Τα βιβλία παίζει 22-01-22

23/01/2022 - 13:00

Η Ιστορία έχει πρόσωπο - Μορφές του 1821 στην Ελλάδα του Όθωνα από τον βέλγο διπλωμάτη Benjamin Mary 

Έρευνα - Κείμενα: Ιφιγένεια Βογιατζή, Μαρία Γιουρούκου, Χαρίκλεια Γ. Δημακοπούλου, Δήμητρα Κουκίου, Leonora Navari, Γιώργος Τζεδόπουλος, Συνέκδοση του Ιδρύματος Σύλβιας Ιωάννου και της Ιστορικής και Εθνολογικής Εταιρείας της Ελλάδος, Σκληρόδετο, 34 x 25 εκ., 384 σελίδες, Εκδόσεις AdVenture ΑΕ, Αθήνα 2021 

Η παρούσα έκδοση ενταγμένη στο πλαίσιο του εορτασμού των 200 χρόνων από την έναρξη της επανάστασης του 1821 είναι μία από αυτές που ξεχώρισαν τόσο για το περιεχόμενο όσο και για την αισθητική και την ποιότητα της εκτύπωσης.  

Παρουσιάζει 125 αδημοσίευτα σχέδια με 320 μοναδικά πρόσωπα από το λεύκωμα του βέλγου διπλωμάτη και ζωγράφου Benjamin Mary (1792-1846). Η έκδοση αποτελεί σταθμό στην προσωπογραφία αγωνιστών, πολιτικών, ιερωμένων και καθημερινών ανθρώπων, καθώς πρόσωπα άγνωστα στην εικονογραφία αναδύονται, εμπλουτίζοντας την τοπική ιστορία. 

Ο αναγνώστης μεταφέρεται στην Ελλάδα της οθωνικής περιόδου, μία εικοσαετία περίπου μετά την έναρξη του Αγώνα. Συναντά μορφές της εποχής και παρακολουθεί ως θεατής τις εργασίες της Εθνικής Συνελεύσεως του 1843-1844, όταν η νεώτερη Ελλάδα αποκτά το νέο της Σύνταγμα μετά την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου 1843. 

Τα σχέδια φιλοτεχνήθηκαν εκ του φυσικού, κυρίως στην Αθήνα, μεταξύ 1839 και 1844. Δημοσιεύονται για πρώτη φορά και μας φέρνουν σε επαφή με γνωστά και άγνωστα πρόσωπα της Ελληνικής Επανάστασης και της οθωνικής Ελλάδας, μέσα από την ευαίσθητη και διεισδυτική ματιά ενός Ευρωπαίου καλλιτέχνη. Αγωνιστές, πολιτικοί, ιερωμένοι, λόγιοι, φιλέλληνες, άνθρωποι καθημερινοί, ποζάρουν υπομονετικά για το πορτραίτο και ο Benjamin Mary καταφέρνει να συλλάβει την έκφρασή τους σε μια μοναδική στιγμή της Ιστορίας. 

Η ιδρύτρια του Ιδρύματος που είναι αφιερωμένο στη διαφύλαξη αλλά και τη διάδοση του πολιτισμού της Κύπρου, διαθέτοντας μια μοναδική σειρά παλαιών χαρτών και εκδόσεων για τη νήσο και την Ανατολική Μεσόγειο, Σύλβια Ιωάννου αγόρασε σε μια δημοπρασία του Λονδίνου το χαμένο από καιρό λεύκωμα του Βέλγου επιτετραμμένου με τον προαναφερθέντα εικονογραφικό θησαυρό. Το τεκμήριο έχει σχέδια του ερασιτέχνη ζωγράφου και βοτανολόγου από την παρουσία του στην Ελλάδα, στην οποία διορίστηκε το 1839 αλλά και τα ταξίδια του στην Κύπρο, τον Λίβανο και την Αίγυπτο που έγιναν μέχρι και το 1845. Η έκδοση παραδίδεται στους αναγνώστες διατηρώντας αναλλοίωτη τη δομή του αρχικού λευκώματος, με τις προσωπογραφίες σχεδόν σε φυσικό μέγεθος, στη σειρά που απαντούν στο τεκμήριο. Συμπληρώνεται με εμπεριστατωμένα εισαγωγικά σημειώματα για το ίδιο το τεκμήριο, την εποχή και τον διπλωμάτη-ζωγράφο, την ιστορική στιγμή της Εθνικής Συνελεύσεως του 1843, το εκκλησιαστικό ζήτημα της περιόδου, την παρουσία της Κύπρου στο λεύκωμα και, τέλος, με βιογραφικά σημειώματα των εικονιζομένων. 

