Παναγιώτης Μ. Κουτσκουδής
-
Το Μάη κορυφώνεται η οργιαστική βλάστηση της άνοιξης. Μιας εποχής αισθησιακής, αλλά συνάμα κι επικίνδυνης, όπως όλα τα όμορφα πράγματα της ζωής μας. Ο Μάης, λοιπόν, είναι ταυτόχρονα καλός και κακός, γιατί κατά τη διάρκειά του συντίθενται αυτά τα δύο αντίθετα. Ο Μάης είναι Καλομηνάς, Λούλουδος, Τριανταφυλλάς, αλλά είναι και καταραμένος: «Του Μάη η ώρα να σ’ εύρει», λένε.
ΣΧΟΛΙΑ (0) -
Σύμφωνα με την Ελληνική Μυθολογία, κάποια στιγμή ο θεός Άρης έστειλε έναν αγριόχοιρο που κατάφερε θανατερό πλήγμα στην ηβική χώρα του πανέμορφου Άδωνη. Η θεά Αφροδίτη άκουσε το γοερό βόγγο του αγαπημένου της και έπεσε επάνω του θρηνώντας για το χαμό του.
-
Είναι νομοτέλεια η διαλεκτικότητα της ζωής μας, η εμφάνιση αντίθετων καταστάσεων μέσα στον αδιάκοπο ρου της ιστορίας. Ακμή - παρακμή, άνθηση - μαρασμός, γέννηση - θάνατος… Μέσα από το ένα ξεπηδά το άλλο. Μέσα από την ατέρμονη διαδοχή των αντιθέτων προχωρά η εξέλιξη.
-
Η νεοελληνική αγροτική Αποκριά είναι η μόνη καθαρά εξωεκκλησιαστική λατρευτική ψυχαγωγική γιορτή, μια κορυφαία στιγμή χαράς και ανανέωσης, ένα πρόσκαιρο σταμάτημα της αμείλικτα γοργής περιστροφής του χρόνου
-
Η Χριστιανική Εκκλησία στην αρχή καταπολέμησε τα αρχαίοα νεκρικά έθιμα ως ειδωλολατρικά, ιδιαίτερα δε τις εκδηλώσεις που πήγαζαν από την αντίληψη για την υλική επιβίωση του νεκρού σώματος. Γι’ αυτό είχε καταδικάσει και τη χρήση των κεριών και των λαμπάδων.
-
Κατά τις εποχές που επικρατούσε το έθιμο της καύσης των νεκρών, τα προσφερόμενα τρόφιμα καιγόντανε μαζί με τα άλλα αναθήματα και με το σώμα του νεκρού στην πυρά. Έτσι πίστευαν ότι ο νεκρός τα έπαιρνε μαζί του στον άλλο κόσμο. Η αντίληψη ότι εξακολουθούσε να ζει σε μια άλλη ζωή και να έχει όλες τις ανάγκες των ζωντανών ανάγεται σε πανάρχαια εποχή.
-
Όπως πολλές φορές έχoυμε επισημάνει, τα έθιμα του Δωδεκαημέρου, της Αποκριάς και άλλων χρονικών περιόδων του έτους έλκουν την καταγωγή τους από πανάρχαιες ευετηρικές τελετές, από τελετές δηλαδή που απέβλεπαν στην καλοχρονιά (ευετηρία = εύ + έτος = καλή χρονιά, καλοχρονιά, δηλαδή υγεία και καλοσοδειά).
-
Στα ιδιαίτερα έθιμα της Πρωτοχρονιάς κυριαρχεί η κοινή αντίληψη ότι καθετί που γίνεται στην αρχή μιας νέας περιόδου, θα ισχύσει σ’ ολόκληρο το διάστημά της. Έτσι εξηγούνται και πολλά έθιμα, όπως είναι το ποδαρικό. Αλλά και τα γλυκίσματα που παρασκευάζουμε τις μέρες αυτές, αποβλέπουν στον ίδιο σκοπό, να είναι δηλαδή πάντα χαρούμενη και γλυκιά η ζωή στο σπίτι.
-
Την περίοδο του Δωδεκάμερου (η περίοδος απ’ την παραμονή των Χριστουγέννων μέχρι τα Θεοφάνια) επιβιώνουν πολλά έθιμα που τα κληρονομήσαμε από τους αρχαίους Έλληνες
-
Ο Δεκέμβρης ήταν ο δέκατος μήνας του δεκάμηνου ηλιακού έτους των Ρωμαίων, όπως μαρτυρεί και το όνομά του (από το λατινικό decem: δέκα). Τρεις είναι οι εμπειρίες του χρόνου κατά το μήνα Δεκέμβρη που προέχουν στη ζωή των Ελλήνων αγροτών: το κρύο, το τέλος της σποράς και η μείωση του φωτός.


























