«Το παράδειγμα των προσφύγων αποτελεί δίδαγμα…»

30/06/2012 - 15:52

Το «Ε» σήμερα φιλοξενεί την πρόεδρο της Ένωσης Μικρασιατών Καλλονής, Μένη Ατσικμπάση. Με αφορμή την εκδήλωση για την Κουζίνα και τον Πολιτισμό της Μικρασίας, που η Ένωση διοργανώνει την ερχόμενη εβδομάδα.

Το «Ε» σήμερα φιλοξενεί την πρόεδρο της Ένωσης Μικρασιατών Καλλονής, Μένη Ατσικμπάση. Με αφορμή την εκδήλωση για την Κουζίνα και τον Πολιτισμό της Μικρασίας, που η Ένωση διοργανώνει την ερχόμενη εβδομάδα, μας μιλάει για τις δράσεις του σωματείου από ιδρύσεώς του, για το «Νόστο Μικρασίας», το λεύκωμα που εκδόθηκε πριν από δύο χρόνια, αλλά και για το τι πραγματικά σημαίνει η λέξη «νόστος» για την ίδια και τα άλλα μέλη του Συλλόγου που έχουν ρίζες στα απέναντι παράλια.

Κυρία Ατσικμπάση, πόσα χρόνια δραστηριοποιείται η Ένωση Μικρασιατών Καλλονής και ποιοι είναι οι βασικοί της στόχοι;
«Είναι γνωστό ότι η Ένωση Μικρασιατών αποτελεί ένα από τα πιο δραστήρια σωματεία της Λέσβου. Εδώ και 13 χρόνια καταγράφει τη δυναμική της παρουσία στο χώρο της ιστορικής μνήμης, του πολιτισμού, της καθημερινότητας των Μικρασιατών προσφύγων (λαογραφία, χειροτεχνία, γεύσεις κ.ά.), της εκπαίδευσης (διαλέξεις, διαγωνισμοί μαθητών, εκδόσεις κ.λπ.) και των διακρατικών ανταλλαγών ανάμεσα στα τουρκικά παράλια και τη δική μας πλευρά.»

Ποιες είναι οι βασικές μέχρι τώρα δραστηριότητες που έχετε αναπτύξει;
«Κάθε καλοκαίρι διοργανώνουμε μια κεντρική εκδήλωση, με ευρεία αποδοχή σε όλη την κοινωνία της ευρύτερης περιοχής της Καλλονής, όπου πολύ μεγάλο μέρος του κόσμου είναι απόγονοι Μικρασιατών προσφύγων. Μέχρι σήμερα έχει διοργανώσει κι έχει παρουσιάσει τρεις μεγάλες εκδηλώσεις, με πολύ μεγάλη επιτυχία, την πρώτη εκ των οποίων παρουσιάσαμε και στην Αθήνα, αποσπώντας σημαντική διάκριση. Ήταν οι εκδηλώσεις “Ήθη κι έθιμα, του Μικρασιάτικου Γάμου”, “Όψεις μικρασιάτικης ζωής - Γεύση, Ένδυση και Χορός” και “Οίνος και Άμπελος”. Δύο φορές το χρόνο κάνουμε αιμοληψία για την τράπεζα αίματος, ενώ διατηρούμε και αρχείο με όλα τα ονόματα των προσφύγων, από τα μητρώα των πρώην κοινοτήτων της Λέσβου.»

