισθητοποιήσει το κοινό για την υποστήριξη ενός δικτύου προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών, τα λεγόμενα Hope Spots, σχεδιάζοντας και υλοποιώντας επικοινωνιακές εκστρατείες που τα αναδεικνύουν με αποστολές οι οποίες φέρνουν στην επιφάνεια ζωτικά οικοσυστήματα και εξασφαλίζουν υποστήριξη για την προστασία τους.

Το Αυλάκι της Λέσβου επιλέχθηκε ως το πρώτο Hope Spot της Ελλάδας, για την ιδιαίτερη αφθονία των αποδημητικών ειδών και τη δυνατότητα να ανατρέψει τις αρνητικές ανθρώπινες επιπτώσεις στο πλαίσιο μιας παγκόσμιας καμπάνιας για την ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και την υποστήριξη των προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών.

Κατά τη Mission Blue το «Αυλάκι Hope Spot» θα μετατραπεί σε θαλάσσιο πάρκο καταδύσεων, προκειμένου να υπάρξει σεβασμός στη θαλάσσια ζωή ώστε να καταστεί φάρος ειρήνης, σε μία περιοχή που έγινε τα τελευταία χρόνια με τις μεταναστευτικές ροές το επίκεντρο μίας από τις σοβαρότερες ανθρωπιστικές κρίσεις στην ιστορία της Ευρώπης.

Στον όρμο της παραλίας της Πέτρας υπάρχουν οι βραχονησίδες Άι Γιώργης, Μικρό νησί, Γλαρονήσι και Μυρμήγκι, που αποτελούν προστατευόμενη ζώνη άγριας πτηνοπανίδας και λειτουργούν ως οικολογικά παρατηρητήρια.

Η μεγαλύτερη βραχονησίδα ο Άγιος Γεώργιος που βρίσκεται απέναντι από την Πέτρα έχει έκταση 168 στρεμμάτων, ύψος 40 μέτρα και μήκος ακτής 1712 μέτρα. Το όνομά της το αναφέρει ο Μητροπολίτης Γαβριήλ από το 1621 ως εξής: «Έμπροσθεν αυτής (σ.σ. της Πέτρας) ως από σημείου ενός εισι νήσοι μικραί εν τω μείζονι έστι ναός άνω του αγίου Γεωργίου και ύδωρ αγαθόν». (Ιωάννου Φουντούλη. (1960). Γαβριήλ Μητροπολίτου Μηθύμνης «Περιγραφή της Λέσβου». Αθήνα, παράγραφος 47).

Σύμφωνα με το Καταδυτικό κέντρο Lesvos Scuba, Πέτρα, Λέσβος: «Η μικρή βραχονησίδα Μυρμήγκι με τον πανέμορφο βυθό βρίσκεται μόλις πέντε λεπτά διαδρομή με σκάφος από την Πέτρα. Καθώς βυθίζεται στη θάλασσα διατηρεί και μέσα στον βυθό μεγάλους υφάλους που χάνονται προς τα βόρεια, δημιουργώντας έτσι ένα μικρό δαίδαλο από μεγάλα κάθετα βράχια και τοίχους γεμάτους ζωή.

Η βουτιά ξεκινά από τα 5 μέτρα βάθος και ο ύφαλος συνεχίζει μέχρι τα 33 μέτρα. Στην περιοχή δεν υπάρχουν δυνατά ρεύματα κι έτσι η τοποθεσία είναι ιδανική ακόμα και για αρχάριους δύτες.

Αυτό που χαρακτηρίζει την κατάδυση στο Μυρμήγκι είναι οι βραχώδεις δαίδαλοι. Ο δύτης μπορεί να στριφογυρίζει σαν χέλι ανάμεσα τους και κάθε στιγμή να παρουσιάζεται μπροστά του ένας καινούργιος τοίχος με διαφορετική ζωή.{...}.

Τεράστια κοπάδια από κακαρέλους και σκαθάρια, άφοβες μεγάλες σμέρνες, τοίχοι με δεκάδες πολύχρωμους σπάνιους σπόγγους, αποικίες αστακών, δεκάδες γυμνοβράγχια, αστερίες και καβούρια ανταγωνίζονται σε χρώματα και συμπεριφορές. Η παρουσία τόσο πλούσιας ζωής, πολύ κοντά σε ένα νησί προκαλεί έκπληξη, καθώς το Μυρμήγκι μοιάζει ακόμα αλώβητο από την ανθρώπινη παρέμβαση».

Στις 8/6/2018, Παγκόσμια Ημέρα Ωκεανού σε εκδήλωση στο ξενοδοχείο «Birds Bay» της Πέτρας που βρίσκεται 50 μέτρα από την παραλία Αυλάκι με θέα το Αιγαίο Πέλαγος και τον Μόλυβο, διοργανώθηκε εκδήλωση με τίτλο «Μαζί μπορούμε να σώσουμε τον ωκεανό μας», όπου η εκπρόσωπος του Hope Spot Αυλάκι Ελένη Ατσικπάση ενημέρωσε τους φορείς της περιοχής για τις δράσεις υποστήριξης αυτής της πρωτοβουλίας. Επίσης σε δήλωσή της στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων υποστήριξε ότι: «Τώρα είναι η στιγμή να αναλάβουμε δράση, ώστε να καθαρίσουμε, να επαναφέρουμε, να προστατεύσουμε και να σώσουμε το Αυλάκι Hope Spot, για τα επόμενα χρόνια».

Αριστείδης Κυριαζής

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Παρασκευή, 31 Αυγούστου 2018 13:52

Πανσέληνος ούζο και θαλασσοπαρέα

Μαζωμένες φυσικές κι υπερφυσικές οι δυνάμεις δίνανε μάχη να νικήσουν θαρρείς τα εγκόσμια, μαγνήτες υπέρηχους και πνέματα, για να βαστήξει τούτη η ώρα, τούτη η θαλασσοβραδιά στο ξεκίνημα του Αλωνιστάρη για πάντα.

Και θωρούσα ανατολή μεριά, εκεί που σώνεται ο γιαλός κι αρχινίζει πάλι στεριά, να κατρακυλούν απ’ τα βουνά, να χάνονται στους μαυρισμένους κάμπους και να αφανίζονται κυνηγημένοι από αλλόθρησκους οι προγόνοι μας, ν’ αφήνουν οπίσω το βιος τους, να λαμπαδιάζει η Σμύρνη, να υψώνονται μεσούρανα φλόγες και κραυγές πόνου ανάκατες με αλαλαγμούς βαρβάρων, κι υστερνά να σμίγουν όλα και να βουλιάζουν στο επερχόμενο σκοτάδι. Ένα σκοτάδι απόψε γλυκό, απαλό, που έσβηνε τη Μικρασία από τα μάτια μου κι απόμενε μοναχά ο Μόλυβος με τη κεντημένη δαντέλα στην κορφή του για να θυμίζει πως κι από δω περάσανε ορδές βαρβάρων μα δε λύγισε, σα που δε λύγισε η Ελλάδα ολάκερη, σα που δε θα λυγίσει μηδέ και σήμερα κι ας λένε ότι θένε μικροί και μεγάλοι.

Μα να. Στο αχόφως αναδύονταν απ’ των κυμάτω το τρεμούλιασμα οι πατεράδες μας, βαδίζανε στο υγρό στοιχείο απάνω και πέμψανε μεσόγιαλα θριάμβου ιαχές σαν είδανε στεριά κι αθρώπους ομόθρησκους, τους αβλαστούς τους. Ανάψανε δάδες ευτύς κι ήρθανε ως την αμμουδερή θαλασσόχτη τη Γαβαθιανή και μπήξανε τους πυρσούς κατάγιαλα.

Φώτα τότες κι άλλα ανάψανε δειλά, εδώ, στο Γαβαθιανό μετερίζι, μ’ ολόγυρα εκκλησάκια θαματουργά εφτά και την Αγιά Κυριακή στην απρόσιτη κορφή να καμαρώνει και να μας ευλογεί, και καμιά εικοσαριά νοματαίοι, σμάρι κεφιού κι αγάπης βουερό γινήκαμε να υποδεχτούμε, να υμνολογήσουμε ποθούσαμε, την Αυγουστιάτικη Πανσέληνο.

