FOLLOW US

Ιστορία των ανθρώπων

Διάβασα με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, τη συνέντευξη του ιστορικού, ειδικού με την οθωμανική ιστορία, Κώστα Καμπουρίδη, που έδωσε στον συνεργάτη του «Εμπρός», φιλόλογο Παναγιώτη Σκορδά και δημοσιεύτηκε στο φύλλο του Σαββάτου 5 Νοεμβρίου 2016. Έτσι παίρνω την αφορμή από αυτήν ακριβώς τη συνέντευξη και μολονότι δεν πήρα ακόμα στα χέρια μου το βιβλίο με την αναλυτική έκδοση του κώδικα, για να σχολιάσω -να επαναλάβω στην ουσία- μερικά πράγματα, τα οποία έχω κιόλας τονίσει, κατά καιρούς, μέσα από αυτές τις επιφυλλίδες που δημοσιεύονται από το φιλόξενο «Εμπρός» εδώ και χρόνια.

Διάβασα με πολύ μεγάλο ενδιαφέρον, τη συνέντευξη του ιστορικού, ειδικού με την οθωμανική ιστορία, Κώστα Καμπουρίδη, που έδωσε στον συνεργάτη του «Εμπρός», φιλόλογο Παναγιώτη Σκορδά και δημοσιεύτηκε στο φύλλο του Σαββάτου 5 Νοεμβρίου 2016. Έτσι παίρνω την αφορμή από αυτήν ακριβώς τη συνέντευξη και μολονότι δεν πήρα ακόμα στα χέρια μου το βιβλίο με την αναλυτική έκδοση του κώδικα, για να σχολιάσω -να επαναλάβω στην ουσία- μερικά πράγματα, τα οποία έχω κιόλας τονίσει, κατά καιρούς, μέσα από αυτές τις επιφυλλίδες που δημοσιεύονται από το φιλόξενο «Εμπρός» εδώ και χρόνια.

Έχουμε πει, λοιπόν, και η έκδοση του κώδικα του 1548 -ασφαλώς στα απέραντα οθωμανικά αρχεία υπάρχουν και άλλοι κώδικες για τη Λέσβο, αλλά και τους άλλους ελληνικούς τόπους- έρχεται να επιβεβαιώσει για μια ακόμη φορά, ότι η ελληνική ιστορία της Τουρκοκρατίας δεν μπορεί να μην αποτελεί μέρος της ευρύτερης οθωμανικής ιστορίας.

Με άλλα λόγια, οι Έλληνες υπήκοοι (ραγιάδες) επί τέσσερις και πέντε αιώνες υπό τους Οθωμανούς Τούρκους, συμμετέχουν ως υπήκοοι της αυτοκρατορίας στην εν γένει ζωή της αυτοκρατορίας σε πολλά επίπεδα. Επειδή, αν εξαιρέσουμε τον τομέα της θρησκείας και το τμήμα του οικογενειακού δικαίου, που ορίζεται από την εκκλησιαστική δικαιοσύνη και την εν γένει ελεύθερη άσκηση της χριστιανικής θρησκείας, όλες οι άλλες εκδηλώσεις του Έλληνα υπόδουλου δεν μπορεί να μην έχουν σχέση με την εν γένει ζωή και δράση του οθωμανικού συστήματος.

Αν, λ.χ. η Οθωμανική αυτοκρατορία διεξήγαγε έναν πόλεμο, μιαν εκστρατεία, ή αν δεχόταν η ίδια επίθεση, η συνακόλουθη πολεμική δράση δεν μπορούσε να μην επηρεάσει και το ελληνικό στοιχείο υπό διάφορες εκφάνσεις: είτε με τη συμμετοχή του στον οθωμανικό στρατό ή στόλο, ή επηρεαζόμενο από τα αποτελέσματα του πολέμου σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο.