Όπως έγραψε η Μαργαρίτα Πουρνάρα στην «Καθημερινή» «με ευαίσθητο μάτι αλλά και ψυχή, ο Βέλγος διακατεχόταν και αυτός από τα γνωστά στερεότυπα που καταδυνάστευαν όλους τους ξένους οι οποίοι έρχονταν στη χώρα μας εκείνη την περίοδο για να βρουν τη σύνδεση με την αρχαία Ελλάδα. Ομως εκείνος αντί να μείνει σε αυτό, αντιλήφθηκε ότι ήταν η Επανάσταση του ’21 που έδωσε σάρκα και οστά στο νεοσύστατο κράτος και είχε περισσότερη σημασία. Αυτή η διαπίστωση άλλωστε τον καθοδήγησε να αποτυπώσει τις μορφές που έβλεπε μπροστά του. Αλλωστε, ήταν παρών και σε μια περίοδο κατά την οποία η εξουσία του Οθωνα αλλά και ο ανταγωνισμός των τριών δυνάμεων για επιρροή στην Ελλάδα μέσα από τις εγχώριες πολιτικές δυνάμεις ήταν στο φόρτε του. Χάρις στο ταλέντο του μπορούμε σήμερα να δούμε μερικά από τα σπουδαιότερα πρόσωπα του Αγώνα αλλά και τους πρωταγωνιστές εκείνης της εποχής (λ.χ. των Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, Λάζαρου Κουντουριώτη, Ιωάννη Μακρυγιάννη, Νικήτα Σταματελόπουλου ή Νικηταρά, Κωνσταντίνου Οικονόμου εξ Οικονόμων. Το βλέμμα του λειτούργησε σαν φωτογραφικός φακός στην Εθνική Συνέλευση του 1843-1844, αποτυπώνοντας ξεχωριστά στιγμιότυπα με τους πληρεξούσιους και τους θεατές. Σε πολλές περιπτώσεις δε, παρακίνησε τους εικονιζόμενους να υπογράψουν την προσωπογραφία τους, διασώζοντας έτσι μία ακόμη σημαντικότατη ιστορική μαρτυρία». 

Πολύ μεγάλο ενδιαφέρον έχουν και κείμενα που περιέχονται στον τόμο: 

Άρτεμις Σκούταρη: Η Ιστορία έχει πρόσωπο, Ιωάννης Κ. Μαζαράκης-Αινιάν: Προλογικά, Χαρίκλεια Γ. Δημακοπούλου: Τοις εντευξομένοις, Μαρία Γιουρούκου - Leonora Navari: Το τεκμήριο, Γιώργος Τζεδόπουλος: Ένας ρομαντικός φιλελεύθερος στην οθωνική Ελλάδα: ο βέλγος διπλωμάτης Benjamin Mary, Ιφιγένεια Βογιατζή: Ο ζωγράφος Mary, Δήμητρα Κουκίου: Benjamin Mary, ο φωτορεπόρτερ της Εθνικής Συνελεύσεως του 1843-1844, Χαρίκλεια Γ. Δημακοπούλου: Το εκκλησιαστικό ζήτημα και οι προσωπογραφίες, Δήμητρα Κουκίου: Η παρουσία της Κύπρου στο λεύκωμα του Benjamin Mary, Χαρίκλεια Γ. Δημακοπούλου: Μεταξύ εικόνων και έρευνας, Οι προσωπογραφίες 
Βιογραφικά σημειώματα εικονιζομένων, Βιβλιογραφία,  
Συνοπτικό ευρετήριο.  

Ο τόμος έχει και Λεσβιακό ενδιαφέρον, αφού ανάμεσα στα πρόσωπα που ζωγράφισε ο βέλγος διπλωμάτης ήταν και ο Αγιασώτης ιερωμένος Γρηγόριος Καλαγάνης (1790 - 1862).

Γενική Ροή Ειδήσεων

PROUDLY POWERED BY CJ web | Copyright © 2017 {emprosnet.gr}
Made with love and a lot of coffee by CJ web, Creative web Journey