Χαμογελάσανε οι προγόνοι μας, «καλά τα πάνε τα φύτρα που αφήκαμε οπίσω μας», είπανε, χαθήκανε, κι αθόρυβα απλώθηκε πιότερο φως, ένα φως βγαλμένο απ’ της νιόφερτης πανσέληνας τα ερωτοτροπήματα με την πλάση, πήρε φωτιά ο γιαλός κι όλο στραφτάλιζε κι αρχινήσανε ένα πρωτόγονο χορό τα δελφίνια που υμνούσανε το Δημιουργό για το μεγαλείο ετούτο, όταν άξαφνα ανάψανε δάδες ειρήνης και πνεμάτου ύμνησης στη χιλιοφιλημένη από κύματα άμμο, στο πλάι μας.

Απλωθήκανε πιάτα πρόχειρα, μεζέδες, μπουκάλια, ποτηράκια και λιχουδιές, κροτάλισαν οι γλώσσες, κελάρυσε στα λαρύγγια το οινόπνεμα, κουβέντες αεράτες, γέλια, πειράγματα ακουστήκανε κι αφροπετούσαν στη γύρα ονόματα γνωστά, Θανάσης Σταύρος Ροδούλα Μαρία Φωτεινή Ευρυδίκη κι άλλα, φίλων εκλεχτών, παρόντων στη μεγάλη τη γιορτή ετούτη.

Μα ως απάλυνε κι άλλο το σκοτάδι, φανήκανε κιθάρες τρεις, εκεί στην αμμούτσα απάνω, με τεντωμένες τις χορδές, στην αγκαλιά του Χρίστου του Στάθη και του Μάριου να κελαηδάνε και γνωστά της παράδοσής μας τραγούδια πλημμυρίζανε τον θαλασσινόν αγέρα. Κι έρχονταν αντάμα βουκολική των κουδουνιών η μουσική πέρα από τη Λυγερή και τα Καμπιανά βοσκοτόπια, να πέψουν ύμνους προς τη μεγάλη βασίλισσα της βραδιάς που απόψε έλουζε σπάταλα τη γης ολάκερη. Μα δεν ήτανε Βασίλισσα, θύλακας και ταμιευτήρας ήτανε γιομάτος ευχές τραγούδια όρκους κι ερωτικά ξεσπάσματα απλωμένα χρόνια αμέτρητα από καταβολής του κόσμου μπροστά της από πονεμένους ρομαντικούς κι ερωτευμένους συνανθρώπους μας. Νύμφη ζηλευτή ήτανε το ολόγιομο φεγγάρι, η πρώτη για τη χρονιά ετούτη Αυγουστιάτικη πανσέληνος.

Περασμένα μεσάνυχτα ήντουσαν, κι ως έβλεπα δρώμενα και μη, κι ως πλημμύριζαν ήχους αυτιά, νεύρα και ψυχή μου, έκρηξη εγίνηκε, με άρπαξε, βρέθηκα ορθός κι αρχίνηξα ανυπόδητος να φέρνω με τις νότες άτσαλα μα παθιασμένα τα βήματά μου στη ζεστή τη Γαβαθιανή την άμμο.

Όλα φωτίστηκαν αυτοστιγμεί, αγάπες οράματα καημοί και πόθοι, γυρίζανε σα γαϊτανάκι, όλη η πλάση στροβίλιζε και χιλιάδες προσώπατα γελαστά, χαρούμενα μου στέρνανε από τα έγκατα μιαν ανάσα, μιαν ευκή.

«Μακάρι ετούτη η στιγμή, ποτέ να μην τελέψει.»

Τι άλλο μπορεί να θέλει ο θνητός, απαλλαγμένος από μάταια πλούτη και στολίδια ψυχοφθόρα, για να γευτεί τη δίψα, και τα μάχητα να χορτάσει ετούτο το αγαθό που σπαταλάμε άσκοπα, την απλή, την όμορφη ζωή μας;

 

Γιώργος Καμβυσέλλης

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε..

Διάβασα στο «Εμπρός», στις 30/6/18, το ενδιαφέρον ρεπορτάζ της Ανθής Παζιάνου για τους Λέσβιους αριστεύσαντες στις πανελλήνιες εξετάσεις για την εισαγωγή τους στα ανώτατα και ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα με τίτλο «Βαδίζουν εμπρός, στοχεύουν ψηλά», από όπου αντιγράφω την αρχή του εισαγωγικού σημειώματος:

«Βόλτες, ξεκούραση, φίλους, εξόδους, αθλήματα, μουσικά όργανα. Και τι δεν στερήθηκαν οι αριστούχοι, ώστε να μπορέσουν να τα δώσουν όλα για όλα φέτος, κατακτώντας υψηλή βαθμολογία. Κάποιοι κράτησαν και κάποιο χόμπι, ώστε να εκτονώνονται ως αντιστάθμισμα στις πολλές ώρες διαβάσματος».

Από τους δεκατέσσερις αριστούχους που καταγράφηκαν στο παραπάνω ρεπορτάζ, διέκρινα και παραθέτω από το σχετικό κείμενο τις δηλώσεις δύο εξ αυτών που αποφοίτησαν από το Γενικό Λύκειο της Άντισσας, οι οποίοι εκτός από τις παραπάνω στερήσεις αντιμετώπισαν μία επιπλέον δυσκολία:

«Ο Κωνσταντίνος Τζώρτζης από το Γενικό Λύκειο Άντισσας συγκέντρωσε 17.743 μόρια μετά από μια δύσκολη χρονιά. «Έζησα μια μεγάλη ταλαιπωρία. Έπρεπε κάθε Παρασκευή να κατεβαίνω από την Άντισσα στην Μυτιλήνη για τα φροντιστήρια. Στερήθηκα τους φίλους μου, τις βόλτες και τη ψυχική μου ηρεμία», μας είπε και χαίρεται για την προσπάθεια που έκανε, αλλά και για το αποτέλεσμα. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του και τις περσινές βάσεις περνάει στο ΣΑΣ Οικονομικό Θεσσαλονίκης. Για το τμήμα των Χημικών Μηχανικών Πάτρας βάζει πλώρη ο Αντώνης Θυμέλης από την Άντισσα που κι αυτός με τη σειρά του κατέβαινε για τα φροντιστήρια στη Μυτιλήνη. Συγκέντρωσε 17.052 μόρια από το 3ο πεδίο Τεχνολογικών και Θετικών Επιστημών, έγραψε 18,3 στη Φυσική».

Οι δύο νέοι Αντισσαίοι φοιτητές δικαιούνται ένα επιπλέον μπράβο για την θαυμαστή επιτυχία τους ύστερα και από την κοπιώδη προσπάθεια τών επί ένα έτος χρονοβόρων μετακινήσεων τριών και πλέον ωρών πήγαινε-έλα στη Λέσβο από την δυτική Άντισσα στην ανατολική Μυτιλήνη.

Οι πανελλήνιες εξετάσεις είναι ένα εξοντωτικό σύστημα που επανεξετάζει με υψηλά και απαράδεκτα αυστηρότατα κριτήρια ανταγωνιστικής παραπαιδείας τους μαθητές που αποφοιτούν με επιτυχία από το Λύκειο ύστερα από επανειλημμένες ενδοσχολικές εξετάσεις και την επίσης επιτυχή δωδεκαετή παρακολούθησή τους στο Δημοτικό και στο Γυμνάσιο.

Στις δύσκολες οικονομικές συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι νέοι με την ανεργία στα ύψη, απαιτείται και για εκείνους που πέτυχαν και για εκείνους που δεν τα κατάφεραν με την πρώτη φορά, η συνεχής πολυετής προσπάθεια για να αναζητήσουν μία αξιοπρεπή θέση εργασίας στο δημόσιο ή στον ιδιωτικό τομέα, στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό.

Οι αποτυχόντες βρίσκουν λύσεις ανάλογες με την οικονομική θέση των γονέων τους, πολλοί με το απολυτήριο του Λυκείου και την αναγνωρισμένη από τα φροντιστήρια εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας εισάγονται άνευ εξετάσεων στα περισσότερα Πανεπιστήμια της Ευρώπης ή στα παραρτήματά τους στην Ελλάδα καταβάλλοντας ακριβά δίδακτρα, άλλοι κατευθύνονται στα με χαμηλότερες απαιτήσεις ιδιωτικά ή δημόσια εκπαιδευτικά κέντρα και οι λοιποί οδηγούνται στις ολιγόωρες εβδομαδιαίως και ελάχιστα αμειβόμενες απασχολήσεις μεσαιωνικού τύπου.