«Νόστος», από κάθε άποψη

Πριν από δύο χρόνια εκδώσατε το λεύκωμα «Νόστος Μικρασίας - 10 χρόνια δράσης». Τι σημαίνει για εσάς και τα υπόλοιπα μέλη του Συλλόγου η λέξη «νόστος»;
«Όλα τα μέλη του Συλλόγου έχουμε καταγωγή από απέναντι, είμαστε απόγονοι Μικρασιατών προσφύγων. Εγώ προσωπικά μεγάλωσα στην Αρίσβη, ένα προσφυγικό χωριό, έζησα έντονα με όλους αυτούς τους ανθρώπους και μπολιάστηκα με το μικρασιατικό στοιχείο, που αποτέλεσε ένα πρώτο βήμα για την ίδρυση του Συλλόγου. Νόστος… Άλλο να το λες κι άλλο να το ζεις. Όταν ζεις καθημερινά με πρόσφυγες, σου περνούν μέσα σου τα ίδια συναισθήματα που νιώθουν κι εκείνοι. Και παρ’ όλο που αυτοί έχουν φύγει πλέον από τη ζωή και μένουν λίγοι, μετρημένοι στα δάχτυλα, εγώ εκεί περιπλανιέμαι…»

Οι ίδιοι τι στοιχεία κρατούσαν από τη συνύπαρξή τους με τους Τούρκους;
«Τα πάντα. Ήθη, έθιμα, στοιχεία και συνήθειες της καθημερινής ζωής. Συνολικά 310 ψυχές ήρθαν το 1922 στη Σκάλα Καλλονής και πολλές άλλες στα γύρω χωριά. Όταν έφυγαν οι Τούρκοι κι έμειναν μόνο οι Έλληνες, όλα έμειναν ζωντανά και το βασικό είναι πως πάντα βοηθούσε και στήριζε ο ένας τον άλλον, σε κάθε δύσκολη στιγμή. Δεν άλλαξε η ζωή τους επειδή άλλαξαν χώματα και τόπους. Ποτέ δεν έσπειραν, ούτε καλλιέργησαν, σπόρο μίσους για τους Τούρκους. Με τρόμαζε αυτό και αναρωτιόμουν γιατί, αφού πέρασαν τόσα και τόσα, ίσως όμως γιατί αγαπούσαν τόσο τον τόπο όπου έζησαν και στο μυαλό τους ήταν πάντα το πώς θα γυρίσουν πίσω. Μετά από 10 χρόνια εγκατάστασης, παρ’ όλο που είχαν αρχίσει να χρίζουν πλέον τα σπίτια τους, αν έβγαινε διαταγή θα ήθελαν να φύγουν.

Εδώ ένιωθαν ξένοι, ενώ εκεί άφησαν τα πάντα, τους ανθρώπους, τους νεκρούς τους… Πάντως, ειδικά στην Αρίσβη, επειδή ήταν όλοι πρόσφυγες, δεν υπήρχε η διαχωριστική γραμμή με τους ντόπιους, κάτι που δυσκόλευε αρκετά τη ζωή των προσφύγων σε άλλες περιοχές που υπήρχε· ήταν πολύ δύσκολα, ένα εμπόδιο. Οι ίδιοι, πάντως, φρόντισαν να είναι ταπεινοί και σεμνοί, να μη δώσουν ποτέ δικαιώματα για καβγάδες κ.λπ.. Δούλεψαν σκληρά, κουράστηκαν, κόπιασαν πάρα πολύ… Και στους δύσκολους καιρούς που περνάει η χώρα μας και ο τόπος μας, είναι παρήγορο κι ενθαρρυντικό να κοιτάζουμε πίσω στο χρόνο, για να θυμόμαστε ότι μπορούμε να τα βγάλουμε πέρα, και το παράδειγμα των Μικρασιατών προσφύγων αποτελεί δίδαγμα ιστορικό.»

Η δουλειά πάντως που έγινε με το λεύκωμα, ήταν πολύ σημαντική, αφού παρουσίαζε φωτογραφίες των πόλεων και των χωριών των προσφύγων και στις δύο πλευρές, αλλά και προσφυγικά «πορτραίτα». Τι απήχηση είχε στους κατοίκους της περιοχής;
«Είχε πολύ μεγάλη απήχηση. Ακόμη και τώρα, που οι περισσότεροι από αυτούς που απεικονίζονται έχουν φύγει πλέον από τη ζωή, όταν έρχονται ομογενείς από την Αυστραλία, το αγοράζουν, αφού οι περισσότεροι έχουν καταγωγή από τη Μικρασία. Η παρουσίαση του λευκώματος είχε αποτελέσει την αφορμή για μια γενικότερη εκδήλωση, με θέμα τις διαπολιτισμικές-ελληνοτουρκικές ανταλλαγές και το ρόλο των τοπικών συλλόγων στην εμπέδωση των δύο λαών. Αλλά και διαμένοντες σε άλλες χώρες, όπως το Βέλγιο και η Γαλλία, ρωτούν για τις ρίζες και τους προγόνους τους και ψάχνουν να βρουν μεγάλους ανθρώπους που έχουν φύγει απ’ τη ζωή, ποιας οικογένειας ήταν, πώς μεγάλωσαν κ.λπ..»

