FOLLOW US

Μετασχηματισμός

Ποιοί να κρατούν τη σημαία στις παρελάσεις; (Μέρος IIΙ)

Πριν στεγνώσει το μελάνι του προηγούμενου άρθρου, έσκασε στη δημοσιότητα η υπόθεση με την αντιγραφή των εργασιών από 105 φοιτητές στο Πανεπιστήμιο Πατρών. Το πρόβλημα του εντοπισμού των αρίστων είναι ολοφάνερο ότι υφίσταται στην ελληνική πραγματικότητα. Το πελατειακό κράτος όπου βολεύονται οι ημέτεροι, είτε αφορά άμεσα την οικογενειοκρατία (τρανό τελευταίο παράδειγμα όπου η Σύγκλητος του Πανεπιστημίου Μακεδονίας αποφάσισε την εισαγωγή δύο φοιτητών, παιδιά καθηγητών του ίδιου πανεπιστημίου κατ’ εξαίρεση σε μεταπτυχιακό πρόγραμμα σπουδών, χωρίς δηλαδή να υποστούν αξιολόγηση και χωρίς να πληρώσουν δίδακτρα), είτε έμμεσα να βολευτούν τα παιδιά που ανήκουν στην ίδια συντεχνία, είτε τα δικά μας παιδιά που ανήκουν στο ίδιο κόμμα. Όλοι οι γονείς ξέρουν ότι τα παιδιά των εκπαιδευτικών στα σχολεία παίρνουν καλύτερους βαθμούς από τα άλλα παιδιά ανεξάρτητα από την επίδοσή τους στα μαθήματα. Όλοι ξέρουν ότι οι θέσεις των πανεπιστημίων καταλαμβάνονται και από συγγενείς των καθηγητών, και βέβαια όλοι ξέρουν ότι οι «πελάτες» των κομμάτων βολεύουν τα παιδιά τους κατά προτεραιότητα. Στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα (ΑΕΙ, ΑΤΕΙ) όπου υπάρχει η αυτονομία και δεν υφίσταται κανένας έλεγχος στις προσλήψεις, τα δικά μας παιδιά βολεύονται κατά κόρον. Δικά μας παιδιά είναι παιδιά καθηγητών, φίλων και γνωστών καθώς και τα «πολιτικά» παιδιά που προτείνονται από πολιτευτές στους καθηγητές με αντάλλαγμα θέσεις και προγράμματα. Όπως αναφέρει ο Συνήγορος του Πολίτη, φωτογραφικές προκηρύξεις για πρόσληψη προσωπικού αποτελούν μια συνήθη πραγματικότητα στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα.

Ας επανέλθουμε όμως στο θέμα της επιλογής του σημαιοφόρου με κλήρωση στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Ο Αριστοτέλης στο σύγγραμμα «Ρητορική Ι» αναφέρει: «Δημοκρατία είναι το πολίτευμα εκείνο στο οποίο τα αξιώματα διανέμονται μεταξύ των πολιτών με κλήρο, Ολιγαρχία εκείνο το οποίο τα αξιώματα διανέμονται μεταξύ τους οι κάτοχοι ορισμένων προσόδων και Αριστοκρατία εκείνο στο οποίο η διανομή των αξιωμάτων γίνεται με κριτήριο την παιδεία. Εννοώ εξ άλλου με παιδεία εκείνη που ορίζεται από τον νόμο, διότι στο αριστοκρατικό πολίτευμα άρχουν εκείνοι οι οποίοι έχουν αποδειχθεί πιστοί τηρητές της νομιμότητας. Αυτοί πρέπει αναγκαστικά να φαίνονται άριστοι από όπου και το πολίτευμα τούτο έλαβα το όνομά του. Μοναρχία τώρα είναι, σύμφωνα με το όνομά της, το πολίτευμα εκείνο στο οποίο κύριος των πάντων είναι μόνο ένας άνθρωπος. Από τις μοναρχίες πάλι η μία η οποία διέπεται από κάποια τάξη, ονομάζεται Βασιλεία και η άλλη η οποία δεν γνωρίζει περιορισμούς, Τυραννίδα».