Δυστυχώς, αν εξαιρέσουμε τη μεταρρύθμιση στα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης του 1974 επί κυβερνήσεως Κωνσταντίνου Καραμανλή από τον τότε υπουργό Παιδείας Γεώργιο Ράλλη με την ομάδα του παιδαγωγού Ευάγγελου Παπανούτσου, που προσάρμοσε το αυταρχικό σχολείο της δικτατορίας στο δημοκρατικό πολίτευμα, οι μεταγενέστερες ονομαζόμενες «αλλαγές» εστιάζοντας σε τροποποιήσεις των πανελληνίων εξετάσεων δεν τόλμησαν, παρά τις ευνοϊκές οικονομικές συγκυρίες, να καθιερώσουν ένα σύγχρονο εκπαιδευτικό σύστημα που αποτελεί και στη σημερινή μεταμνημονιακή εποχή ζητούμενο και απαραίτητο οδηγό στην επιδιωκόμενη ανάπτυξη.

Αριστείδης Κυριαζής

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

-Παππούα μου!

-Αρτέμιδά μου!

-Ότα!

-Πώς θέλεις να σε λένε;

-Άμα!

-Άμα μου, τί θα φτιάξουμε με την άμμο;

-Μπούλα!

 

Στην εικονιζόμενη ωραιότερη παραλία της Λέσβου στον Άγιο Ισίδωρο Πλωμαρίου με τα λευκά λιτρίδια και την καθαρή της άμμο θα φτιάξουμε μια «Μπούλα», δηλαδή ένα μεγάλο Πύργο, με την εγγονή μου η οποία έλεγε εκεί στα πρώτα της γενέθλια  «Ότα», δηλαδή Όχι, όταν της υπενθύμιζα ότι τη λένε Αρτέμιδα και εκείνη επέμενε να αυτοαποκαλείται Άμα, κρατώντας από το όνομά της τα δύο «άλφα» και το συνδετικό «μι» και επέλεγε να με φωνάζει «Παππούα», όπως συνηθίζουν να λένε τα μωρά στις πρώτες τους λέξεις κόβοντας τα υπόλοιπα σύμφωνα και περιορίζοντας τις συλλαβές.

Από την αρχαιότητα, ένα μωρό καλεί τον πατέρα με το μονοσύλλαβο «πα» και με αναδιπλασιασμό πάππα, τη μητέρα «μα» και με αναδιπλασιασμό μάμμα και μαμά και τον πατέρα του πατέρα πάππο και παππού.

Ο Όμηρος παραθέτει δύο σχετικές αναφορές, την πρώτη στην Οδύσσεια, όταν η βασιλοπούλα Ναυσικά πριν 4.000 χρόνια, προκειμένου να πάει από το παλάτι της Κέρκυρας στην ακρογιαλιά, εκεί όπου στη συνέχεια συνάντησε τον ναυαγό Οδυσσέα, χρησιμοποίησε επίτηδες τη λέξη «πάππα», για να καταφέρει τον πατέρα της Αλκίνοο, τον βασιλιά των Φαιάκων, να της διαθέσει ένα εντυπωσιακό άρμα με οδηγό, λέγοντάς του χαϊδευτικά και κολακευτικά: «Ω πάππα μου αγαπημένε, δεν θα αρνηθείς στην κόρη σου ένα άρμα ψηλό όσο πρέπει και καλλίτροχο». (Πάππα φιλ’ ουκ αν δη μοι εφοπλίσσειας απήνην υψηλήν εύκυκλον. ζ΄ 57).

Τη δεύτερη στην Ιλιάδα, χρησιμοποιώντας το ρήμα «παππάζω», δηλαδή φωνάζω τον πατέρα πάππα όπως κάνουν τα μωρά, όταν η θεά Αφροδίτη τραυματισμένη από τον βασιλιά του Άργους Διομήδη, απευθύνθηκε στη θεά Διώνη και εκείνη την παρηγόρησε λέγοντας: «Όποιος μάχεται θεούς, λίγη ζωή έχει και δεν πρόκειται να δει ποτέ παιδιά στα γόνατά του να του φωνάζουν Πάππα μου». (ουδέ τι μιν παίδες ποτί γούνασι παππάζουσιν. Ε΄ 408).

Τον 5ο π.Χ. αιώνα ο λεξικογράφος Ησύχιος λαμβάνοντας υπόψη τους παραπάνω ομηρικούς στίχους υποστήριξε ότι όσοι χρησιμοποιούν τη γραφή «παππάζουσιν, απευθύνονται στον πατέρα και ότι η λέξη πάππας φτιάχτηκε από τα παιδιά τα οποία ονομάζουν τον πατέρα, πάππα», (παππάζουσιν πατέρα προσαγορεύουσιν. πεποίηται δε η λέξις από των παιδίων, α τοις πατράσι λέγει πάππα).

- Τον 5ο π.Χ. αιώνα ο Ηρόδοτος γράφει ότι ο Δίας ονομαζόταν από τους Σκύθες «Παπαίος». (Δ΄ 59).

- Τον 2ο μ.Χ. αιώνα ο Φλάβιος Αρριανός έγραψε ότι οι «Βιθυνοί εκάλουν Πάπαν τον Δία», (Βιθυνιακά, απόσπασμα 22).

Τον 3ο αιώνα μ.Χ. η λέξη Πάππας ή Πάπας χρησιμοποιήθηκε ως τιμητική προσωνυμία των πατριαρχών Αλεξανδρείας, Αντιοχείας, Ιεροσολύμων και αργότερα Ρώμης, επίσης από το ομηρικό πάππας προέκυψε το παππάς και παπάς για τον ιερέα.

Τον 12ο αιώνα ο Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης Ευστάθιος γράφει ότι από το Παπαίος που έλεγαν οι Σκύθες για τον Δία «συνάγεται ότι θείαν είναι τινά λέξιν το πάπας και πάππος και τα τοιαύτα», (τόμος 2, 110).

Λατρευτή μου Άρτεμις, η αρχική επιλογή σου να αυτοαποκαλείσαι Άμα και η προσωνυμία Παππούα, που εύστοχα πέρυσι μου απέδωσες, αποτελούν συνέχεια των ομηρικών αναφορών και δικαιολογούν την παρέμβασή μου στα φετινά γενέθλιά σου, όταν σε αποκάλεσα χαϊδευτικά Άμα, προτιμώντας να ψελλίζω σαν μωρό ενώ εσύ, δίχρονη πλέον, απαντούσες στα ερωτήματα μικρών και μεγάλων επαναλαμβάνοντας ότι το όνομά σου είναι Άρτεμις.

Αριστείδης Κυριαζής

Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Στο Μετόχι των Αγίων Αναργύρων, το μεγαλύτερο από τα πέντε της Μονής Λειμώνος, που βρίσκεται στα δυόμισι χιλιόμετρα δυτικά της Καλλονής, αποσύρθηκε το 1557 ο Άγιος Ιγνάτιος ο Αγαλλιανός όταν παραιτήθηκε από τον θρόνο της Μητροπόλεως Μηθύμνης, που ο ίδιος είχε μεταφέρει το 1530 από τον Μόλυβο στην Καλλονή και μετά ενδεκαετή παραμονή στο Μετόχι απεβίωσε στις 14 Οκτωβρίου 1566 και ετάφη στη Μονή Μυρσινιώτισσας.

Ο Σταύρος Καρυδώνης αναφερόμενος στα κοινωφελή έργα της Μονής Λειμώνος καταγράφει το 1900 στο βιβλίο του «τα εν Καλλονή Μοναστήρια του Αγίου Ιγνατίου» ότι: «Επί της βρύσεως έξωθεν του Μετοχίου των αγίων Αναργύρων, όπου σώζονται έτι τα ερείπια μεγάλης κοινής τραπέζης των γεωργών μοναχών, και εντός θυρίδος διαγιγνώσκεται αγιογράφημα εφθαρμένον, παρ’ αυτήν δε και πολλαί δεκάδες φατνών των ζώων και ημιηρειπωμένα παραρτήματα του ρηθέντος μετοχίου αναγιγνώσκεται η εξής επιγραφή:

ΙC ΧΡ ΝΙ ΚΑ ΟΚΤΩΒΡΙΩ +ΩΚΟΔΟΜΗΘΗ Η ΚΡΗΝΗ ΑΥΤΗ ΔΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗΣ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΜΟΝΑΧΟΥ +ΑΨΟΔ΄ (σ.σ. 1774) ΧΕΙΡ ΑΘ mΑ  IIΛΛ».