Γεύσεις… Μικρασίας

Στις 8 Ιουλίου, διοργανώνετε στη Σκάλα Καλλονής μια βραδιά μικρασιατικής κουζίνας. Τι θα περιμένει όσους παρευρεθούν;
«Θα περιπλανηθούμε στις γεύσεις, θα πλησιάσουμε τα ήθη κι έθιμα της Μικρασίας, για να καταλάβει ο κόσμος τη μικρασιάτικη κουζίνα και τον τρόπο ζωής των προσφύγων. Όλοι εδώ κρατάμε αυτήν τη μαγειρική και διάφορα έθιμα (αρραβώνα, γάμου, πένθους κ.λπ.), σε καθημερινή βάση.»

Ποιοι θα συμμετέχουν στην εκδήλωση;
«Η εκδήλωση θα γίνει παρουσία όλων των γυναικείων αγροτοτουριστικών συνεταιρισμών της Λέσβου, που θα προβάλουν και θα εκθέσουν τα μοναδικά κι εκλεκτά προϊόντα τους. Σε ένα διαμορφωμένο μικρασιατικό σπίτι στο ξενοδοχείο “Kalloni Village”, θα αναβιώσει η καθημερινότητα της νοικοκυράς. Θα ανοίξουμε φύλλο, θα ζυμώσουμε ψωμί, ενώ θα υπάρχει και διαγωνισμός φαγητών και γλυκών, που θα φέρουν έτοιμα από το σπίτι τους οι συμμετέχοντες. Σφιγγάτο, κρεμμυδόπιτα, παπουτσάκια, γιαλαντζί ντολμά και σουτζουκάκια σμυρναίικα, και γλυκά όπως ο μπακλαβάς, τα κατημέρια (δίπλες), το σάμαλι και η πλατσέντα-σαραγλί είναι αυτά που θα διαγωνιστούν, ενώ θα υπάρχουν πολλές διακρίσεις.

Η κριτική επιτροπή που θα βραβεύσει τους διαγωνιζόμενους, αποτελείται από τους καταξιωμένους σεφ κ. Γιαννάκου Παρίση Δωροθέα, κ. Γιαλούση Έφη και Πανάγο Ευστράτιο, ενώ έχουμε προσκαλέσει και το Δημήτρη Σκαρμούτσο. Στη συνέχεια θα προσφερθεί καφές με εδέσματα, ψωμί ζυμωτό καπεράδα με λαδοτύρι Λέσβου, προσφορά των αρτοποιών, και γλυκόπιοτο κρασί του Γιάννη Μαυρομάτη. Και για επιδόρπιο θα έχουμε ζεστή μυζήθρα, από τους γαλακτοκόμους Ιγνάτιο Βασιλέλλη, Νίκο Κακογιάννη και Γιώργο Μαλακό, με μέλι της μελισσοκόμου Μαρίας Κωστή. Θα διασκεδάσουμε με το χορευτικό του Πολιτιστικού Συλλόγου Άγρας “Ο Μακαρέας”, με χοροδιδάσκαλο τον Κώστα Αγκοπιάν. Σας προσκαλούμε όλους να έρθετε.»

Γενική Ροή Ειδήσεων

PROUDLY POWERED BY CJ web | Copyright © 2017 {emprosnet.gr}
Made with love and a lot of coffee by CJ web, Creative web Journey