Παρατηρούμε ότι η κλήρωση αποτελεί θεμελιώδη αρχή του δημοκρατικού πολιτεύματος. Ας δούμε όμως ποια αξιώματα καταλαμβάνονταν με κλήρωση στη Δημοκρατία του Κλεισθένη. Οι βουλευτές της Βουλής των πεντακοσίων έβγαιναν κάθε χρόνο με κλήρο, 50 από κάθε φυλή. Έτσι, όλοι οι πολίτες είχαν πιθανότητα να γίνουν κάποτε βουλευτές. Έργο της βουλής ήταν να προετοιμάζει τα θέματα που θα συζητούσε η Εκκλησία του Δήμου (θεσμικό όργανο όπου συμμετείχαν όλοι οι Αθηναίοι πολίτες). Κανένας Αθηναίος δεν επιτρεπόταν να διατελέσει βουλευτής περισσότερες από δύο φορές στη ζωή του, και αυτές όχι συνεχόμενες.

Η Ηλιαία ήταν το λαϊκό Δικαστήριο, το κυρίαρχο σώμα του Δήμου, δηλαδή του λαού στην απονομή της Δικαιοσύνης. Κάθε χρόνο από κάθε φυλή, κληρώνονταν 6.000 Ηλιαστές. Από αυτούς, συνήθως οι 2.000 Ηλιαστές επαρκούσαν για τις καθημερινές ανάγκες δικαστηρίων. Ηλιαστής είχε δικαίωμα να γίνει, κατόπιν κληρώσεως, οποιοσδήποτε Αθηναίος πολίτης είχε συμπληρώσει το 30 έτος της ηλικίας του, εφόσον δεν είχε χρέη προς το Δημόσιο και δεν ήταν άτιμος, δηλαδή εφόσον δεν είχε στερηθεί των πολιτικών του δικαιωμάτων.

Το 487 αποφασίστηκε να γίνεται η επιλογή των εννέα αρχόντων με κλήρωση. Διάφορες αρμοδιότητες αναλάμβαναν και άλλοι, κατώτεροι αξιωματούχοι, που ονομάζονταν επίσης άρχοντες. Τα καθήκοντά τους ήταν στρατιωτικά, δικαστικά, θρησκευτικά, αγορανομικά, δημόσιας τάξης, καθαριότητας και επίβλεψης δημόσιων έργων. Σχεδόν όλοι κληρώνονταν και είχαν θητεία για έναν χρόνο. Στο τέλος της θητείας τους, όλοι οι άρχοντες, μικροί και μεγάλοι, έδιναν λόγο για τα πεπραγμένα τους. Μόνο για τα στρατιωτικά και ορισμένα οικονομικά αξιώματα οι άρχοντες εκλέγονταν, για όλα τα υπόλοιπα κληρώνονταν.

Η κλήρωση αποτελούσε λοιπόν θεμελιώδη τρόπο επιλογής σε αξιώματα στο δημοκρατικό πολίτευμα της αρχαίας Αθήνας. Άρα δεν θα πρέπει να απαξιώνεται τόσο εύκολα η σημαντικότητά του στη σημερινή εποχή. Το σωστό ερώτημα που θα πρέπει να τεθεί λοιπόν είναι ποια «αξιώματα» θα πρέπει να δίνονται με κλήρωση και ποια σε εκλεγμένους και ποια στους «άριστους»;

 

http://www.greeklanguage.gr/digitalResources/ancient_greek/history/arxaiotita/page_020.html

Αριστοτέλης ΑΠΑΝΤΑ τόμος 28, «Ρητορική Ι».

 

 

 

FOLLOW US
Copyright © 2017 EmprosNet.gr
Εμπρος Ημερήσια Εφημερίδα Νομού Λέσβου - Καρά Τεπέ - Mυτιλήνη - 81100
Απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιονδήποτε τρόπο.
Top