Το Μετόχι παραχωρήθηκε με ενοίκιο το 1993 από τη Μονή Λειμώνος, επί ηγουμενίας του αείμνηστου Νικόδημου Παυλόπουλου, στο Πανεπιστήμιο του Άγκντερ της Νορβηγίας, προκειμένου να στεγασθεί το «Σπουδαστικό Κέντρο Μετόχι» και ο καθηγητής Κοινωνιολογίας της Θρησκείας Πωλ Ρέπστα έγραψε το 2016 εκ μέρους του Πανεπιστημίου του Άγκντερ:

«Από τις αρχές της δεκαετίας του ‘90, που ο Χόκον Σμέντσβιγκ Χάνσεν ήρθε σε επαφή με τη Μονή Λειμώνος εκ μέρους της Παιδαγωγικής Σχολής του Άγκντερ, ο πατήρ Νικόδημος Παυλόπουλος ανταποκρίθηκε θετικά και έδειξε τη γενναιοδωρία και το ενδιαφέρον του για τη δραστηριότητα του σπουδαστικού κέντρου. Ήταν ένας ελληνορθόδοξος ηγούμενος και βαθύς γνώστης της ιστορίας και της παράδοσης, που όμως θεωρούσε ουσιαστικό το να έρχονται ομάδες φοιτητών και ερευνητών, η μία μετά την άλλη, σε παλιά μοναστηριακά κτίσματα ενός ελληνικού νησιού στο απώτερο άκρο της Ευρώπης και να περνούν το χρόνο τους μελετώντας από κοινού θέματα ανθρωπιστικά, οικολογικά και άλλα».

Το Πανεπιστήμιο του Άγκντερ με την φροντίδα του Πρύτανη Φρανκ Ρέιχερτ και των εξαίρετων στελεχών του Σπουδαστικού Κέντρου Μετόχι, της διευθύντριας Κάρι Γκρόντουμ και του υποδιευθυντή Γεωργίου Κωνσταντινίδη, γιόρτασε εφέτος στις 20 Ιουνίου τα 25 χρόνια της εκπαιδευτικής δράσης του. Στα πλαίσια του εορτασμού ακολούθησε διήμερο διεπιστημονικό σεμινάριο με θέμα «Πρόσφυγες της δεκαετίας του 1920 και του σήμερα» με σχετικές ιστορικές μαρτυρίες και αναφορές που συνοδεύτηκαν από εμπεριστατωμένες διαλέξεις, ενδιαφέροντα διάλογο και ποικίλες πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Συγχαίροντας τους διοργανωτές για την πετυχημένη λειτουργία των 25 χρόνων και ευχόμενος και στα 50, μεταφέρω από το διαδίκτυο την καταγραφή ενός από τους εικονιζόμενους στη διπλανή φωτογραφία παρόντες της εκδήλωσης, του Καλλονιάτη δικηγόρου Αλέξανδρου Ροδίτη, Προέδρου του Περιφερειακού Συμβουλίου της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου:

«Στο Μετόχι των Αγίων Αναργύρων στην Καλλονή είχα χρόνια να πάω και ασφαλώς η χθεσινή εκδήλωση για τη συμπλήρωση 25 χρόνων από τότε που το Πανεπιστήμιο του Άγκντερ (Νορβηγία) εγκαταστάθηκε στην περιοχή και δημιούργησε σπουδαστικό κέντρο ήταν μια ευχάριστη έκπληξη.

Άκουσα για τον ηθικό αυτουργό της ιδέας (μεταξύ άλλων Νορβηγών), τον αείμνηστο ηγούμενο της Ιεράς Μονής Λειμώνος, Αρχιμανδρίτη Νικόδημο Παυλόπουλο, αλλά και για την λιμνοθάλασσα του Αριστοτέλη που αποτέλεσαν και αποτελούν πόλο έλξης για τους Νορβηγούς φοιτητές.

Παρατήρησα τον σεβασμό που δείχνουν στα πρόσωπα αυτά, αλλά και στην ιερότητα του χώρου. Κι ακόμη και σήμερα, παρά τα 25 χρόνια παρουσίας τους, νιώθουν, κατά δήλωσή τους, φιλοξενούμενοι. Κι όμως, δεν είναι και δεν πρέπει να νιώθουν φιλοξενούμενοι.

Το εγχείρημά τους, που άντεξε στο χρόνο, είναι σημαντικό γιατί προάγει την παιδεία, τον πολιτισμό και τη φιλία μεταξύ των δύο λαών».

                                                                                                               

Αριστείδης Κυριαζής

Με αφορμή την απόφαση της ΕΡΤ να μεταφέρει από τον Οκτώβριο του 2018 στη δημόσια τηλεόραση, σε σίριαλ 16 επεισοδίων διάρκειας 50 λεπτών το καθένα και σε σκηνοθεσία - σενάριο του Τάσου Ψαρρά, το βιβλίο «Η ζωή εν τάφω» του Στράτη Μυριβήλη, όπου καταγράφεται η φρίκη του Α΄ παγκοσμίου πολέμου στην Μακεδονία, παραθέτω δύο παραγράφους της ενότητας «Στο δάσος» της Ρεντίνας Χαλκιδικής, από τη 12η έκδοση της «Εστίας», χαρακτηριστικές της ευαισθησίας και του λυρισμού του Λέσβιου λογοτέχνη:

«Μας ξεσήκωσαν μαύρη νύχτα. Είκοσι άντρες κ’ εγώ επικεφαλής. Ο λοχαγός με φώναξε στ’ αμπρί του. Μου ‘δειξε ένα δεκανέα του Μηχανικού και μου ‘πε:

- Θα πάρεις τους άντρες και θ’ ακολουθήσετε όλοι μαζί τούτον εδώ το δεκανέα. Θα σας οδηγήσει σ’ ένα δάσος να ρίξετε κάμποσα δένδρα για αμπρόξυλα και για πασσάλους στα συρματοπλέγματα.{…}.

Και σαν αρχίσαμε κατόπι, εμείς τα γελοία τ’ ανθρωπάκια, τσικ - τσικ - τσικ, με τα μπαλταδάκια μας, να στρώνουμε μερικά νέα δέντρα χάμου, είδαμε το χυμό τους να χουχλακιάζει σαν αγίασμα μες από τις φρέσκες πληγές τους που ευώδιαζαν. Όμως και πάλι το δάσος είδηση δεν μας πήρε, ο ρυθμός του τρίχα δεν άλλαξε. Φαίνεται πως μέσα στο φοβερό σύνολό του αυτά ήταν μικροεπεισόδια ασήμαντα. Η αδάμαστη νερομάνα της ζωής που ανάβρυζε - θάμα- κάτω από το χώμα, θα τίναζε σε λίγο πλήθος καινούρια λυγερά φύτρα στη θέση του κάθε σκοτωμένου δέντρου.

Σαν άρχιζε να τρέμει κανένας κορμός, σκαμμένος απ’ τα τσεκούρια μας, καμιά δεκαριά φαντάροι τότε σέρνανε με σκοινιά από μια μπάντα με χουγιαχτά. Τότες το δέντρο έτριζε πονεμένο σύρριζα, κατόπι έγερνε αργά και μεγαλόπρεπα και γκρεμιζότανε, τσακίζοντας με το πέσιμό του όλα τα γειτονικά κλωνάρια που τύχαιναν στο δρόμο του.

Κι οι σκίουροι, ένα πλήθος σκίουροι με ματάκια καστανόχρυσα και θαυμάσιες φουντωτές ουρές που γαυριάζανε πάνω στα κλαδιά του, σταματούσανε τότες για μια στιγμή το παιχνίδι τους. Κοιτούσαν με περιέργεια, αναγέρνοντας το κεφαλάκι, τους φαντάρους που δολοφονούσανε το δέντρο και κατόπι, μ’ έναν πήδο, τινάζονταν ανάερα σαν μαλλιαρά τόπια και βρισκόντανε σ’ άλλο δέντρο. Εκεί συνέχιζαν τις τρέλες τους δίχως πια να μας προσέχουν καθόλου. Κατέβαιναν χαμηλά, ολότελα κοντά μας.

Ο δεκανέας του Μηχανικού σημάδεψε πολλήν ώρα ένα απ’ αυτά τα χαριτωμένα αγρίμια. Το σημάδεψε από πολύ κοντά και κείνο, δίχως να κουνηθεί από τη θέση του, γύριζε το κεφάλι δεξά - ζερβά και τον έβλεπε κατάματα με τις γυαλιστερές χάντρες των ματιώ του. Ύστερα μαζί με τον αδύνατο κρότο της ντουφεκιάς που μονομιάς ρουφήχτηκε μέσα στην άπειρη φωνή του δάσους, έπεσε στα πόδια μας και πέθανε, γιομάτο απορία γι’ αυτό που του έτρεξε.