Εάν, πάλι, η Οθωμανική αυτοκρατορία έκλεινε μια συνθήκη με μια ξένη δύναμη ή αποφάσιζε να συνεργαστεί με μια ξένη χώρα στο εμπορικό/οικονομικό επίπεδο, και αυτό θα είχε άμεσες επιπτώσεις στη ζωή των υπηκόων Ελλήνων, καλές ή κακές. Με άλλα λόγια, η ιστορική παρουσία και δράση των Ελλήνων κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, αποτελεί μέρος της ευρύτερης οθωμανικής ιστορίας και αν, πράγματι, θέλουμε να επιτύχουμε την αυτογνωσία μας με ασφαλείς όρους, πρέπει να αναζητήσουμε ρεάλια, πραγματικά στοιχεία δηλαδή, από το οθωμανικό αρχειακό πλούτο, από το οθωμανικό μας παρελθόν.

Αυτή η πραγματικότητα, που έχει καταστεί εδώ και αρκετά χρόνια βεβαιότητα εκ μέρους των ιστορικών, πρέπει σιγά-σιγά να εμπεδωθεί και από τον μέσο τουλάχιστον Έλληνα αναγνώστη και γενικά σκεπτόμενο πολίτη, προκειμένου να έχουμε μια επαρκή εικόνα του ιστορικού παρελθόντος μας, στοιχείο απαραίτητο για την παρουσία μας στο παρόν και κυρίως στο μελλοντικό γίγνεσθαι.

Επειδή, είναι βέβαιο ότι χωρίς αυτά τα στοιχεία και κάποια άλλα βέβαια, οι ήττες και οι συνεχείς εμφύλιοι, θα διέπουν τη ζωή και τη δράση μας και κυρίως οι ήττες αυτές -παρά την οξυδερκή παρατήρηση του Αλμπέρ Καμύ ότι οι ήττες ποτέ δεν είναι αιώνιες- θα καταστούν για μας, αιώνιες, για να μην πω ότι έχουν καταστεί ήδη.

Να λοιπόν που με την αναλυτική έκδοση του οθωμανικού κώδικα του 1548, από τον ιστορικό Κώστα Καμπουρίδη, έχουμε τη δυνατότητα να επικυρώσουμε τα πράγματα με επίσημο και βέβαιο τρόπο. Ωστόσο, πρέπει να έχουμε στο μυαλό μας, όπως σωστά το τονίζει και ο εκδότης του κώδικα, ότι οι πηγές αυτές δεν είναι απογραφικές με τη σημασία που δίνουμε εμείς σήμερα στη λέξη απογραφικός.

Οι Οθωμανοί δεν διενεργούν απογραφή του πληθυσμού, με τη σύγχρονη έννοια του όρου, αλλά καταμέτρηση των οικογενειών, των εστιών και των πλουτοπαραγικών πηγών κάθε τόπου, προκειμένου να επιβάλλουν την ανάλογη φορολογία, η οποία ειδικά για τους χριστιανούς ραγιάδες, είναι βαρύτερη από εκείνη των μουσουλμάνων κατά ένα τουλάχιστον φόρο, το χαράτσι.

Αυτό πρέπει να είναι ξεκάθαρο. Ωστόσο, οι πληροφορίες που μας δίνουν οι κώδικες αυτοί, για τους ανθρώπους και τους τόπους, είναι σε γενικές γραμμές και λεπτομερείς και ακριβείς και σε συνδυασμό και με ελληνικές πηγές -όπου αυτές υπάρχουν- μας δίνουν τη δυνατότητα να κατανοήσουμε καλά την πραγματικότητα της πατρίδας μας, της Λέσβου εν προκειμένω, κατά τα δύσκολα χρόνια της τουρκικής κατοχής. Αλλά το θέμα αυτό θα μας απασχολήσει και στο επόμενο σημείωμά μας.

FOLLOW US
Copyright © 2017 EmprosNet.gr
Εμπρος Ημερήσια Εφημερίδα Νομού Λέσβου - Καρά Τεπέ - Mυτιλήνη - 81100
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιονδήποτε τρόπο.
Top