Λοιπόν κείνο που νιώθω και τώρα ακόμα απ’ το βούτηγμά μας μέσα στο δάσος, είναι αυτό το παράξενο συναίστημα της χτηνωδίας που με γέμισε».

Η τηλεοπτική σειρά περιλαμβάνει σκηνές από το σπίτι του Μυριβήλη στην όμορφη ορεινή Σκαμιά και από το γραφικό ψαρολίμανο της «Παναγιάς Γοργόνας» με τον αγαπημένο του πλάτανο, όπου έγραφε αγναντεύοντας τον αντίστοιχο και απέναντι ναό της παρθένας θεάς Αθηνάς της αρχαίας Άσσου της Μικρασίας.

Στη Σκαμιά, όπου «Η ζωή εν τάφω» επιστρέφει, θα προσφέρουμε ένα ούζο στον ηθοποιό Κωνσταντίνο Γιαννακόπουλο που συμμετέχει στην παραπάνω παραγωγή της ΕΡΤ και ο οποίος παρουσίασε εφέτος στην Αθήνα, μαζί με τη Ρηνιώ Κυριαζή, την πετυχημένη παράσταση «Το μικρό πόνι» που επαναλήφθηκε ύστερα από πρόσκληση του Πολιτιστικού Ομίλου Πειραιώς στις 5 και 6 Μαρτίου 2018 για τρεις παραστάσεις στο Μουσείο Βιομηχανικής Ελαιουργίας της Αγίας Παρασκευής Λέσβου.

                                                                                                                               

Αριστείδης Κυριαζής

                                                                                                                                                Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από τους αυτοματισμούς αποστολέων ανεπιθύμητων μηνυμάτων. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε τη JavaScript για να μπορέσετε να τη δείτε.

Το περασμένο Σάββατο χτύπησε το κουδούνι του διαμερίσματός μου, στα Εξάρχεια της Αθήνας ο Τάκης Μαλλιάκας, πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Συλλόγου «Ο Πολιχνίτος Λέσβου», που στεγάζεται σε διπλανή πολυκατοικία, φέρνοντας τρία αντίτυπα του τεύχους 153, Ιανουαρίου - Μαρτίου 2018, της αξιόλογης εφημερίδας του δραστήριου Συλλόγου «Πολιχνιάτικος Λόγος» με αποσπάσματα κειμένου μου, που είχε δημοσιευθεί το 2017 στο 61ο τεύχος του περιοδικού «Αντίλαλος της Βρίσας» με τίτλο: «Ένα επεισόδιο το 1880 στον Κόλπο της Καλλονής μεταξύ Ελλήνων και Ιταλών ψαράδων», λόγω του οποίου κινδύνεψαν να διακοπούν οι διπλωματικές σχέσεις της Ιταλίας με την Οθωμανική Αυτοκρατορία και όπου σημείωσα την πολύτιμη βοήθεια που μου παρείχε με πληροφορίες και έγγραφα ο Πολιχνιάτης φίλος Στρατής Πάντας, πρώην γραμματέας και πρώην αντιδήμαρχος του Δήμου Πολιχνίτου.
Στο κείμενο αυτό κυριαρχεί το εικονιζόμενο αλλά δυστυχώς γκρεμισμένο κατά το μεγαλύτερο μέρος του, από τον περσινό σεισμό των 6,3 ρίχτερ στις 12/6/2018 αρχοντικό του Δημήτρη Καλλιά, ο οποίος πρωτοστάτησε στο επεισόδιο του 1880 υποστηρίζοντας τους Πολιχνιάτες ψαράδες. Μαζί με το καλαίσθητο αρχοντικό διακρίνεται και ο σωρός λευκολίθου στην Ελπίδα (Σκάλα) Πολιχνίτου, στην φωτογραφία που δημοσιεύθηκε στο εξαίρετο Λεύκωμα «Ο Πολιχνίτος του 20ου αιώνα» των Κυριάκου Κουκούλα - Τάσου Μακρή, του 2010 που πρόσφατα βελτιωμένο επανεκδόθηκε δίγλωσσο στα ελληνικά και αγγλικά από τις εκδόσεις «Μύθος».
Διαβάζοντας στη συνέχεια την δεκασέλιδη προσεγμένη εφημερίδα διέκρινα στην πρώτη σελίδα το κείμενο του Δ.Σ. του Συλλόγου: «Δημοτικό Σχολείο Πολιχνίτου. Ως πότε θα μείνει βουβό;» για την αποκατάσταση των ζημιών του καλαίσθητου διατηρητέου διδακτηρίου από τις ζημιές που προκάλεσε ο περσινός σεισμός με αποτέλεσμα οι μαθητές του να διδάσκονται ακόμα σε κοντέινερ, τα οποία τοποθετήθηκαν στον αύλειο χώρο του Γυμνασίου - Λυκείου Πολιχνίτου.
Σε αντιπαραβολή της παραπάνω θλιβερής γραφειοκρατικής καθυστέρησης για την εγκατάσταση στον Πολιχνίτο εξειδικευμένου συνεργείου προς αποκατάσταση των φθορών του κτιρίου στα πέτρινα τόξα του επάνω ορόφου, κοσμεί την τελευταία σελίδα της εφημερίδας ένα ελπιδοφόρο κείμενο με τίτλο «Δεύτεροι σε Πανελλαδικό Συνέδριο Φυσικής... Πρώτοι στις καρδιές μας!!!» για τους τέσσερις μαθητές της Β΄ τάξης του Λυκείου Πολιχνίτου: Τσιτσάνου Άννας, Μπατζάκη Παναγιώτη, Πανσεληνά Στέλιου και Ζαφειρίου Μάριου.
Συγχαίροντας την διευθύντρια του Λυκείου Βάσω Σαλταμάρα, τον καθηγητή φυσικής Μητρέλο Παναγιώτη και της χημείας Βούλγαρη Ευστρατία, σημειώνω το τίτλο της βραβευμένης εργασίας των μαθητών «Στα μαγικά μονοπάτια της Φυσικής» για κάποια φαινόμενα που ενώ φαίνονται μαγικά και ανεξήγητα εξηγούνται από τους νόμους της φυσικής.
Στην εφημερίδα, παράλληλα με πολλές ειδήσεις και κοινωνικά θέματα του Πολιχνίτου αλλά και των δραστηριοτήτων και εκδρομών του Συλλόγου των Πολιχνιατών, πρόσεξα:
α) το κείμενο που αναφέρεται στο θεατρικό έργο «Η κυρία Μαργαρίτα» που παρουσίασε στην αίθουσα Κωνσταντινουπολιτών της Αθήνας στις 18/3/18 «η αγαπητή, η ακούραστη και η επί σειρά ετών ασχολούμενη, όπως όλοι γνωρίζουμε, με τα του συλλόγου μας στην Αθήνα, η ψυχή του χορευτικού και θεατρικού τμήματός του, την κυρία Κατερίνα Πολυχρονοπούλου, ή πιο απλά την Κατερίνα μας», όπως τονίζει σε αυτό ο Ιγνάτης Ψάνης,
β) το κείμενο του Στρατή Π. Πάντα: «Τότε που μαθαίναμε γράμματα (Μέρος 1ο) Αφιέρωμα στον μεγάλο δάσκαλό μας Δημήτριο Παναγιωτόπουλο», και
γ) τη διαμαρτυρία του «Οικολογικού Εξωραϊστικού Συλλόγου Νυφίδας Πολιχνίτου» προς τον Δήμαρχο Λέσβου για την άθλια και επικίνδυνη κατάσταση της εσωτερικής οδοποιίας της Νυφίδας, τον αναγκαίο καθαρισμό των δρόμων, το κλάδεμα των δενδροστοιχιών, τον παραλιακό φωτισμό, την τοποθέτηση κάδων σκουπιδιών, την επισκευή του παραλιακού δρόμου, την αντιμετώπιση της υδροδότησης κατά τους θερινούς μήνες και των προβλημάτων του λιμανιού.

Ερατώ μου, στη σημερινή ιστορική περιήγησή μας θα ακολουθήσουμε το δρόμο Καλλονής - Παρακοίλων και όταν στα τρία χιλιόμετρα συναντήσουμε το γεφύρι του Αχερώνα ποταμού, «Εννιά Καμάρες», θα συνεχίσουμε άλλο ένα χιλιόμετρο νοτιοδυτικά, για να φθάσουμε στο εξωκκλήσι των Αγίων Αποστόλων, που αναφέρει ο σπουδαίος Γερμανός αρχαιολόγος Robert Koldewey, όταν επισκέφθηκε το 1890 την περιοχή Τριάντα της Καλλονής και ο οποίος στην προτελευταία παράγραφο, του μεταφρασμένου από εσένα κειμένου του, υποστηρίζει ότι τα πέντε λίθινα βαρίδια σύνθλιψης σταφυλιών με το αυλάκι υποδοχής ξύλου για ανάρτησή τους από σκαλωσιά στα πατητήρια, που βρήκε στην ευρύτερη περιοχή της Καλλονής, είναι αντιπροσωπευτικά δείγματα του «αρχαίου πολιτισμού του οίνου, ο οποίος ακόμα και σήμερα ακμάζει σ’ αυτή την περιοχή».

Το σχετικό κείμενο του Koldewey που δημοσίευσε στο βιβλίο του το 1890 έχει ως εξής:

«Πηγαίνοντας κανείς από την "Acheróna (Κalloni)" (Αχερώνη Καλλονής) στο Ξηρόκαστρο, συναντά μια περαιτέρω σημαντική κώμη σε μια τοποθεσία που την ονομάζουν Τριάντα, όπου δίπλα στο δρόμο, στον Κάμπο αριστερά, βρίσκονται δύο ερειπωμένες εκκλησίες από τις οποίες η μία, η καλύτερα διατηρημένη, καθαγιάζεται του αγίου Ιωάννη. Εκεί υπάρχουν και μερικά μοντέρνα αγροτόσπιτα. Τα αρχαία ερείπια του χωριού εκτείνονται από εκεί πέρα μακριά στον Κάμπο μέχρι το πηγάδι, που εικονίζεται δίπλα, με την μόλις αναγνώσιμη υστεροχριστιανική επιγραφή. Η περιοχή αυτή ονομάζεται "Sáïja" (Σάγια) (σ.σ. μισό χιλιόμετρο βορειοδυτικά από το εξωκκλήσι του αγίου Γεωργίου του Παρασιγίου).

Κοντά σ’ αυτό το πηγάδι συναντήσαμε για πρώτη φορά εκείνον τον λίθο, ο οποίος θα μας απασχολήσει όλο και πιο συχνά. Πρόκειται για ένα μεγάλο κομμάτι, όπως δείχνει η διπλανή εικόνα, του οποίου οι πέντε από τις έξι πλευρές είναι επιπόλαια επεξεργασμένες ενώ η κάτω είναι ομαλή. Στην επάνω πλευρά του έχει πελεκηθεί ένα αυλάκι, ενώ στις δύο πλευρές που είναι σε συνάφεια με αυτό το αυλάκι υπάρχουν δύο κοιλότητες τύπου χελιδονοουράς. Οι κοιλότητες είναι φανερά υπολογισμένες για να περνά από μέσα τους ένα ξύλινο κομμάτι το οποίο μπορεί να χρησιμεύσει ώστε ο λίθος, εντός μιας σκαλωσιάς, να σηκώνεται ή να βυθίζεται κατά προτίμηση, όπως αυτό ήταν αναγκαίο στα πατητήρια σταφυλιών.

Γι’ αυτόν τον λίθινο τύπο δεν βρήκα άλλη εξήγηση. Θα έπρεπε να τον χρησιμοποιούσαν ως βαρίδι, αποφεύγοντας με επιμέλεια τα σιδερένια κομμάτια ως ανυψωτικούς μηχανισμούς. Στα πιεστήρια της ελιάς ήταν αναγκαία ακόμη μεγαλύτερη πίεση από ότι αυτή μπορούσε να παραχθεί μέσω αυτού του απλού καλά στηριγμένου μοναδικού βαριδιού. Γι’ αυτό πιστεύω ότι αυτόν τον λίθο, όπου αυτός υπάρχει, επιτρέπεται να τον θεωρήσει κανείς ως αντιπροσωπευτικό δείγμα του αρχαίου πολιτισμού του οίνου, ο οποίος ακόμα και σήμερα ακμάζει σ’ αυτή την περιοχή.

Η κατανόηση της μορφής του λίθου είναι τελείως ξένη στους σημερινούς κατοίκους, όπως στα Σουμούρια, όπου έφτιαξαν σκάφη νερού από αυτόν και σε άλλον στα Παράκοιλα ωφελήθηκε η Εκκλησία με ένα σταυρό που σμίλεψαν πάνω του, ενώ ένας τρίτος παρόμοιος κείται στα Τριάντα και ένας τέταρτος πάλι στα Σουμούρια». (Die antiken baureste der insel Lesbos. Berlin 1890, σ. 35).

Τα εικονιζόμενα σχέδια από το λίθινο βαρίδι και το πηγάδι είναι του Koldewey, ο οποίος επιπλέον προσπάθησε να αποτυπώσει το 1890 τη δυσανάγνωστη επιγραφή του πηγαδιού. Προσθέτω ότι το 1900 ο Σταύρος Καρυδώνης καταγράφει το παραπάνω πηγάδι ανάμεσα στα κοινωφελή έργα που έκανε η Μονή Λειμώνος στην περιοχή της Καλλονής, σημειώνοντας ότι τεκμήριο της δωρεάς αυτής βρίσκεται εις την «επιγραφήν επί των χειλέων του φρέατος των αγίων Αποστόλων, λίαν ως εκ της προηγουμένης μεγάλης φθοράς δυσανάγνωστον». (Τα εν Καλλονή της Λέσβου Μοναστήρια του Αγίου Ιγνατίου, Κωνσταντινούπολις 1900, σ. 145).

Δευτέρα, 26 Μαρτίου 2018 14:06

Ώ Καλλονή, ώ χαριτωμένη!

Ερατώ μου, την Παρασκευή της Ζωοδόχου Πηγής στις 13 Απριλίου 2018 και λίγο πριν από την ομιλία μου, που θα αρχίσει στις 7 μ.μ. στο Δημοτικό Θέατρο της Καλλονής με θέμα «Ιστορική περιήγηση γύρω από τον Κόλπο της Καλλονής», σε εκδήλωση του Πνευματικού Κέντρου της Λέσχης «Η Αρίσβη», θα περιηγηθούμε στο «Ιερό εις το Μέσσον» όπως καταγράφεται σε επιγραφή της Δήλου που αφορά τη συνθήκη μεταξύ όλων των Λεσβιακών πόλεων που συμφωνήθηκε μεταξύ 200-167 π.Χ. (IG XII, Suppl. 136: εν τω ίρω τω εμ Μέσσω).

Εκεί όπου λίγο αργότερα, σύμφωνα με επιγραφή της Μιλήτου, οι Μηθυμναίοι και οι Ερέσιοι τίμησαν τους δικαστές της Μιλήτου οι οποίοι «ερχόμενοι εις το Μέσσον δίκασαν την μεταξύ της Μήθυμνας και Ερεσού δίκη ορθώς και δικαίως σύμφωνα με τη συνθήκη που υπήρχε». (IG XII, Suppl. 139: Παραγενόμενοι εις Μέσσον ταις μεν εδίκασσαν ταν δίκαν όρθως και δικαίως κατά τε ταν συνθήκαν).

Επιπλέον σε επιγραφή της Εφέσου καταγράφονται οι «Καλληνείς» και οι «Μυτιληναίοι» μεταξύ εθνοτήτων της Ρωμαϊκής διοικήσεως της Περγάμου της Φλαβιανής περιόδου 70-89 μ.Χ. για την οποία ο καθηγητής Guy Labarre του Πανεπιστημίου Lumiere της Λυόν έγραψε ότι: «Το όνομα Καλληνείς χαρακτηρίζει τις πόλεις της Λέσβου πλην Μυτιλήνης, που συνεδρίαζαν στο ναό των Μέσσων, κοντά στη σημερινή Καλλονή. Ο όρος Καλληνείς είναι δηλαδή πρόγονος του σημερινού τοπωνυμίου Καλλονή. Καλληνείς ήταν πιθανά συλλογικός όρος που περιελάμβανε τις πόλεις του νησιού με την εξαίρεση της μεγαλύτερης και τυπικά ελεύθερης Μυτιλήνης. Σύμφωνα με τη Φλαβιανή καταγραφή οι Καλληνείς χώρισαν από τη διαφορετική περιφέρεια του κράτους της Μυτιλήνης για να ξανασυνδεθούν στην περιφέρεια του Αδραμυττίου». (Επιγραφή: McCabe, Ephesos 600 και Guy Labarre: Les cites de Lesbos aux epoques hellenistique et imperiale. Vol. 1 Paris 1996, σ. 393).

Καλληνέα μου, στο Ιερό του Μέσσου θα ακολουθήσεις τις αρχαίες Λεσβίδες, που στροβιλίζοντας τα λεπτά βήματά τους έστηναν τον όμορφο κυκλικό χορό, εκεί όπου εξόριστη «η Σαπφώ θα σας καθοδηγεί με τη χρυσή λύρα στο χέρι και εσείς χορεύοντας χαρούμενες θα φαίνεται να ακούτε το γλυκόλαλο ύμνο από την ίδια την Καλλιόπη». (Παλατινή Ανθολογία 9,189).

Εκεί στα ετήσια Καλλιστεία όπου κατά τον επίσης εξόριστο Αλκαίο, «οι Λεσβίδες διαγωνιζόμενες στην ομορφιά οι μακρύπεπλες περπατούν, και γύρω αντηχεί η θεσπέσια ηχώ της ετήσιας ιερής ολολυγής των γυναικών», για να τιμήσουν όπως ο ίδιος τονίζει την «Αιολίδα ένδοξη θεά, όλων γεννήτρα», (Αιολήιαν κυδαλίμαν θέον πάντων γενέθλαν), που δεν είναι άλλη από την Αφροδίτη - Καλλονή από την οποία πήρε το όνομά του ο Κόλπος της Καλλονής.

Τη θεά που τίμησαν οι Πυρραίοι με το εικονιζόμενο μπρούτζινο νόμισμα του 4ου π.Χ. αιώνα, στην πρόσθια όψη του οποίου φαίνεται η Αφροδίτη - Καλλονή που φορεί σφενδόνη, σκουλαρίκια και περιδέραιο και στην πίσω πλευρά ο κερασφόρος τράγος και τα αρχικά ΠΥΡ.

Καλλονή μου, ανάμεσα στους κίονες του Ιερού του Μέσσου κρατώντας υάκινθους, με αραχνοΰφαντο πέπλο θα χορέψεις το χορό των Ερώτων ακολουθώντας την Σαπφώ που συνόδευε τις Λεσβίδες καλλονές τραγουδώντας με τη λύρα πίσω από το άρμα της Αφροδίτης όταν «κοσμούσε τα φτερά και τους βοστρύχους των Ερώτων με χρυσό, ενθαρρύνοντάς τους να σπεύσουν με πομπή μπροστά από το άρμα σείοντας πυρσούς στον αέρα». (Ιμέριου λόγοι 9,4).

Τότε θα σου απαγγείλω το επιθαλάμιο «Ώ κάλ', ώ χαρίεσσα», της Σαπφούς όπως το παραφράζει τον 4ο αιώνα μ.Χ. ο σοφιστής Ιμέριος: «Ώ καλλονή, ώ χαριτωμένη, // σ’ εσένα πρέπουν τα εγκώμια της Λεσβίδας ποιήτριας // μ' εσένα αξίζει να παίζη η χρυσή Αφροδίτη και οι Χάριτες // με τους τριανταφυλλένιους αστραγάλους». (Ιμέριου λόγοι. Επιθαλάμιος εις Σεβήρον 9,19).

 

Δευτέρα, 12 Μαρτίου 2018 16:12

Αρισβαία έκλειψις Πανσελήνου

 

Ερατώ μου, ασφαλώς και θυμάσαι το βράδυ της ολικής έκλειψης της Πανσελήνου στις 3-4-1996, στην πρώτη επίσκεψή μας στην Κλοπεδή όπου, όπως αποτυπώνεται στην φωτογραφία της έκδοσης «Αιολικό Ιερό Κλοπεδής Λέσβου» της Κ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων του 2014, διακρίνονται από κάτω προς τα πάνω τα ερείπια α) του ναού Α΄ του Απόλλωνα που έκτισαν οι Μηθυμναίοι στα μέσα του 6ου αιώνα π.Χ., β) του ημικυκλικού κτίσματος των Αιολέων γύρω στο 1000 π.Χ., γ) του ναού Β΄ του Απόλλωνα επίσης των Μηθυμναίων στο τέλος του 6ου αιώνα π.Χ. και δ) του Τεμένους της Αρτέμιδος των Αρισβαίων τον 8ο αιώνα π.Χ.

Αρισβαία μου, θυμάσαι και το δημοσίευμά μου στις 14-5-1996, από το οποίο μεταγράφω:

Ήταν μία και τριάντα μετά τα μεσάνυχτα, όταν περπατώντας παράλληλα στο νότιο τοίχο του Β΄ ναού υποχρεωθήκαμε, από τον έντονο ανακλώμενο φωτισμό της Πανσελήνου πάνω στις λείες πελεκημένες πέτρες του, να ατενίσουμε τον ουρανό. Κατακόρυφα ψηλά η Άρτεμις-Σελήνη. Άρχιζε η ολική έκλειψή της. Η σκιά της Γης κάλυπτε επιθετικά την Πανσέληνο που φώτιζε ο δίδυμος αδελφός της, ο Απόλλωνας-Ήλιος. Τα μετακινούμενα σύννεφα παιχνιδίζοντας μάς οδήγησαν είτε να παρατηρούμε το εντυπωσιακό φυσικό φαινόμενο, είτε να ψάχνουμε τον κατά τη νύχτα εκείνη περαστικό κομήτη με τη φωτεινή ουρά καθώς και τον βορρά που προσδιορίζουν ο ήρωας Αρκάς και η πανέμορφη νύμφη Καλλιστώ, που μεταμόρφωσε η Άρτεμις σε Μικρή και Μεγάλη Άρκτο αντίστοιχα.

Μπροστά μας, οι δίδυμοι ναοί του Απόλλωνα και το βουνό του Λεπέτυμνου, συζύγου της Μήθυμνας, της κόρης του γιου του Ήλιου, του Μάκαρα, εκεί όπου στην κορυφή ετάφη ο ομηρικός ήρωας Παλαμήδης και είχε αστεροσκοπείο ο θαυμαστός από τον Θεόφραστο αστρονόμος Ματρικέτας.

Δεξιά μας, στα νοτιοανατολικά, η υπερυψωμένη γυμνή κορυφή του Ολύμπου.

Πίσω μας, στο νότο, ο Κόλπος της Πυρραίας Αφροδίτης-Καλλονής.

Αριστερά μας, στα δυτικά, το βουνό που κάλυπτε το λόφο της Αρίσβης, επίσης κόρης του Ηλιάδη Μάκαρα και το διπλανό της οροπέδιο του Σκεπαστού, όπου βρισκόταν η προϊστορική Νάπη.

Αναζητώντας την περιοχή του Μαντείου της Νάπης, και επιδιώκοντας να ακούσουμε το χρησμό που εναγώνια ζητήσαμε, ακούγαμε τα φτερουγίσματα των πουλιών που τρομαγμένα από τη συνεχόμενη επικάλυψη του φωτός της Σελήνης προσπαθούσαν να προφυλαχθούν ανάμεσα στις φυλλωσιές των δένδρων. Το φως της Πανσελήνου υποχωρούσε στην εισβολή της γήινης σκιάς, σε μια μάχη Γης και Σελήνης, δύο αδελφών που ταίριαζαν σε ευθύγραμμη συζυγία με τον πατέρα Ήλιο.

Μάχη ανελέητη σκότους και φωτός που αντικαθιστούσε το ηλιογέννητο λευκοκίτρινο με το αιμομεικτικό σκουροπόρφυρο σεληνιακό φως της ολικής έκλειψης της Πανσελήνου.

Ήταν δύο μετά τα μεσάνυχτα και είχε σκιασθεί από τη Γη ολόκληρος ο δίσκος της Σελήνης, που λόγω της σκέδασης των ανακλώμενων ακτίνων στη γήινη ατμόσφαιρα φαινόταν έντονα κόκκινος.

Ήταν τότε, που συν-βρεθήκαμε στο βωμό, στο κέντρο του Ιερού και ανάσκελα προσπαθούσαμε να μην ακούμε ούτε την ανάσα μας. Ήταν τότε, που συγκλονισμένα σίγησαν τα καλλικέλαδα αηδόνια της Αρισβαίας κοιλάδας και τα πέντε σκυλιά της Άρτεμης από τις γύρω στάνες.

Ήταν τότε, που ακούσαμε την αλλόκοτη φοβερή κραυγή της κουκουβάγιας της φιλο-αθηναϊκής Μήθυμνας, που με το αθόρυβο φτερούγισμά της στάθηκε στον κορμό της ελιάς της εισόδου του πρώτου ναού, από όπου κάρφωσε τα ολοστρόγγυλα μάτια της καταπάνω μας.

Όλα κεραμιδί. Το Ιερό, η κοιλάδα, ο Λεπέτυμνος, ο Όλυμπος, τα μάτια της κουκουβάγιας και εμείς έκθαμβοι, άλαλοι, ακίνητοι. Η σταδιακή επικάλυψη της Σελήνης με την ερωτική πορφυρή κορύφωσή της κράτησε τέσσερις ώρες.

Όταν επανέκαμψε ολοκληρωτικά το λευκοκίτρινο της Πανσελήνου, σηκωθήκαμε να προϋπαντήσουμε τον ποθητό μας χρησμό, που συνήθιζε να δίνει το Μαντείο της Νάπης απαραίτητα με τρίμετρους στίχους, όπως εκείνον στον Αχαιό βασιλιά Πέλοπα: «Ό βούλομαι δός, μή δίδου δ’ ό μή θέλω».

Ξημερώματα τον βρήκαμε ανάμεσα στους δύο ναούς του χρησμοδότη Απόλλωνα:

«Δύο συγκλίνουσες γραμμές, μαυροκόκκινου δολομίτη, σε μικρό λευκοκίτρινο μεταμορφωμένο ασβεστόλιθο».

Συμπορευόμενες, συναντώμενες και μηδέποτε αποκλίνουσες!

Στο θαυμάσιο «Λεσβιακό Ημερολόγιο» του 2018, του Παναγιώτη Σκορδά, των εκδόσεων «Μύθος», διέκρινα το εξαιρετικό κείμενο του Ερέσιου Σπύρου Πιπερά, που αναφέρεται στο «Πτολεμαίον» και στα «Πτολεμαία» της Ερεσού.

Το Πτολεμαίον ήταν ένα κτίριο για τα Πτολεμαία, τους ετήσιους γυμνικούς αθλητικούς αγώνες προς τιμήν των Πτολεμαίων Μακεδόνων βασιλέων της Αιγύπτου της δυναστείας των Λαγιδών, αρχηγός της οποίας ήταν ο γιος του Λάγου, ο Πτολεμαίος Α΄, που πέρασε μια περίοδο της εκπαίδευσής του στη βασιλική αυλή της Μακεδονίας, όπου συνδέθηκε με τον Μέγα Αλέξανδρο τον οποίο και ακολούθησε στις εκστρατείες του ως στρατηγός, αναλαμβάνοντας μετά το θάνατο του Αλέξανδρου το 323 π.Χ. την ηγεμονία της Αιγύπτου, που διατήρησαν οι Έλληνες μέχρι το 30 π.Χ. όταν την κατέλαβαν οι Ρωμαίοι.

Όπως καταγράφει η επιγραφή της Ερεσού IG XII Suppl. 122, των ετών 209-204 π.Χ.: Στην Ερεσό είχε κτισθεί ένα Πτολεμαίο Γυμνάσιο για την τέλεση των Πτολεμαίων της και μετά από απόφαση της Βουλής και των αρχόντων της Ερεσού, οι νέοι στεφάνωσαν με χρυσό στεφάνι τον Γυμνασίαρχο Αγλάνωρα Περιάνδρου και φιλοτέχνησαν χάλκινη εικόνα του.

Σύμφωνα με τον Σπύρο Πιπερά: «Η επιγραφή αυτή είναι εξαιρετικά σημαντική διότι ταυτόχρονα αναφέρει το κτίριο, και τις γιορτές προς τιμήν του Πτολεμαίου και της οικογένειάς του ενώ η αναφορά του Βακχίου Ερμοδίκου που συναντάμε σε δύο ακόμα επιγραφές της Ερεσού, δείχνει την ακαταμάχητη προέλευσή της. Είναι επίσης ένα ύψιστο δείγμα κοινωνικής ευθύνης και Πολιτισμού για τη στοργή γενικά απέναντι στους νέους και ειδικότερα στους ξένους, που δείχνει η οργανωμένη πολιτεία της Ερεσού ώστε να τους συνοδεύσει μέχρι τα όρια της Ερεσίας ο ίδιος ο Γυμνασίαρχος!»

Το 1988, η αρχαιολόγος Μελίνα Φιλήμονος στην εργασία «Ένα νέο Γυμνάσιο στη Ρόδο και η μαρτυρία του Διόδωρου, ΧΧ, 100, 3-4», έγραψε ότι: «Από το ημερολόγιο του Γυμνασίου της Κω γνωρίζουμε ότι εκεί γίνονταν γιορτές προς τιμήν του οίκου των Ατταλιδών και πομπή για τον Πτολεμαίο Στ΄. Στη Σάμο η λατρεία των Πτολεμαίων συνδεόταν οπωσδήποτε με το χώρο του Γυμνασίου. Τα ίδια τα κτίρια έφεραν πολλές φορές το όνομα του μονάρχη. Ειδικά για τον οίκο των Λαγιδών, εκτός από το Πτολεμαίο Γυμνάσιο της Αθήνας, Γυμνάσια με την ίδια επωνυμία υπήρχαν στην Ερεσό της Λέσβου, όπου αναφέρονται και γιορτές Πτολεμαία, που προφανώς θα ήταν οργανωμένες στον ίδιο χώρο, και στην Ιασό της Καρίας. Το ρωμαϊκό Καισάρειο της Κυρήνης ήταν στην αρχική μορφή του το ελληνιστικό Γυμνάσιο της πόλης. Το κτίριο αυτό ονομαζόταν Πτολεμαίο».

Στην φωτογραφία εικονίζεται αναπαράσταση του Γυμνασίου της Μικρασιατικής Μιλήτου.

Η Ερεσός, στην οποία δεν έγιναν συστηματικές ανασκαφές για να ανακαλυφθούν μεταξύ άλλων τα ερείπια από το Πτολεμαίο Γυμνάσιο για τα Πτολεμαία της ή του Θεάτρου των μουσικών και θεατρικών αγώνων για τα Διονύσιά της προς τιμήν του θεού Διόνυσου ή το Στάδιο των αθλητικών αγώνων για τα Ηράκλειά της προς τιμήν του ήρωα Ηρακλή, περιμένει το ανάλογο ενδιαφέρον του προϊσταμένου της Εφορείας Αρχαιοτήτων Λέσβου, Παύλου Τριανταφυλλίδη.

Η Ερεσός δεν γέννησε τυχαία την ποιήτρια Σαπφώ και τους φιλοσόφους Θεόφραστο και Φαινία. Η λαμπρή πορεία τους προέκυψε από το μεγαλείο της το οποίο αιτιολογείται από το ότι, η παραλιακή αρχαία πόλη κτισμένη στο λόφο «Μαστός» του Γιαλού με τον εύφορο κάμπο και το λιμάνι στην περίοπτη γεωγραφική θέση της στο Αιγαίο, υπήρξε μετά την άλωση της Τροίας το κυρίαρχο μπαλκόνι του Ελλησπόντου, μπροστά στο στόμιό του, ο πρώτος σημαντικός σταθμός ανεφοδιασμού των ιστιοφόρων πλοίων που ταξίδευαν από τις άκρες της Μεσογείου στον Εύξεινο Πόντο -όπως υπήρξε και επί Τουρκοκρατίας με το τότε φυσικό γειτονικό ασφαλές λιμάνι της αρχαίας Ερεσίας στο σκόπιμα αμιγές μουσουλμανικό χωριό του Σιγρίου για την ανθράκευση των ατμόπλοιων για το οποίο η καθυστερημένη επί ένα αιώνα και δρομολογημένη σήμερα κατασκευή του, ευελπιστούμε να προχωρήσει απρόσκοπτα καταδεικνύοντας την ελληνική στρατηγική και αναπτυξιακή αξία της Λέσβου στο Αιγαίο.

Σελίδα 1 από 3
FOLLOW US
Copyright © 2017 EmprosNet.gr
Εμπρος Ημερήσια Εφημερίδα Νομού Λέσβου - Καρά Τεπέ - Mυτιλήνη - 81100
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιονδήποτε τρόπο.
Top